Okropności wojny (grafiki Goi)

Okładka pierwszego wydania Okropności wojny z 1863 roku

Grafika nr 5. I są jak dzikie bestie

Grafika nr 33. Czy można zrobić więcej?

Okropności wojny – cykl 82 rycin wykonanych przez hiszpańskiego artystę Francisca Goyę w latach 1810-1815. Grafiki powstały pod wpływem doświadczeń hiszpańskiej wojny niepodległościowej toczonej przeciwko Francuzom, która znacząco wpłynęła na twórczość Goi.

Za życia Goi wydrukowano jedynie 2 kompletne serie grafik, jedną z nich otrzymał od malarza jego przyjaciel krytyk sztuki Juan Agustín Ceán Bermúdez. Oficjalnie wydano grafiki w 1863 roku z inicjatywy Królewskiej Akademii Sztuk Pięknych Św. Ferdynanda w Madrycie. Kolejne edycje miały miejsce w latach 1892, 1903 i 1906.

Grafiki zostały wykonane głównie akwafortą z niewielką pomocą suchej igły i skrobaka. W przeciwieństwie do poprzedniej serii grafik - Kaprysów, Goya rzadko stosował akwatintę, prawdopodobnie z braku materiałów trudno dostępnych w czasie wojny.

Pod względem tematyki seria dzieli się na trzy części:

• I część – grafiki 1-47 – koncentruje się na temacie wojny
• II część – grafiki 48-64 – przedstawia temat głodu (inspirowane oblężeniem Saragossy w 1808 roku i wielkim głodem w Madrycie w latach 1811-1812)
• III część – grafiki 65-82 – odwołuje się do monarchii absolutnej Ferdynanda VII. Krytyka socjo-polityczna jest przedstawiona poprzez personifikację zwierząt.

Lista grafik

1. Smutne przeczucie tego, co nastąpi
2. Słusznie czy niesłusznie?
3. To samo
4. Kobiety dodają odwagi
5. I są jak dzikie bestie
6. Dobrze ci tak
7. Co za odwaga!
8. Zawsze się zdarza
9. Nie chcą
10. Tego też nie
11. Za nic na świecie
12. Po co się urodziłeś
13. Gorzko być obecnym
14. Ciężki jest ten krok
15. Nie ma rady
16. Korzystają z okazji
17. Nie zgadzają się
18. Pogrzebać ich i milczeć
19. Już nie ma czasu
20. Opatrzeć ich i dalej
21. Będzie tak samo
22. Jeszcze gorzej
23. Wszędzie to samo
24. Mogą się jeszcze przydać
25. Te także
26. Nie można na to patrzeć
27. Miłosierdzie
28. Motłoch
29. Zasłużył na to
30. Zniszczenia wojenne
31. Twarda sztuka
32. Za co?
33. Czy można zrobić więcej?
34. Z powodu nozyka
35. Nie wiadomo za co
36. Ani to
37. To jest gorsze
38. Barbarzyńcy!
39. Wielki wyczyn!
40. Coś z tego ma
41. Uciekają przez płomienie
42. Wszystko przewrócone do góry nogami
43. To także
44. Widziałem to
45. I to także
46. To jest złe
47. Tak się stało
48. Okrutna litość!
49. Miłosierdzie kobiety
50. Nieszczęsna matka!
51. Dzięki prosu
52. Nie zdążyły
53. Nie było na to rady
54. Daremne błagania
55. Najgorzej jest żebrać
56. Na cmentarz
57. Zdrowi i chorzy
58. Nie ma co krzyczeć
59. Czyż potrzebna filiżanka?
60. Nikt im nie pomoże
61. Oni są z innej gliny
62. Łoża śmierci
63. Żniwo śmierci
64. Ładunek dla cmentarza
65. Co to za wrzawa?
66. Dziwna pobożność!
67. I ta nie mniej
68. Co za szaleństwo!
69. Nic. To się okaże
70. Nie znajdą drogi
71. Przeciwko dobru publicznemu
72. Następstwa
73. Kocia pantomima
74. To jest najgorsze
75. Sztuczki szarlatanów
76. Mięsożerny sęp
77. Bo się zerwie lina
78. Dobrze się broni
79. Prawda umarła
80. Czy zmartwychwstanie?