Ofensywa na Sri Lance (2008-2009)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ofensywa na Sri Lance (2008-2009)
Wojna domowa na Sri Lance
Czas 2 stycznia 2008 - 18 maja 2009
Miejsce Północ Sri Lanki
Terytorium Sri Lanka
Wynik Zwycięstwo wojska lankijskiego
Strony konfliktu
 Sri Lanka Tamilskie Tygrysy
Dowódcy
Sarath Fonseka
Jagath Jayasuriya
Velupillai Prabhakaran
Siły
50 000 7000 - 17 000[1]
Straty
2300 zabitych
16000 rannych[2]
6432 zabitych cywili w 2009
13946 rannych cywili w 2009[3]
Łącznie 20 tys.[4] do nawet 40 tys. cywilów[5]
2200 zabitych (według rebeliantów)
4073 (według armii Sri Lanki)[6]

Ofensywa na Sri Lance (2008-2009) - ostatnia faza wojny domowej na Sri Lance, trwającej od 1983 roku między wojskami Sri Lanki (SLA), a separatystami Tygrysów Wyzwolenia Tamilskiego Ilamu. Ofensywa zaczęła się w styczniu 2008, kiedy armia lankijska chciała przełamać ostatnie linie obronne rebeliantów w północnej części wyspy.

Po klęsce Tamilów na wschodzie Sri Lanki w lipcu 2007, rebelianci zajmowali północne sektory Cejlonu.

Ofensywa[edytuj | edytuj kod]

I faza ofensywy[edytuj | edytuj kod]

2 stycznia 2008 rząd Sri Lanki wycofał się z porozumienia o zawieszeniu broni (CFA) w wspomnianej części wyspy, podpisanego 22 lutego 2002[7]. Wcześniej Lankijczycy przyjęli nową taktykę działań bojowych. Armia otwarła kilka frontów na obszarach kontrolowanych przez rebeliantów.

Pierwszym celem wojsk Sri Lanki był Elephant Pass[8]. W czasie zdobywania zapoczątkowanego celu 57., 58. oraz 59. Dywizja armii lankijskiej walczyła w rejonie Jaffna, wokół Muhamalai, Nagarcoil oraz Kilali, natomiast 53. i 55. Dywizja prowadziła rajd wzdłuż miast Kilaly-Muhamaalai-Nagar Kovil odzyskując stracone tereny[9].

Pod koniec lutego 2008 armia rządowa zdołała zniszczyć co najmniej 250 bunkrów Tygrysów. Ciężkie walki wybuchły 20 lutego 2008, kiedy to zginęło 92 rebeliantów i 3 żołnierzy. 20 mundurowych Lankijczyków zostało rannych, tego dnia zniszczono 5 bunkrów. W walce żołnierzy wspomagały śmigłowce Mi-24[10]. W tym czasie armia robiła postępy w walce o Elephant Pass, zajmując okoliczne tereny.

Kolejną serię bardzo intensywnych walk datuje się na 5 marca. Wtedy wzdłuż granicy terenów kontrolowanych przez Tamilów ustawiono czołgi oraz artylerię. W czterodniowych walkach zginęło 84 rebeliantów i 11 żołnierzy. W tych dniach zniszczono 9 bunkrów, lecz Tamilowie dobudowali w tym czasie 4 nowe bunkry. 22 marca w ataku samobójczym wymierzonych w lankijską marynarkę życie straciło 10 marynarzy Sri Lanki. Ich ciał nie udało się jednak odzyskać.

Na początku kwietnia w wyniku ulewnych deszczy i tropikalnych chorób operacja ustała. Ok. 500 żołnierzy trafiło do szpitali z objawami chorób. W drugiej połowie kwietnia walki wznowiono, a głównym celem było niszczenie bunkrów.

20 kwietnia bomba wysadzona przez rebeliantów, zabiła katolickiego księdza, który zarazem był działaczem praw człowieka na Sri Lance.

23 kwietnia miała miejsce krwawa bitwa na płw. Jaffna. Jak zwykle wrogie strony podały odmienne liczby strat starcia. Według sił lankijskich zginęło aż 165 żołnierzy, 84 rannych, 20 zostało uznanych za zaginionych. To największa ilość ofiar od początku IV Ealam, czyli od 2006 roku. Z kolei Tamilowie podali, że stracili 25 ludzi, a zabili 129 żołnierzy oraz ranili 55[11]. Dwa dni później doszło do eksplozji w zatłoczonym autobusie w stolicy Sri Lanki - Kolombo. Zginęło 24 pasażerów.

