Onomatopeja

Onomatopeja (harmonia naśladowcza, wyraz dźwiękonaśladowczy) – figura retoryczna, używana w poezji jako środek stylistyczny polegający na takim dobieraniu wyrazów (istniejących w mowie lub neologizmów albo glosolalii), aby naśladowały one swym brzmieniem opisywane zjawisko lub dźwięki wydawane przez opisywany przedmiot.

Dobrym przykładem jest "Lokomotywa" Juliana Tuwima:

(...)

I dudni, i stuka, łomocze i pędzi,

A dokąd? A dokąd? A dokąd? Na wprost!

(...)

Do taktu turkoce i puka, i stuka to:

Tak to to, tak to to, tak to to, tak to to.

(...)

Że pędzi, że wali, że bucha buch, buch?

To para gorąca wprawiła to w ruch,

(...)

I koła turkocą, i puka, i stuka to:

Tak to to tak, tak to to tak, tak to to tak, tak to to tak!

(...)

Onomatopeja to wyraz naśladujący dźwięki i odgłosy naturalne, w tym dźwięki wydawane przez zwierzęta. W języku polskim (i nie tylko) onomatopeja jest rdzeniem wielu wyrazów, również czasowników i rzeczowników (np. buczeć, buczenie, szumieć, szum).

Przykład

Szczekania psa w różnych językach:

• Angielski: woof woof, arf arf
• Arabski: haw haw
• Baskijski: Zaunk Zaunk, au au
• Bengalski: ঘেউ ঘেউ gheu gheu, ভেউ ভেউ bheu bheu, ভউ ভউ bhou bhou
• Bułgarski: bow bow
• Chiński: wōu-wōu
• Czeski: haf haf
• Duński: vuf vuf, vov vov, bjæf bjæf
• Estoński: auh auh
• Filipiński: kaw kaw
• Fiński: hau hau
• Francuski: ouaf ouaf
• Grecki: gav gav (γαβ γαβ)
• Hebrajski: haw haw, hav hav (האו האו, הב הב)
• Hiszpański: guau guau
• Holenderski: waf waf, woef woef
• Japoński: wan wan (わんわん)
• Kataloński: bup bup
• Koreański: meong meong (멍멍)
• Litewski: au au
• Mandaryński: wāng wāng (汪汪)
• Niemiecki: wau wau
• Polski: hau hau
• Portugalski: au-au
• Rosyjski gaf gaf (гав-гав)
• Rumuński: ham ham
• Szwedzki: vov vov, voff voff
• Tamilski: vovw-vovw
• Telugu: bau bau
• Turecki: hav hav
• Węgierski: vau vau
• Włoski: bau bau