Onomatopeja

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Onomatopeja (harmonia naśladowcza, wyraz dźwiękonaśladowczy) – figura retoryczna, używana w poezji jako środek stylistyczny polegający na takim dobieraniu wyrazów (istniejących w mowie lub neologizmów albo glosolalii), aby naśladowały one swym brzmieniem opisywane zjawisko lub dźwięki wydawane przez opisywany przedmiot.

Dobrym przykładem jest "Lokomotywa" Juliana Tuwima:

(...)
I dudni, i stuka, łomocze i pędzi,
A dokąd? A dokąd? A dokąd? Na wprost!
(...)
Do taktu turkoce i puka, i stuka to:
Tak to to, tak to to, tak to to, tak to to.
(...)
Że pędzi, że wali, że bucha buch, buch?
To para gorąca wprawiła to w ruch,
(...)
I koła turkocą, i puka, i stuka to:
Tak to to tak, tak to to tak, tak to to tak, tak to to tak!
(...)

Onomatopeja to wyraz naśladujący dźwięki i odgłosy naturalne, w tym dźwięki wydawane przez zwierzęta. W języku polskim (i nie tylko) onomatopeja jest rdzeniem wielu wyrazów, również czasowników i rzeczowników (np. buczeć, buczenie, szumieć, szum).

Przykład[edytuj | edytuj kod]

Szczekania psa w różnych językach:

  • angielski: woof woof, arf arf
  • arabski: haw haw
  • baskijski: Zaunk Zaunk, au au
  • bengalski: ঘেউ ঘেউ gheu gheu, ভেউ ভেউ bheu bheu, ভউ ভউ bhou bhou
  • bułgarski: bow bow
  • chiński: wōu-wōu
  • czeski: haf haf
  • duński: vuf vuf, vov vov, bjæf bjæf
  • estoński: auh auh
  • filipiński: kaw kaw
  • fiński: hau hau
  • francuski: ouaf ouaf
  • grecki: gav gav (γαβ γαβ)
  • hebrajski: haw haw, hav hav (האו האו, הב הב)
  • hiszpański: guau guau
  • holenderski: waf waf, woef woef, kef kef
  • japoński: wan wan (わんわん)
  • kataloński: bup bup
  • koreański: meong meong (멍멍)
  • litewski: au au
  • mandaryński: wāng wāng (汪汪)
  • niemiecki: wau wau
  • polski: hau hau
  • portugalski: au-au
  • rosyjski: gaf gaf (гав-гав)
  • rumuński: ham ham
  • szwedzki: vov vov, voff voff
  • tamilski: vovw-vovw
  • telugu: bau bau
  • turecki: hav hav
  • węgierski: vau vau
  • włoski: bau bau