Obelisk z Aksum

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Na mapach: 14°07′55,8″N 38°43′10,8″E/14,132167 38,719667

Obelisk z Aksum.

Obelisk z Aksum (Stela 2) – granitowy obelisk sprzed 1700 lat, o wysokości 24 m i wadze niemal 200 t (BBC podaje 160 t; ABC News - 200 t; Etiopczycy - 188 t), arcydzieło stworzone przez cywilizację Aksum. Uważany za najwyższy obelisk, jaki kiedykolwiek został wzniesiony. Powstał ok. IV wieku w starożytnym mieście Aksum (Axum) (teren dzisiejszej Etiopii) i ustawiony na centralnym placu. Obalony w czasie rebelii muzułmańskiej w XVI wieku. Wywieziony do Włoch przez faszystowskich okupantów w r. 1937. W tym samym roku Włosi, przełupali obelisk na trzy części, by łatwiej i szybciej przewieść go do Rzymu. Zwrócony Etiopii w kwietniu 2005. Wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO w r. 1980.

Historia rabunku i zwrotu obelisku[edytuj | edytuj kod]

Po inwazji włoskiej w r. 1936 na ówczesną Abisynię, w r. 1937 na osobisty rozkaz Mussoliniego obelisk został zrabowany przez włoskich żołnierzy i ustawiony w centrum Rzymu.

Rząd Etiopii uważa obelisk za ważną część dziedzictwa kulturowego państwa i przez lata zabiegał u Włochów o jego oddanie.

Już w 1947 r. ONZ uznało, że obelisk powinien wrócić na swoje pierwotne miejsce. Po wielu latach nacisku rząd włoski w kwietniu 1997 r. zgodził się na zwrot zabytku.

Pierwsze kroki w celu rozebrania obelisku i przewiezienia go na miejsce przeznaczenia podjęto w listopadzie 2003. Zamierzano przewieźć obelisk z powrotem do Etiopii w marcu 2004. Niestety, wkrótce po podjęciu decyzji uderzył w niego piorun i zniszczył wierzchołek, co spowodowało konieczność poddania obelisku konserwacji.

Kolejnym problemem było znalezienie odpowiedniego środka transportu. Ponieważ po oderwaniu się Erytrei Etiopia straciła dostęp do morza, a stosunki między Erytreą a Etiopią wciąż są napięte, dostęp przez pobliski erytrejski port Massawa, przez który obelisk wywieziono z Afryki, był niemożliwy.

Rozcięty na trzy równe części i odrestaurowany zabytek czekał więc na przewiezienie do Etiopii w magazynach niedaleko rzymskiego lotniska międzynarodowego im. Leonardo Da Vinci w Fiumicino.

Jednym z problemów była niewystarczająca długość pasa startowego na lotnisku w Aksum. Drogi i mosty między Addis Abebą i Aksum nie nadawały się do tak skomplikowanego transportu drogowego. Jedynym wyjściem była modernizacja pasa startowego lotniska w Aksum.

Ostatecznie obelisk został przewieziony w trzech lotach (19, 22 i 25.04.2005) samolotem Antonov An-124 Rusłan. Najcięższa część ważyła 60 ton.

Przywiezieniu pierwszej części obelisku towarzyszyły barwne uroczystości. Obelisk miał być ponownie ustawiony we wrześniu 2005. Cała operacja kosztowała rząd włoski ok. 6 mln euro.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons