Opera (program)

Z Wikipedii

Opera
pakiet internetowy
Producent	Opera Software ASA
Platforma sprzętowa	wieloplatformowa*
Platforma systemowa	wieloplatformowa*
Pierwsze wydanie	2.0 (18 kwietnia 1996)*
Aktualna wersja stabilna	9.64 (3 marca 2009; 130 dni temu)
Aktualna wersja testowa	10.00 Beta 2 (9 lipca 2009; 2 dni temu)
Licencja	freeware (proprietary software)
pl.opera.com

Opera browser – darmowa, wieloplatformowa przeglądarka internetowa, a właściwie pakiet internetowy, tworzony i rozwijany przez norweską firmę Opera Software ASA, którego jednym z elementów jest przeglądarka internetowa.

W skład pakietu wchodzą: przeglądarka WWW, klient poczty i Usenetu (Opera Mail), menedżer pobierania plików, klient IRC, czytnik kanałów, klient BitTorrent, środowisko dla widżetów oraz notes elektroniczny.

Spis treści 1 Licencja 2 Lokalizacje Opery 3 Wsparcie techniczne 4 Dostępne platformy sprzętowe i systemowe 4.1 Opera dla komputerów osobistych 4.2 Opera dla urządzeń mobilnych 4.3 Wersje nieoficjalne 5 Rozwój 5.1 Historia zmian 5.2 Historia wydań 5.3 Tygodniówki (weekly builds) 5.4 Wersje eksperymentalne (experimental builds) 5.5 Przyszła funkcjonalność Opery 6 Cechy i komponenty 6.1 Przeglądanie na kartach 6.2 Gesty myszy 6.3 Menedżer pobierania plików 6.4 Blokowanie wyskakujących okienek 6.5 Blokowanie zawartości 6.6 Sesje 6.7 Personalizacja interfejsu 6.8 Udogodnienia dla osób niepełnosprawnych 6.9 Klient poczty Opera Mail 6.10 Widżety 7 Wspierane standardy 8 Opera a Microsoft MSN 9 Pozycja Opery na rynku przeglądarek 9.1 Rynek przeglądarek internetowych w ujęciu globalnym 9.2 Rynek przeglądarek internetowych w Polsce 10 Przypisy 11 Zobacz też 12 Linki zewnętrzne

[edytuj] Licencja

Opera jest programem darmowym, opartym na licencji freeware. Jest aplikacją własnościową o zamkniętym kodzie źródłowym.

Do wersji 4.x włącznie, Opera rozprowadzana była na zasadach shareware, następnie od wersji 5.x do 8.50 na licencji adware (z możliwością wyłączenia reklam po zakupie klucza licencyjnego). Od 20 września 2005^[1] jest programem w pełni darmowym na licencji freeware.

[edytuj] Lokalizacje Opery

Dostępne wersje językowe dla Opery 9.x:^[2] afrikaans, angielska (UK, US), białoruska, bułgarska, chińska (uproszczona i tradycyjna), czeska, chorwacka, duńska, fińska, francuska (tradycyjna, kanadyjska), fryzyjska, grecka, gruzińska, hindi, hiszpańska (tradycyjna, latynoamerykańska), japońska, koreańska, litewska, macedońska, niderlandzka, niemiecka, norweska (nynorsk, bokmål), pendżabska, polska, portugalska (tradycyjna, brazylijska), rosyjska, szwedzka, tamilska, telugu, turecka, ukraińska, węgierska, włoska.

Zarówno treść licencji użytkownika końcowego (EULA) dotycząca Opery 9.x, jak i polityką prywatności Opera Software ASA^[3] dostępne są jedynie w języku angielskim.

[edytuj] Wsparcie techniczne

Opera Software ASA umożliwia wykupienia dodatkowej pełnej pomocy technicznej (Premium Support) świadczonej drogą mailową.

