Olha Basarab

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Olha Basarab

Olha Basarab, ukr. Ольга Басараб (z domu Łewyćka, ur. 1 września 1889 w Podhorodcach, zm. 12 lutego 1924 we Lwowie) – ukraińska działaczka społeczno-polityczna.

Ukończyła liceum w Przemyślu, następnie studiowała na Akademii Handlowej w Wiedniu. Już podczas nauki w liceum działała w ukraińskim ruchu niepodległościowym, była założycielką pierwszej żeńskiej drużyny Płastu.

Podczas I wojny światowej była współorganizatorką pierwszego żeńskiego plutonu Legionu Ukraińskich Strzelców Siczowych. Oprócz tego działała w organizacjach charytatywnych: Komitecie Pomocy Rannym i Wziętym do Niewoli w Wiedniu oraz Komitecie Pomocy Ludności Cywilnej, za co była odznaczona przez Międzynarodowy Czerwony Krzyż. Była jedną z organizatorek i członkiem Zarządu Głównego Związku Ukrainek we Lwowie.

9 lutego 1924 została aresztowana we Lwowie przez polską Policję Państwową za przynależność do Ukraińskiej Organizacji Wojskowej. Po przesłuchaniu w nocy z 12 na 13 lutego 1924 została znaleziona martwa w celi, powieszona na ręczniku. Jej śmierć policja zataiła przed rodziną, przyjmując przez kilka dni przeznaczone dla niej paczki żywnościowe, utajniono również czas i miejsce pochówku, a prasie podano fałszywe personalia zmarłej. Według oficjalnej wersji policji i władz zmarła popełniła samobójstwo, według wersji ukraińskiej zmarła w wyniku tortur w śledztwie[1]. Jej śmierć wywołała duże wzburzenie w ukraińskiej społeczności Galicji i zwiększyła opór przeciw polskim władzom.

Pochowana na Cmentarzu Janowskim we Lwowie.

Przypisy

  1. Agnieszka Biedrzycka, Kalendarium Lwowa 1918-1939 , Kraków 2012 wyd. Universitas, ISBN 97883-242-1678-9 s.231.

Literatura[edytuj | edytuj kod]

  • "Енциклопедія українознавства", T. 1, Lwów 2000, s. 96, ISBN 5-7707-4048-5