17 maja SLA zdobyły miasto Palampiddi, kontrolowane dotychczas przez rebeliantów. W przełomie maja i czerwca ciężkie walki lądowe ucichły. W tym czasie armia Sri Lanki przeprowadzała zmasowane naloty na stanowiska Tamilów[12].

6 czerwca w ataku Tamilów w Kolombo zginęło 23 cywili, 70 odniosło rany. 16 czerwca 2008 w kolejnym zamachu zginęło 12 osób, a 40 zostało rannych.

Co najmniej 52 Tamilskich Tygrysów zginęło w ofensywie wojsk rządowych w północnej Sri Lance w dniach 21 czerwca - 22 czerwca 2008. Poprzez ataki z ziemi, morza i powietrza na bastion rebeliantów rząd chce zakończyć trwającą już ćwierć wieku wojnę domową.

Rzecznik armii lankijskiej poinformował, że do starć z rebeliantami dochodziło w czterech punktach na północy kraju - w rejonach miast Mannar, Vavuniya, Welioya i Dżaffny. Tylko 22 czerwca miało w nich zginąć 33 tamilskich rebeliantów i sześciu żołnierzy sił rządowych. Informacji o stratach nie potwierdziły źródła tamilskie. Na ich stronie internetowej można z kolei przeczytać, że ciężkie straty poniosła armia rządowa. - 18 żołnierzy zginęło, a ponad 31 zostało rannych w walkach - donoszą Tamilowie.

W walkach 28 czerwca w okręgu Mannar zginęło 44 separatystów i 2 żołnierzy rządowych.

Prowincja Mannar
Information icon.svg Osobny artykuł: Bitwa pod Vidattaltivu.

Dowództwo wojsk Sri Lanki podało 16 lipca, że zdobyło nadmorskie miasto Vidattaltivu w dystrykcie Mannar. To miasto było bazą Morskich Tygrysów, czyli oddziału Tamilów, działających na morzu[13]. Vidattaltivu uważane było za centrum dostaw przemytu z Indii poprzez Cieśninę Palk[14]. Miasto został zdobyte przez 58. Dywizję Commando Brigade. Bojownicy LTTE wycofali się ze straconego miasta, udając się w kierunku Iluppakkadavai. Lankijczycy udali się w pościg za rebeliantami. W walce, w której posługiwano się ogniem artylerii oraz rakietami zginęło 30 rebeliantów przy jednym zabitym wojskowym Sri Lanki. Zajęcie Vidattaltivu odcięło Tamilom drogę łączącą okręgi Mannar-Poonaryn.

Walki o twierdze tamilskie[edytuj | edytuj kod]

2 września wojska lankijskie zajęły miasto Mallavi. Za panowania LTTE, Mallavi było potocznie nazywane centrum energii. W czasie walk o miasto zginęło 20 żołnierzy i 100 rebeliantów. Tego samego dnia siły bezpieczeństwa przeszły do kontrataku na linii straconych bunkrów. W czasie ataku wojskowego zginęło 52 Tamilów, 62 zostało rannych. W walkach poległo też kolejnych 7 żołnierzy (50 rannych). Z kolei Tamilowie twierdzą, że zabili 75 wojskowych i ranili 100.

Po zajęciu Mallavi rozpoczęły się przygotowania do bitwy o stolicę rebeliantów - Kilinochchi.

9 września tzw. Czarni Tygrysi, czyli zamachowcy-samobójcy przeprowadzili atak na bazę wojskową Vavuniya. W ataku zginęło 12 żołnierzy, 11 rebeliantów oraz policjant i cywil[15].

Od początku września trwała bitwa o Nachchikuda. Walczono na lądzie jak i na morzu. Ten port morski padł 30 października, a w czasie walk zginęło co najmniej 29 wojskowych Grupy Uderzeniowej i ok. 100-200 rebeliantów[16].