Ta sekcja jest zalążkiem. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

[edytuj] Dostępne platformy sprzętowe i systemowe

Opera jest aplikacją wieloplatformową, dostępną na różne platformy sprzętowe i systemy operacyjne. Wieloplatformowość aplikacji uzyskano poprzez napisanie jej kodu w C++. Opera Mini oparta jest na Javie, chociaż istnieją również wersje napisane w C.^[4]

[edytuj] Opera dla komputerów osobistych

Dla komputerów osobistych dostępne są wersje Opery dla BeOS, FreeBSD (i386 i AMD64), MS Windows, IBM OS/2, Linux (x86-64, PowerPC, i386), Macintosh (Mac OS 9i Mac OS X), Sun Solaris (Sparc/Intel), QNX.

Platforma		Ostatnia stabilna wersja[5][6]
MS Windows	Windows 95 i nowsze Windows 3.x	9.64 3.62
Macintosh	Mac OS X od 10.2 Mac OS X do 10.1 Mac OS 8 i 9	9.64 7.54u2 6.03
Unix	Linux FreeBSD Solaris	9.64 9.64 9.64
QNX	QNX 6.2	5.2.1
OS/2		5.12
BeOS		3.62

Dodatkowo publikowane są też wersje weekly i experimental wdrażające ostatnie ulepszenia lub oprogramowanie w wersjach wstępnych przeznaczone dla zaawansowanych użytkowników (zobacz więcej w oddzielnej sekcjach: Tygodniówki (weekly builds) oraz Eksperymenty (experimental builds).

[edytuj] Opera dla urządzeń mobilnych

W odrębnych wersjach, Opera jest dostępna również dla urządzeń przenośnych. Na każdym z systemów Opera zapewnia ten sam silnik renderujący kod HTML, w przypadku urządzeń małoekranowych (palmtop, GSM) wzbogacony o mechanizm zwany small screen rendering, który pozwala oglądać szerokokątne i wzbogacone w grafiki strony internetowe na wyświetlaczach uboższych i mniejszych niż ekrany komputerowe.

Opera dla telefonów komórkowych

W wersji dla telefonów komórkowych Opera dostępna jest w dwóch wersjach: odpłatnej Opera Mobile oraz bezpłatnej Opera Mini, która dostępna dla każdego telefonu komórkowego z zainstalowanym klientem Java opartym na CLDC.

Platforma		Ostatnia stabilna wersja[5]
Telefony GSM, Tablet PC i PDA	Opera Mobile
	Windows Mobile w wer. 5, 6 i 2003 dla Smartphone i Pocket PC	8.65
	Symbian S60 Symbian UIQ (preinstalowana)	8.65 6.31
	Linux w oparciu o Qt Extended i inne	7.52
	Opera Mini
	Java ME w oparciu o CLDC	4.2

Opera dla innych urządzeń przenośnych

Poza mobilnymi telefonami komórkowymi Opera dostępna jest dla innych urządzeń posiadających dostęp do Internetu. Oprócz SDK w wersji klasycznej, Opera dostępna jest również jako odpłatne: Nintendo DS Browser przeznaczona dla konsoli Nintendo DS Lite (z rozszerzeniem pamięci w formie kartridża) oraz jako Internet Channel – przeglądarka dla konsoli Nintendo Wii.

Platforma[7]		Ostatnia stabilna wersja
Konsole gier wideo	jako Nintendo DS Browser dla Nintendo DS	8.50
	jako Internet Channel dla Nintendo Wii	9.10
Przenośne odtwarzacze multimedialne	Archos 604 WiFi, 704 WiFi, 605 WiFi
	Archos PMA400
Telewizja interaktywna	NDS MediaHighway Advanced (Pilottime)
	Mood Box
cyfrowe ramki na zdjęcia[8]	Sony VGF-CP1	w fazie wdrażania

Ta sekcja jest zalążkiem. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

[edytuj] Wersje nieoficjalne

Zobacz: Opera USB, Opera Portable, OperaTor

Ta sekcja jest zalążkiem. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

[edytuj] Rozwój

Artykuł wymaga poszerzenia. Do artykułu należy dodać: uzupełnić tab. o wcześniejsze wer. na podstawie de:Opera#Versionstabelle, en:History of the Opera Internet suite oraz Opera Changelogs. Warto również opisać Kiosk Mode, Wtyczki i Web Specifications Supported in Opera 9..

