Opactwo w Echternach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Opactwo w Echternach
Abtei Iechternach
Fasada bazyliki w Echternach
Fasada bazyliki w Echternach
Państwo  Luksemburg
Miejscowość Echternach
Klauzura tak
Obiekty sakralne
Kościół św. Wilibrorda
Styl VII wiek – romański
XX wiek – neoromański
Materiał budowlany kamień
Data budowy VIII wiek
Data zamknięcia 1794
Data reaktywacji 1868
Położenie na mapie Luksemburga
Mapa lokalizacyjna Luksemburga
Opactwo w Echternach
Opactwo w Echternach
Ziemia 49°48′50″N 6°25′21″E/49,813889 6,422500Na mapach: 49°48′50″N 6°25′21″E/49,813889 6,422500
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Opactwo w Echternachklasztor benedyktyński w Echternach w Luksemburgu, założony w końcu VII w. przez św. Wilibrorda, zlikwidowany podczas rewolucji francuskiej. W dawnym opactwie znajduje się bazylika św. Wilibrorda (pierwotna z przełomu VII i VIII w., obecna odbudowana w XX w.). W średniowieczu opactwo stanowiło ważne centrum kulturalne i pielgrzymkowe. Obecnie popularne m.in. dzięki corocznym "tańczącym procesjom".

Historia[edytuj | edytuj kod]

Nagrobek św. Wilibrorda w bazylice w Echternach

Założycielem opactwa był Wilibrord, misjonarz anglosaski, który przybył do państwa Franków w 680 w celu chrystianizacji pogańskich Fryzów, a w 685 został biskupem Utrechtu. Podczas swojej misji nawiązał bliskie kontakty z majordomami z rodu Karolingów. W 697 lub 698 otrzymał od Irminy, teściowej majordoma Pepina z Heristalu ziemie położone nad rzeką Sûre, w pobliżu Trewiru, gdzie rozpoczął wznoszenie klasztoru benedyktyńskiego. Pierwszym opatem był sam Wilibrord, który z biegiem lat coraz częściej tutaj przebywał (zmarł w 739). Klasztor został bogato uposażony przez władców karolińskich, m.in. darowizny i przywileje przyznawali mu Pepin Krótki i Karol Wielki. Początkowo funkcjonował w duchu brytyjskiej tradycji monastycznej.

W 859 benedyktyni zostali zastąpieni przez świeckich kanoników (w tym okresie opatem był m.in. pierwszy hrabia Luksemburga Zygfryd), w 973 jednak powrócili tam za sprawą cesarza Ottona I, który sprowadził tam mnichów z opactwa św. Maksymina w Trewirze. W 1016 budynki wzniesione przez Wilibrorda padły ofiarą pożaru i zbudowano nowy kompleks romański, później przebudowywany w stylu gotyckim.

Opactwo było w średniowieczu jednym z najważniejszych ośrodków religijnych i kulturalnych w Europie zachodniej. Rozkwitała tam m.in. szkoła malarstwa miniaturowego i kaligrafii (rozkwit sztuki miniatur nastąpił tam w VIII, a następnie w XI w.), a ze skryptorium klasztornego pochodzą znane do dzisiaj manuskrypty (m.in. słynny Złoty Kodeks z Echternach z 1. połowy XI w.). Opactwo było też ważnym ośrodkiem edukacyjnym (m.in. przysłano tam na naukę Karlomana, syna Karola Młota[1]). Dzięki relikwiom św. Wilibrorda, spoczywającego w kościele klasztornym, było też popularnym centrum pielgrzymkowym (pielgrzymowali do nich m.in. liczni cesarze).

W 1794 po włączeniu Echternach w granice rewolucyjnej Francji opactwo zostało zsekularyzowane. W 1797 jego budynki zostały sprzedane i zamienione na fabrykę ceramiki. Kościół popadał w ruinę. W 1861 kościół opactwa został odkupiony przez mieszczan, których staraniem do 1868 został odrestaurowany i ponownie zaczął pełnić funkcje sakralne (stał się siedzibą parafii), a w 1939 został podniesiony do rangi bazyliki mniejszej. Podczas II wojny światowej kościół został zniszczony. Zbudowano go na nowo po zakończeniu wojny (do 1953), nawiązując do pierwotnej, romańskiej budowli. W budynkach poklasztornych znalazło się liceum z internatem.

Tańcząca procesja[edytuj | edytuj kod]

"Tańcząca procesja" w Echternach

Opactwo w Echternach obecnie zawdzięcza swoją popularność nie tylko bogatej historii, ale także tańczącym procesjom do grobu św. Wilibrorda, które odbywają się tam corocznie od co najmniej XV w. Uczestnikami tych procesji często były osoby chore na padaczkę i inne choroby charakteryzujące się drgawkami.

Wikimedia Commons
Wikimedia Commons

Przypisy

  1. Robert Folz: The Coronation of Charlemagne 25 December 800. London: Routledge & Kegan Paul, 1974, s. 27. ISBN 0-7100-7847-1. [dostęp 6 listopada 2009 r.]. (ang.)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Kristen M. Collins: Echternach. W: Medieval Germany: an Encyclopedia. John M. Jeep (red.). New York: Garland Publishing, 2001, s. 191–192. ISBN 0824076443. [dostęp 6 listopada 2009 r.]. (ang.)
  • Pierre Riché: Echternach. W: Encyclopedia of the Middle Ages. André Vauchez, Richard Barrie Dobson, Michael Lapidge (red.). T. 1. Chicago: Fitzroy Dearborn Publishers, 2000, s. 464. ISBN 1-57958-282-6. [dostęp 6 listopada 2009 r.]. (ang.)
  • George Cyprian Alston: Abbey of Echternach. W: The Catholic Encyclopedia. T. 5. New York: Robert Appleton Company, 1909. [dostęp 6 listopada 2009 r.]. (ang.)
  • Józef Łaptos: Historia Luksemburga. W: Historia małych krajów Europy: Andora, Liechtenstein, Luksemburg, Malta, Monako, San Marino. Józef Łaptos (redakcja). Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 2002, s. 157–158, 161, 177–178. ISBN 83-04-04590-7.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]