Szlak bojowy 57 Dywizji oraz Grupy Uderzeniowej

12 października armia lankijska zatrzymała się 2 km od Kilinochchi. Rebelianci spodziewając się ataku przygotowali liczne punkty oporu: bunkry, okopy, rowy, pułapki oraz zasadzki w dżungli otaczającej miasto. W Kilinochchi rozpoczęto ewakuacje szpitali, banków i wielu innych instytucji rządowych do Tharmapuram, miejscowości oddalonej o 13 km od miasta[17]. 57 Dywizja 18 października zdobyła Akkarayankulam, dużą wieś położoną na południowy zachód od Kilinochchi[18]. Obie grupy - 57. Dywizja oraz Grupa Uderzeniowa rozpoczęły natarcie z zachodniej części kraju po zajęciu Nachchikuda, natomiast 57. Dywizja zbliżała się do Kilinochchi z południa i zachodu, natomiast wydzielona Grupa Uderzeniowa rozpoczęła obchodzenie pozycji rebeliantów od strony północnej, po drodze niszcząc lokalne punkty oporu[19].

Przed rozpoczęciem decydującego uderzenia na miasto w dniach 18-20 października SLA rozpoczął ataki artyleryjskie. Wcześniej Lankijskie Siły Powietrzne przeprowadzały naloty na pozycje zajmowane przez rebeliantów. W tych dniach wojsko lankijskie podeszło do próby przełamania linii obrony LTTE przed miastem. Tym razem to 3 razy więcej ofiar odnotowano po stronie armii rządowej, mianowicie 36 do 12 zabitych. Ten bilans ofiar wziął się zapewne z tego, że rebelianci użyli gazów trujących, a także atakowali wroga z zaskoczenia w dżungli[20].

Właściwy atak wojsk rządowych na Kilinochchi rozpoczął się 23 października 2008[21]. Plany armii oprócz nowych metod walk Tamilów, pokrzyżowały też monsunowe opady. Z powodu warunków atmosferycznych m.in. lankijskie lotnictwo zostało zmuszone przerwać operację nad miastem[22]. W strefie walk odnotowano potężne powodzie obejmujące okolice Kilinochchi[23]. W czasie gdy walki zostały przerwane, ewakuowano wszystkich mieszkańców Kilinchchi. Rebelianci w tym czasie przygotowywali pozycje obronne w mieście i infrastrukturę mogącą wpierać obronę miasta[24].

Jednakże panujący monsun nad Cejlonem nie oznaczał chwilowego rozejmu na wyspie. Walczono na północno-zachodnim wybrzeżu. W wyniku tamtejszej operacji 17 listopada padły 3 tamilskie miasta: Mankulam, Pannikankulam i Pooneryn. Mankulam i Pooneryn były kontrolowane przez Tamilów od 1999 roku[25]. W czasie bitwy o Pooneryn zginęło 54 żołnierzy, kolejnych 350 odniosło rany.

W tym samym czasie walki toczyły się na trzecim froncie pod Muhamala. O intensywności walk może świadczyć liczba ofiar między 16, a 19 listopada - 200 zabitych, 700 rannych. Wojska podały, że właśnie na tym trzecim froncie na płw. Jaffna stracili 2 bataliony. Mimo tak dużej ilości ofiar 20 listopada przełamano pierwszą linię obrony separatystów pod Muhamala.

Lokalizacja Kilinochchi

Pod koniec listopada kontynuowano bitwę o główną twierdzę Tamilów. Dnia 10 grudnia, LTTE ogłosiło zwycięskie odparcie atakujących w pierwszej fazie bitwy, z rąk rebeliantów życie miało stracić 90 żołnierzy. Jednakże, SLA zaprzeczyła tak wysokim stratom we własnych szeregach, jednocześnie informując o straconych 20 żołnierzach przy liczbie 27 zabitych rebeliantów[26]. 16 grudnia rozpoczęła się ostatnia faza walk o Kilinochi. Wówczas wojska lankijskie wyrobiły sobie niepodważalną przewagę nad Tamilami, którzy byli w krytycznej sytuacji. By zdobyć tę przewagę SLA przeprowadziło szturm z trzech kierunków jednocześnie, który kosztował życie 130 żołnierzy i ponad 300 rannych. Nie można jednak uznać, ze była to już ostateczna klęska Tamilów mimo kolejnych taktycznych porażek, ponieważ ta liczba ofiar Lankijczyków wzięła się stąd, że atak został zahamowany w ostatniej fazie przez LTTE[27]. Jednakże rzecznik armii zaprzeczył tak dużej liczbie strat w starciu artyleryjskim, mówiąc o 25 żołnierzach zabitych, 18 zaginionych i 160 rannych we własnych szeregach, podczas gdy Tamilskie Tygrysy miały stracić 120 zabitych[28]. Dnia 20 grudnia, LTTE wykonało kontruderzenie na siły SLA przygotowujące się do ataku na wieś Iranamadu, położoną na południe od Kilinochchi. Rebelianci ogłosili zabicie co najmniej 60 żołnierzy wroga, ale te doniesienia były ponownie zakwestionowane przez wojsko, które poinformowało o 12 zabitych i 12 zaginionych[29]. Tamilskie Tygrysy zaczęły wycofać się z Kilinochchi na wieść o upadku Paranthan w dniu 31 grudnia 2008 r. oraz postępującym okrążeniu miasta[30]. W dniu 2 stycznia 2009, armia Sri Lanki wkroczyła do miasta z dwóch stron przy minimalnym oporze ze strony rebeliantów wycofujących się w pobliską dżunglę[31]. Ten dzień uważa się za zdobycie stolicy Tamilów. Zajęcie Kilinochchi przez naszych żołnierzy to historyczne zwycięstwo narodu, nad Kilinochchi powiewa narodowy sztandar Sri Lanki - poinformował rzecznik rządu Maithripala Sirisena.

Tymczasem kilka minut po zajęciu miasta, w stolicy Sri Lanki Kolombo wybuchła bomba przed główna kwaterą powietrznych sił armii lankijskiej. Zginęły 2 osoby, a 30 zostało rannych[32].

W dniu 3 stycznia 2009, co najmniej 3 osoby zostały ranne w innym zamachu, który miał miejsce na rynku Pettah[33]. 6 stycznia, grupa uzbrojonych napastników zaatakowała i uszkodziła studio Telewizji Maharaja Broadcasting Network w Pannipitiya zarzucając telewizji stronniczość w relacjonowaniu konfliktu[34].

Information icon.svg Osobny artykuł: Bitwa pod Mullaitivu.

Triumf w Kilinochchi nie oznaczał końca starć w północnej części wyspy. Tego dnia wojsko podało, że kolejnym celem jest miasto Mullaitivu, o które zaczęły się boje. Inny oddział armii lankijskiej wyruszył na półwysep Jaffna. 9 stycznia, SLA uchwyciło strategicznie ważny obszar, łączący półwysep Jaffna z lądem[35].

Przed samym natarciem na Mullaitivu, zostały zrzucone ulotki, wzywające ludność cywilną do opuszczenia miasta oraz udania się do kontrolowanych przez rząd "bezpiecznych stref".

24 stycznia 2009 roku LTTE wysadziło zapory, powodując zalanie obszarów otaczających miasto. Rebelianci zbudowali także bariery ziemne otaczające miasto, które miały za zadanie utrudnić użycie czołgów[36].

Siły rządowe wkroczyły do miasta 25 stycznia po zaciętej próbie oporu ze strony LTTE. Wojska lądowe zostały wsparte podczas przeprowadzania operacji przez uzbrojony helikopter należący do sił powietrznych Sri Lanki. Przeprowadzono także mały desant w zachodniej części Mullaittivu, przy użyciu małych łodzi. Pozostałości wojsk LTTE rozproszyły się na obszarze między osadami Vishwamadhu a Puthukkudiyiruppu, które w kolejnej fazie ofensywy został zajęte przez SLA.

Zacieśnianie się terenów tamilskich[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Bitwa pod Chalai.

Na początku lutego zaczęła się bitwa o ostatnią bazą rebeliantów w północnej części Ilamu. Po pięciu dniach intensywnej walki, 55. Dywizja piechoty kierowana przez brygadiera Prasanna Silva, 6 lutego przejęła kontrolę nad ostatnim przyczółkiem Tamilskich Tygrysów w tej części wyspy. W wyniku przegranej bitwy obszar kontrolowany przez LTTE zmniejszył się o 200 kilometrów kwadratowych[37].

W dniach 5 - 8 marca w okolicach Vishwamadhu i Puthukkudiyiruppu miał miejsce krwawy rajd wojsk rządowych, w wyniku którego śmierć poniosło 25 rebeliantów, 100 żołnierzy oraz 300 cywilów znajdujących się w strefie walk. Po tych walkach Tamilowie kontrolowali 30 km2 Cejlonu[38].

10 marca Czarne Tygrysy zaatakowały pozycję artylerii Lankijczyków w Thearaavil, 18 km od Puthukkudiyiruppu. W wyniku tego kompletnie zniszczonych zostało 6 platform artyleryjskich oraz śmierć poniosło 50 żołnierzy Sri Lanki, w tym 3 komandosów[39]. W wyniku walk w kolejnych dniach w szereg tamilskich bojówek wchodziło jeszcze 1500 rebeliantów oraz 28 km2 kontrolowanego terenu[40].

W wyniku artyleryjskich ostrzałów między 18 a 26 marca zginęło 420 cywili, a więcej niż 660 odniosło rany[41][42][43][44].

Information icon.svg Osobny artykuł: Bitwa morska pod Chalai.

30 marca miała miejsce bitwa morska pod Chalai. W sześciogodzinnym starciu zatopiono 4 łodzie rebeliantów i zabito 26 Morskich Tygrysów. Zginęło także 3 marynarzy lankijskich[45].

Information icon.svg Osobny artykuł: Bitwa pod Puthukkudiyirippu.

Między 1 a 5 kwietnia SLA zabiło 525 rebeliantów i zajęło Puthukkudiyiruppu[46]. W kwietniu toczyły się ostateczne boje, ginęli głównie cywile pozostający w strefie walk. Z dnia na dzień rebelianci kontrolowali coraz mniej obszarów w dżungli na wschodnio-północnym wybrzeżu.

20 kwietnia rozpoczęły się masowe ucieczki cywilów ze strefy wojny. W ciągu 3 dni uciekło ponad 100 tys. cywilów[47]. Wówczas rebelianci kontrolowali 13km2 wyspy. Kolejne setki cywilów uciekało przez pierwsze dni maja.

Ostateczna bitwa[edytuj | edytuj kod]

W ostatecznych walkach między 7 a 9 maja zginęło ponad 1000 cywili[48]. 9 maja wieczorem w wyniku ostrzału artyleryjskiego zginęło 378 cywili, natomiast tamilskie źródła podają, że podczas krwawej łaźni mogło zginąć nawet 2000 cywili[49]. Inne źródła podały, że poległo 1000 cywilów[50]. Tego dnia 53. oraz 58. Dywizja zdobyła wioskę Karaiyamullivaikal. Dokładną liczbę ofiar trudno było oszacować, ponieważ do stref walk nie wpuszczano dziennikarzy. Podobne ataki pod Visuamadu prowadzone przez 57. Dywizję były prowadzone dzień później. Podczas krwawej łaźni rebelianci kontrolowali niespełna 2 km2, na których przebywało nadal ok. 60 tysięcy cywilów i ok. 500-800 bojowników LTTE. Kolejna masakra ludności odbyła się 12 maja rano, kiedy to rakiety spadły na szpital. Zginęło ok. 50 cywilów[51].

Od 15 maja masowo zaczęto ewakuować pozostających w strefie walk cywilów. Uchodźcy chowali się w bunkrach, nie mieli dostępu do wody pitnej ani żywności, natomiast ranni nie byli objęci dostateczną opieką medyczną[52][53]. Armia Sri Lanki 16 maja otoczyła separatystów i odcięła im drogę ucieczki, zarówno na lądzie jak i na morzu zajmując tereny nadmorskie wokół Vellamullivaikkal po raz pierwszy od 1983[54][55]. Z rebeliantami był przyblokowany ich lider - Velupillai Prabhakaran. W międzyczasie uwolniono 12 tys. cywilów. Rząd Sri Lanki zapowiedział wówczas, że wojna będzie trwać jeszcze 48 godzin, a prezydent Sri Lanki Mahinda Rajapaksa już ogłosił zwycięstwo.

Od tego momentu Tamilowie przeprowadzali masowo zamachy samobójcze. Wśród Czarnych Tygrysów było kilka ważnych osobistości organizacji. Z kolei ok. 70 rebeliantów, którzy podjęli ucieczkę z oblężenia zostało zabitych przez żołnierzy[56]. Obawiano się, że rebelianci popełnią masowe samobójstwo zabijając przy tym cywilów, jednak do 17 maja uwolniono wszystkich cywilów - ok. 50 tys.[57]. 17 maja Tamilowie ogłosili zawieszenie broni. Wtedy rebelianci byli rozlokowani na terenie 400mx600m w dżungli niedaleko Vellamullaivaikkal[58]. 18 maja w nocy Velupillai Prabhakaran dowódca Tamilów został zabity podczas ataku rakietowego ok. 3. w nocy, kiedy próbował uciec z osaczonego terytorium. Podobny los tej nocy spotkał innych 250 rebeliantów[59]. 18 maja Dywizje 53., 57. oraz 58. wkroczyły na teren 100mx100m w dżungli na północ od Vellamullaivaikkal usuwając stamtąd ostatnich 350 rebeliantów LTTE[60]. Operacja eliminowania ostatnich bojowników pod dowództwem pułkownika G. V. Ravipriya trwała do 18:30. Dzień później prezydent kraju ogłosił śmierć Prabhakarana, którego ciało pokazano w mediach[61]. Dzień 18 maja 2009 był ostatnim w wojnie domowej na Sri Lance trwającej od 23 lipca 1983 roku. Podczas wojny zginęło ok. 90 tys. ludzi, z czego od 20 tys.[4] do nawet 40 tys. cywilów, w trakcie wyżej opisanej lankijskiej ofensywy[5]. Ponad 2 tys. osób zginęło w ostatnich 10 dniach walk, co stanowi 2,2% ogółu ofiar wojny.

Skutki i kwestia łamania praw człowieka[edytuj | edytuj kod]

Wojna ta stanowiła precedensowy przykład skutecznego unicestwienia separatystycznego ugrupowania zbrojnego za pomocą konwencjonalnych działań wojennych. Takiego wyczynu żaden inny rząd nie zdołał powtórzyć w czasach nowożytnych. Dopuszczano się masowych zbrodni wojennych. Najpoważniejszym problemem w powojennych dziejach Sri Lanki okazało pojednanie między Tamilami i Syngalezami. Ex-rebelianci, którzy poddali się rządowi, przeszli dwuletni program rehabilitacji. Kobiety i nastoletnich chłopców, którzy zostali zaciągnięci do walki z armią narodową, przeszli m. in. szkolenia zawodowa w zakresie stolarki, murarki i hydrauliki, by ułatwić im start do życia w czasach pokoju[62].

Po zakończeniu wojny doszło też do ostrego sporu politycznego między bohaterami narodowymi - prezydentem Mahinda Rajapaksa oraz dowódcą armii Sarathem Fonseką, którzy w styczniu 2010 wystartowali w wyborach prezydenckich. Fonseka jako bohater narodowy po zakończeniu wojny domowej ubiegał się o fotel prezydenta w wyborach prezydenckich z 2010. Przegrał w nich z urzędującym prezydentem Mahindą Rajapaksą. Po wyborach rząd oskarżył go o wyjawienie wrażliwych informacji wojskowych oraz planowanie zamachu stanu i zabójstwa prezydenta Rajapakse i jego rodziny. Wytoczono mu procesy, które zostały odroczone[63].

25 kwietnia 2011, ONZ opublikowała raport dot. ostatniej fazy wojny domowej. Dokument oskarżył rząd o wymordowanie dziesiątków tysięcy cywili. Siły rządowe umyślnie ostrzeliwały szpitale, budynki ONZ oraz Czerwonego Krzyża. Żołnierze rozstrzeliwali jeńców i gwałcili kobiety. ONZ wezwała ponadto do niezależnego śledztwa z powodu zajścia zbrodni wojennych, a nawet zbrodni przeciwko ludzkości. Również działania pokonanych Tamilów zostały skrytykowane. Rebelianci używali cywilów jako żywe tarcze. W oświadczeniu rządu Sri Lanki odrzucono wnioski sformułowane przez autorów raportu. Skomentowano je jako stronnicze i fałszywe[64].

Organizacje humanitarne oskarżyły wojska lankijskie o zabicie nawet 40 tys. cywilów. W trakcie trwania operacji wojsko nie zapewniało bezpieczeństwa pracownikom ONZ, którzy byli wręcz zastraszani przez władze z Kolombo. Z tego powodu pracownicy tejże organizacji wycofali się ze strefy walk we wrześniu 2008. W związku z tym nie zapobiegnięto śmierci dziesiątek tysięcy cywilów. Samo ONZ raportuje, iż "wydarzenia na Sri Lance były dotkliwą porażką dla Organizacji Narodów Zjednoczonych"[5].

15 czerwca 2011 światło dzienne ujrzały nowe dokumenty dot. ostatniej fazy lankijskiej wojny domowej. Na jednym z nagrań widać jak żołnierze dokonują egzekucji na pojmanych Tamilach. Ponadto ukazane są ciała cywili oraz zwłoki zgwałconych kobiet. Prezydent Mahinda Rajapaksa uznał je za sfabrykowane[65]. Ujawniono również zdjęcie pojmanego w trakcie ostatnich walk 12-letniego syna dowódcy LTTE - Balachandrana Prabhakarana. Na pierwszym zdjęciu chłopiec siedzi na ławce, jednak kilka godzin później został zastrzelony z zimną krwią przez lankijskich żołnierzy, co pokazywało drugie zdjęcie[66].

18 listopada 2011, dowódca wojsk lankijskich podczas wojny domowej Sarath Fonseka, został skazany przez sąd w Kolombo na 3 lata więzienia za zarzucenie w wywiadzie ministrowi obrony Gotabhayi Rajapaksie, że nakazał zabicie Tamilskich Tygrysów poddających się wojskom rządowym w ostatniej bitwie wojny domowej w maju 2009[67].

Przypisy

  1. Opposition leader rebutts Sri Lankan government claims. asianewsnet.net.
  2. Sri Lanka Assessment 2009. satp.org.
  3. U.N. reports 6,500 civilian deaths since February. welt.de.
  4. 4,0 4,1 Sri Lanka rejects deaths report. BBC News.
  5. 5,0 5,1 5,2 ONZ zawiodła ws. ochrony cywilów na Sri Lance podczas konfliktu. wp.pl.
  6. 4073 LTTE cadres killed in ongoing battle. us.rediff.com.
  7. Sri Lanka takes off the gloves data dostępu =. .atimes.com.
  8. Sri Lanka takes off the gloves. .atimes.com.
  9. The Eight Man Team. wordpress.com.
  10. SLA blocked in three fronts in Mannaar - LTTE. lankanewspapers.com.
  11. Sri Lanka lost 185 soldiers in Jaffna battle: military sources. france24.com. [dostęp 4 lipca 2010].
  12. Sri Lankan military says 9 rebels, 4 soldiers killed in latest fighting - Yahoo! Singapore News[. yahoo.com.
  13. Sri Lanka: Vidattaltivu Liberated; terrorists suffer fatal blowdata dostępu =. lankamission.org, 16 lipca 2009.
  14. Tamil Tiger sea base 'captured' dostępu =. bbc.co.uk, 16 lipca 2008.
  15. "Sri Lanka captures key Tiger base at Elephant Pass. Yahoo! Singapore News.
  16. LTTE hopes diminish after losing key defence line. sundayobserver.lk, 2 listopada 2008.
  17. Monsoon rains imminent; Govt. officials struggle with refugees (ang.). The Sunday Times, 2008-10-12. [dostęp 2009-05-15].
  18. Sri Lanka army 'breaks' Tiger lines (ang.). Al Jazeera, 2008-10-19. [dostęp 2009-05-15].
  19. Wijayapala Ranil: All fronts close in on Kilinochchi (ang.). Daily News, 2009-01-02. [dostęp 2009-05-15].
  20. Sri Lanka troops suffer major battlefield loss. channelnewsasia.com, 20 października.
  21. Sri Lanka rebel HQ 'to fall soon (ang.). BBC News, 2008-11-26. [dostęp 2009-05-15].
  22. Sri Lanka Says Troops Have Rebel Capital (ang.). The Associated Press (New York Times), 2009-01-02. [dostęp 2009-05-15].
  23. Overview of Flood Waters in Kilinochchi District, Sri Lanka (ang.). Thomson Reuters Foundation. Reuters AlertNet, 2008-12-03. [dostęp 2009-05-15].
  24. AFP: Sri Lankan military attack stalls. .thetimes.co.za, 20 października. [dostęp 20 października].
  25. Sri Lankan soldiers capture three strategic towns from rebels. .channelnewsasia.com, 17 listopada. [dostęp 17 listopada].
  26. Weronika Rokicka: Tamilskie Tygrysy nie dają za wygraną. afryka24.pl, 2008-12-12. [dostęp 2009-05-15].
  27. LTTE releases photos of SLA debacle (ang.). Tamileelamnews.com, 2008-12-18. [dostęp 2009-05-15].
  28. Sri Lanka loses two battalions troops in the latest battles (ang.). Tamileelamnews.com, 2008-12-17. [dostęp 2009-05-15].
