Ogólni Syjoniści

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Ogólni Syjoniści (hebr.: ציונים כלליים, Tzionim Klalim) byli centrową grupą wewnątrz ruchu syjonistycznego, a później partią polityczną w Izraelu.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Sformułowanie "Ogólni Syjoniści" było określeniem odnoszącym się początkowo do poglądów większości członków Organizacji Syjonistycznej (później Światowej Organizacji Syjonistycznej - ŚOS), którzy nie przyłączyli się do konkretnej frakcji lub partii i byli członkami jedynie organizacji syjonistycznych w swoich krajach.

W 1922 roku kilku działaczy wchodzących w skład nieformalnych grup, utworzyło nieideologiczną Organizację Ogólnych Syjonistów wchodzącą w skład ŚOS. Miało to miejsce w czasie, gdy ruch syjonistyczny spolaryzował się pomiędzy lewicowym syjonizmem pracy a prawicowym syjonizmem rewizjonistycznym.

Pomimo tego, z biegiem czasu Ogólni Syjoniści byli coraz powszechniej kojarzeni z klasą średnią i europejskim liberalizmem, kultywującym wartości takie jak własność prywatna i kapitalizm [1]. W latach 1931-1945 w organizacji zarysowywały się dwie frakcje, które odróżniał stosunek do spraw socjalnych, gospodarki i kwestii praw pracowniczych (m.in. do związków zawodowych i ich centrali, Histadrut) [2]. W latach bezpośrednio po utworzeniu państwa Izrael w 1948 roku, Generalni Syjoniści przesunęli się ideologicznie na prawo, stając się realną opozycją wobec dominującej centrolewicowej Mapai i innych partii kultywujących syjonizm socjalistyczny.

Działalność polityczna w Izraelu[edytuj | edytuj kod]

Peretz Bernstein.jpg Shoshana Parsitz.jpg Israel Rokach 1950.jpg Yosef Serlin.jpg

Niektórzy dawni prominentni członkowie partii Generalnych Syjonistów: Peretz Bernstein, Shoshana Parsitz, Israel Rokah, Yosef Serlin.

Partia Ogólni Syjoniści powstała w 1931 roku [1]. Ugrupowanie rozpoczęło swą działalność polityczną w niepodległym Izraelu w 1949 roku, startując do pierwszych wyborów do Knessetu. Partii udało się uzyskać 5,2% głosów, co dało jej 7 mandatów parlamentarnych. Pomimo tego Generalni Syjoniści nie weszli do żadnej z koalicji rządowych funkcjonujących podczas tej kadencji Knessetu.

Wybory w 1951 roku okazały się dużym sukcesem dla partii, której udało się zapewnić sobie aż 20 miejsc w izbie. Oznaczało to, że Ogólni Syjoniści byli "drugą siłą" w Knessecie. Wkrótce potem jej stan posiadania jeszcze się zwiększył, wraz z połączeniem z ugrupowaniami Sefardyjczycy i Orientalne Społeczności oraz Związek Jemeński. Partia nie znalazła się w koalicji rządowej w trzecim rządzie Dawida Ben Guriona, ale weszła do czwartego gabinetu, zaraz po tym jak premier wyrzucił z niego członków ultraortodoksyjnych partii religijnych Agudat Israel i Poalej Agudat Israel (powodem tego był spór o edukację religijną). Generalni Syjoniści weszli także w skład piątego rządu (pod kierownictwem Mosze Szaretta), ale nie znaleźli się już w szóstym gabinecie.

W wyniku wyborów w 1955 roku ilość mandatów posiadanych przez Ogólnych Syjonistów zmniejszyła się do 13. Nie zostali włączeni w skład żadnego z rządów powołanych w trakcie kadencji trzeciego Knessetu. Wyniki wyborów w 1959 roku oznaczał dalsze zmniejszenie reprezentacji parlamentarnej tego ugrupowania, tym razem do 8 deputowanych. Postanowiono połączyć się z posiadającą 6 miejsc Partią Progresywną. W wyniku tego powstała Partia Liberalna [1]. Nowe ugrupowanie pomogło obalić rząd w 1961 roku, popierając wniosek o wotum nieufności, wystosowany przez Likud wobec gabinetu (powodem tego była tzw. Afera Lavona).

W 1961 roku Partia Liberalna uzyskała 17 miejsc w Knessecie, stając się trzecim największym ugrupowaniem w Izbie. W trakcie kadencji parlamentu 10 deputowanych z tej partii (większość z nich była dawnymi członkami Ogólnych Syjonistów) połączyło się z Herutem, tworząc Gahal. Pozostałych 7 (w większości byłych członków Partii Progresywnej) utworzyło ugrupowanie Niezależni Liberałowie) [3]. Wkrótce potem Gahal przekształcił się w Likud.

Wyniki wyborcze[edytuj | edytuj kod]

Wybory Liczba mandatów Miejsce Liczba głosów Procent głosów
1949[4] 7 5. 22,661 5,2%
1951[5] 20 2. 111,394 16,2%
1955[6] 13 3. 87,099 10,2%
1959[7] 8 5. 59,700 6.2%

Źródło danych: Oficjalna strona Knessetu.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Gregory S. Mahler: Kneset: parlament w systemie politycznym Izraela. Warszawa: Wydawnictwo Sejmowe, 1996. ISBN 83-7059-210-4.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 General Zionists (ang.). [dostęp 24 kwietnia 2008].
  2. General Zionism (ang.). [dostęp 24 kwietnia 2008].
  3. Liberal Party of Israel. [dostęp 24 kwietnia 2008].
  4. Constituent Assembly (which later turned into the First Knesset) (ang.). [dostęp 17 stycznia 2008].
  5. Second Knesset (ang.). [dostęp 17 stycznia 2008].
  6. Third Knesset (ang.). [dostęp 17 stycznia 2008].
  7. Fourth Knesset (ang.). [dostęp 17 stycznia 2008].