Nowy Dwór (powiat trzebnicki)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy wsi w woj. dolnośląskim w pow. trzebnickim. Zobacz też: Nowy Dwór.
Nowy Dwór
Państwo  Polska
Województwo dolnośląskie
Powiat trzebnicki
Gmina Trzebnica
Liczba ludności (2012) 400
Strefa numeracyjna (+48) 71
Kod pocztowy 55-100 Trzebnica
Tablice rejestracyjne DTR
SIMC 0881621
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Nowy Dwór
Nowy Dwór
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Nowy Dwór
Nowy Dwór
Ziemia 51°19′25,10″N 17°03′34,25″E/51,323639 17,059514Na mapach: 51°19′25,10″N 17°03′34,25″E/51,323639 17,059514
Strona internetowa miejscowości

Nowy Dwórwieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, w gminie Trzebnica.

W latach 1975-1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa wrocławskiego.

Historia wsi[edytuj | edytuj kod]

Wymieniany pośród dóbr w 1266 roku, klasztor w Trzebnicy. należał bowiem pierwotnie do uposażenia przekazanego przez księcia Henryka I w momencie fundacji klasztoru. Był to wówczas zapewne folwark, wymieniony dokumentarnie jeszcze w 1410 r. i w 1416 r. w związku z regulacją praw sądowych na terenie podległych klasztorowi dóbr . W 1466 r. znany z nazwiska Bartusch Rorau. Nowy Dwór wzmiankowany kilkakrotnie w źródłach nowożytnych. Przez następne cztery stulecia losy majątku nie są bliżej znane. W 1876 r. figuruje w spisie dóbr jako należący do fiskusa reprezentującego domenę królewską i jest dzierżawiony przez Biebrachów, od 1886 r. do ok. 1909 r. dzierżawi go rodzina Merkelów. Od 1917 r. jako dzierżawca figuruje Erich Stumpel i są wówczas połączone z przysiółkami (odtąd też fiskus reprezentuje tu domenę państwową).

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Pierwotna nazwa miejscowości wywodzi się od dwóch polskich słów "nowy" oraz "dwór"[1] i nawiązuje do charakterystyki zabudowy. Śląski pisarz Konstanty Damrot w swojej pracy o śląskim nazewnictwie z 1896 roku wydanej w Bytomiu wymienia dwie nazwy: obecnie funkcjonującą, polską "Nowy Dwór" oraz niemiecką "Neuhof". Wymienił on również staropolską zlatynizowaną nazwę "Novidvor" pod jaką miejscowość została zanotowana w łacińskim dokumencie z roku 1266 oraz łacińską - "Nova curia" z roku 1293[1].

Pierwotną staropolską nazwę "Novy Dwór" Niemcy przetłumaczyli na "Neuer Hof"[1], która w postaci Neuhof nazwa ta obowiązywała do 1945 roku. Miejscowość nosiła w historii następujące nazwy:

  • Nova Curia -1236 (?), 1293
  • Novidvor - 1266 (67)
  • Nova curia - 1293[1]
  • Newhoff - 1410
  • Newenhoff - 1466
  • Neuhof - 1785 i później do 1945
  • Nowy Dwór - od 1945

Układ przestrzenny wsi[edytuj | edytuj kod]

Brak określonego układu. Jest to zasadniczo grupa domów skupionych przy rozległym folwarku zabudowanym w czworobok z domem zarządcy zwróconym elewacją tylną ku zakolu szosy przelotowej Wrocław - Poznań, przecinającej wieś. Za folwarkiem ślady ogrodów użytkowych i parkowego zagospodarowania terenu (ok. 1 ha). Na terenie parkowym, o urozmaiconej rzeźbie terenu, pozostałość po stawie. W drzewostanie przeważają robinie białe i jesiony. Rosną też sosny wejmutki i ozdobne krzewy: głogi, bzy, śnieguliczki. Przy wjeździe do wsi od strony Trzebnicy, po lewej stronie drogi, kępa wyraźnie kształtowanej zieleni z wkomponowanym weń krzyżem przydrożnym - 1921 rok. Zarówno teren folwarku jak i założenie zielone, dewastowane obecnie przez ,,dziki wywóz śmieci, winny być objęte ochroną[2].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Konstanty Damrot: Die älteren Ortsnamen Schlesiens, ihre Entstehung und Bedeutung: mit einem Anhange über die schlesisch-polnischen Personennamen: Beiträge zur schlesischen Geschichte und Volkskunde. Beuthen: Verlag von Felix Kasprzyk, 1896, s. 132.
  2. Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego we Wrocławiu: Wytyczne konserwatorskie do planu zagospodarowania przestrzennego gminy Trzebnica. Wrocław: 1992.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]