  29. Roland Buerk: Heavy fighting' near Kilinochch (ang.). BBC Sinhala News, 2008-12-21. [dostęp 2009-05-15].
  30. Roland Buerk: Paranthan falls: Muhamalai, Elephant Pass untenable for LTTE (ang.). Daily Mirror, 2009-01-02. [dostęp 2010-07-04].
  31. Sri Lankan forces take over last LTTE bastion (ang.). CNN-IBN, 2009-01-02. [dostęp 2009-05-15].
  32. Stolica rebeliantów padła, wybuch w Kolombo (pol.). tvn24.pl, 2009-01-02. [dostęp 2009-05-15].
  33. Roland Buerk: Minor blast in Sri Lanka capital (ang.). Colombo Page, 2009-01-03. [dostęp 2009-05-15].
  34. RSF condemns MTV attack (ang.). Daily Mirror, 2009-01-06. [dostęp 2009-05-15].
  35. Lanka regains Elephant Pass (ang.). Gulf Daily News, 2009-01-20. [dostęp 2009-05-15].
  36. Sri Lankan troops seize last Tiger town (ang.). AFP, 2009-01-25. [dostęp 2009-04-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-01-31)].
  37. Troops capture Chalai (ang.). defence.lk, 2009-02-06. [dostęp 2009-04-25].
  38. 8 march 2009 (ang.). defence.lk, 2009-02-06. [dostęp 2009-03-08].
  39. Tigers blast 6 Sri Lankan artillery positions in Vanni (ang.). defence.lk. [dostęp 2009-03-10].
  40. Tamil Tigers 'finished', says former leader (ang.). guardian.co.uk. [dostęp 2009-03-10].
  41. SLA shelling kills 102 civilians within 3 days inside 'safety zone' (ang.). tamilnet.com.
  42. SLA attacks kill 128 civilians in 48 hours (ang.). tamilnet.com.
  43. 62 civilians killed, SLA, SLAF step up attacks on safety zone (ang.). tamilnet.com.
  44. Carnage continues, 131 civilians including 32 children killed Wednesday (ang.). tamilnet.com.
  45. Sri Lanka navy kills 26 rebels in ocean gunfight (ang.). defence.lk. [dostęp 2009-03-10].
  46. Troops unshackle LTTE grip on Puthukkudiyirippu: Over 250 terrorists killed (ang.). defence.lk. [dostęp 2009-03-10].
  47. UN to dispatch humanitarian team to Sri Lanka (ang.). Reuters.
  48. Sri Lanka Troops Capture Coast From Tigers (ang.). sky.com.
  49. 2,000 civilians feared slaughtered in a single night (ang.). tamil.net.
  50. Hundreds killed in Sri Lanka 'bloodbath' (ang.). Reuters.
  51. SLA attacks hospital, 47 massacred (ang.). tamil.net.
  52. More than 100,000 civilians in safe zone, ICRC suspends Vanni missions (ang.). tamil.net.
  53. Fighting rages in Sri Lanka, more civilians flee (ang.). Reuters.
  54. Sri Lanka says Tigers defeated, last fight rages (ang.). Reuters.
  55. Situation Report on 15 May 2009 (ang.). defence.lk.
  56. Is LTTE chief Prabhakaran dead? Yes, says Lanka govt (ang.). defence.lk.
  57. All civilians freed from Sri Lanka war zone-military (ang.). Reuters.
  58. Situation Reports on 17th May, 2009 (ang.). defence.lk.
  59. Tiger leader counts his final hours (ang.). .sundayobserver.lk.
  60. Situation Report on 18 May 2009 (ang.). defencer.lk.
  61. No peace offer from Prabhakaran – only war (ang.). lankaweb.com.
  62. Sri Lanka – od “gorzkiej przeszłości do dostatniej przyszłości”? (pol.). stosunkimiedzynarodowe.info, 18 listopada 2011. [dostęp 18 listopada 2011].
  63. Detained opposition leader in Sri Lanka parliament (ang.). BBC News, 22 kwietnia 2010. [dostęp 2010-04-22].
  64. Raport ONZ oskarża rząd Sri Lanki o zbrodnie wojenne (pol.). wp.pl.
  65. New documentary shows Sri Lanka 'war crimes' (ang.). Al Jazeera.
  66. Balachandran Prabhakaran 2nd son killed video (ang.). vidjin.com.
  67. 3 Year Jail sentence to Fonseka (ang.). srilankawatch.com, 18 listopada 2011. [dostęp 18 listopada 2011].