Opera powstała w 1994 w wyniku prac nad projektem badawczym sponsorowanym przez norweskiego narodowego operatora telefonicznego Telenor. Sukces techniczny projektu sprawił, że jej twórcy uniezależnili się od sponsora i założyli firmę Opera Software ASA produkującą kolejne wersje przeglądarki.^[9]

[edytuj] Historia zmian

Do czasu wydania wersji 2.0, Opera znana była pod nazwą MultiTorg Opera i była przeglądarką niedostępną publicznie. Cechowała ją unikatowa jak na tamte czasy funkcja przeglądania wielu stron w jednym oknie przeglądarki – wielodokumentowy interfejs. W 1996 roku wydano na zasadach licencji shareware wersję 2.1.

Kolejnym, ważnym w historii rozwoju przeglądarki była wersja numer 4, wydana 28 czerwca 2000. Jądro przeglądarki zostało przepisane tak, by mogło pracować pod różnymi środowiskami, zaimplementowano także wbudowanego klienta poczty e-mail.

W grudniu 2000 opublikowana została wersja oznaczona numerem 5. Najbardziej widoczną zmianą była zmiana zasady dystrybucji – zamiast ograniczeń czasowych w użytkowaniu bez wykupienia licencji wprowadzono banery reklamowe.

29 listopada 2001 roku ukazała się wersja szósta, wspierająca kodowanie unicode, umożliwiająca obok dotychczasowego trybu MDI przeglądanie w kartach.

W styczniu 2003 wydano kolejną, siódmą wersję przeglądarki. Z najistotniejszych zmian należy wymienić nowy silnik o nazwie Presto, ulepszoną obsługę kaskadowych arkuszy stylów, obsługa modelu DOM i skryptów po stronie użytkownika. W sierpniu 2004 rozpoczął się okres testowania Opery w wersji 7.6. Ta cechowała się ulepszoną obsługą standardów, wprowadzono również obsługę programu za pomocą głosu i obsługę VoiceXML-a. Zaimplementowano również unikalną technologię dopasowania treści do szerokości, która pozwala na swobodne przeglądanie stron na każdej rozdzielczości ekranu bez konieczności przewijania w poziomie. Wersja 7.6 została później przemianowana na 8.0.

19 kwietnia 2005 wydano wersję 8.0 przeglądarki. Dostosowano ją do potrzeb szerszej grupy użytkowników, poprzez uproszczenie menu i jego reorganizację, mającą na celu uczynienie bardziej intuicyjnym konfiguracji przeglądarki.

Powszechnie wskazywaną wadą Opery były banery reklamowe, które być może stały się przeszkodą w zdobyciu większej części rynku. Sytuacja ta zaczęła się jednak zmieniać – najpierw w wersji 7.5 wprowadzono wybór pomiędzy banerami a niewielkimi reklamami tekstowymi, związanymi z zawartością przeglądanej strony.

Prawdziwym zaskoczeniem okazało się jednak wydanie Opery 8.5 (20 sierpnia 2005), kiedy to zmieniono licencję z adware na freeware. Odtąd Opera jest dystrybuowana jako w pełni darmowy program, nie posiadający ograniczeń natury funkcjonalnej ani czasowej i stale zdobywa sobie nowych sympatyków.

20 czerwca 2006 ukazała się dziewiąta wersja przeglądarki (również w języku polskim). Z innowacji należy wymienić system tzw. widżetów, zaawansowane blokowanie treści, implementację klienta BitTorrent oraz inne, usprawniające przeglądanie.

[edytuj] Historia wydań

Legenda:
starsze wersje	aktualna wersja	aktualna wersja testowa	przyszłe wersje

Wersja		Data wydania	Nazwa kodowa	Silnik	Wybrane zmiany[10]
Multitorg Opera – projekt badawczy
1.x	1.0	1994			wielodokumentowy interfejs (MDI)
wersje publiczne
2.x	2.0	18 kwietnia 1996	—	—	pierwsza publiczna wersja
	2.10	8 grudnia 1996
	2.12	12 lutego 1997
3.x	3.0	13 grudnia 1997
	3.10	8 lutego 1998
	3.21	17 kwietnia 1998
	3.50	16 listopada 1998		Elektra
	3.51	22 grudnia 1998
	3.60	12 maja 1999
	3.61	20 grudnia 1999
	3.62	10 marca 2000
4.x	4.0	28 czerwca 2000		Elektra (+Linear A)
	4.01	13 lipca 2000
	4.02	2 sierpnia 2000
5.x	5.0	6 grudnia 2000			zmiana licencji na adware
	5.01	16 grudnia 2000
	5.02	16 stycznia 2001
	5.02b	25 stycznia 2001
	5.10	10 kwietnia 2001			poszerzenie obsługi HTML i CSS
	5.11	19 kwietnia 2001
	5.12	27 czerwca 2001
6.x	6.0b	13 grudnia 2001			obsługa Unikodu i LiveConnect; pełna obsługa WML 1.02 i PNG (wraz z obsługą przezroczystości); poprawa obsługi ECMAScript i IFrames; dodanie paska osobistego z zakładkami i polami wyszukiwarek; dodanie opcji szybkiej konfiguracji (F12); import wiadomości e-poczty z kont Outlook Express; obsługa TLS dla protokołów POP3 i SMTP; poprawki stabilności, funkcjonalności oraz szybkości programu
	6.00	18 grudnia 2002
	6.01	12 lutego 2002
	6.02	15 maja 2002
	6.03	27 maja 2002			poprawienie błędu bezpieczeństwa związanego z wgrywaniem plików
	6.04	1 czerwca 2002
	6.05	13 sierpnia 2002
	6.06	18 marca 2003
	6.06b	25 marca 2003
7.x	7.0b1	13 listopada 2002		Presto 1.0 (+Linear B)
	7.0b1v2	22 listopada 2002
	7.0b2	18 grudnia 2002
	7.0	28 stycznia 2003			dodanie klienta poczty elektronicznej M2; dodanie automatycznej instalacji skórek; dodanie obsługi alternatywnych arkuszy stylów; usprawnienie obsługi HTML 4.01, CSS2, DOM level 2, DHTML oraz pełna obsługa ECMAScriptu i WML-a 1 i 2; poszerzenie obsługi techniki przeciągnij i upuść; umożliwienie autoryzacji SMTP; rearanżacja menu; poprawienie grafiki interfejsu; zwiększenie ergonomii; poprawienie szybkości działania oraz błędów; zmniejszenie rozmiaru programu; połączenie MDI, SDI z TDI;
	7.01	5 lutego 2003			poprawki błędów, stabilności i zwiększające bezpieczeństwo programu
	7.02	26 lutego 2003			poprawki bezpieczeństwa i stabilności działania; poprawienie dostępności historii przeglądania
	7.03	13 marca 2003			lokalizacja programu; poprawki błędów i stabilności programu
	7.10	11 kwietnia 2003			poprawki błędów i stabilności
	7.11	9 maja 2003			uaktualnienie skrótów klawiszowych, poprawki przeglądarki oraz klienta poczty; poprawki błędów i stabilności
	7.20b	28 sierpnia 2003
	7.20	23 września 2003			poprawki klienta poczty oraz likwidacja błędów związanych z zachowaniem prywatności użytkownika; zwiększenie czytelności interfejsu; możliwość wyboru pomiędzy reklamą w postaci banera i linków tekstowych; poprawienie obsługi CSS2 i CSS3
	7.21	14 października 2003			poprawki stabilności
	7.23	22 listopada 2003			poprawki błędów
	7.50b	22 kwietnia 2004
	7.50	12 maja 2004			czytnik kanałów; klient IRC; modyfikacja interfejsu (nowy domyślny skin); moduł sprawdzania pisowni (Aspell); szybsze indeksowanie wiadomości; usprawnienie obsługi standardów (CSS, JavaScript, HTML); poprawki błędów
	7.51	3 czerwca 2004			poprawki stabilności
	7.52	7 lipca 2004			modyfikacja interfejsu; poprawki błędów
	7.53	20 lipca 2004			poprawka błędu bezpieczeństwa
	7.54	5 sierpnia 2004			poprawki błędów
	7.541	10 grudnia 2004			poprawki błędów
	7.54u2	4 lutego 2005			poprawki błędów
8.x	8.0b1	23 grudnia 2004
	8.0b2	25 lutego 2005
	8.0b3	16 marca 2005
	8.0	19 kwietnia 2005			funkcja powiadamiania o zablokowanych wyskakujących oknach; ulepszenie czytnika kanałów; zmiany w menu; poprawki bezpieczeństwa
	8.01	16 czerwca 2005			poprawienie obsługi formatu SVG; poprawienie obsługi , umożliwiające poprawę wyniku w teście Acid2; poprawki błędów
	8.02	28 lipca 2005			poprawki stabilności; poprawki błędów dotyczących pobierania plików oraz sprawdzania pisowni
	8.50	20 września 2005			usunięcie banerów reklamowych w wersji niezarejestrowanej; poprawki bezpieczeństwa
	8.51	22 listopada 2005			poprawki stabilności i bezpieczeństwa; w wersji dla MS Windows wymiana wtyczki Flash
	8.52	17 lutego 2006			poprawki stabilności i bezpieczeństwa
	8.53	3 marca 2006			poprawki wybranych wersji językowych programu dla MS Windows, w których zainstalowano przestarzałą wtyczkę Flash (nie dotyczyły polskiej wersji językowej)
	8.54	6 kwietnia 2006			w przypadku wersji dla systemu Windows – zmiana wtyczki Flash na nowszą wersję; zwiekszenie asymilacji z KDE w systemach uniksowych
9.x	9.0b1	20 kwietnia 2006	Merlin	Presto 2.0 (+Linear B)
	9.0b2	23 maja 2006
	9.0	20 czerwca 2006			usprawnienia obsługi CSS, JavaScript, HTML, SVG – zaliczenie testu Acid2; dodanie możliwości zmiany zaawansowanych opcji programu poprzez wpisanie w pasku adresów adresu opera:config; dodanie do menu kontekstowego opcji zmiany preferencji dla konkretnych witryn; dodanie obsługi protokołu BitTorrent, obsługi widżetów, transformacji XSLT, blokowania kart, podglądu miniatury strony załadowanej na danej karcie (pokazywane gdy kursor myszy znajduje się nad nagłówkiem karty), ulepszenie modułu blokowania niechcianych wyskakujących okienek oraz funkcji "inline find" – tj. szybkiego wyszukiwania na stronie (podświetlania szukanego tekstu); zmiana niektórych skrótów klawiszowych; poprawki błędów;
	9.01	2 sierpnia 2006			poprawienie błędu wysyłania plików graficznych do serwisów typu Imageshack.us; poprawienie kompatybilności z Adobe Type Manager; poprawki ergonomii, stabilności i bezpieczeństwa
	9.02	21 września 2006			poprawienie błędu w usłudze OpenSSL; usunięcie problemu z wysokim obciążeniem procesora podczas pobierania e-maili z dużymi załącznikami; poprawki ergonomii, stabilności i bezpieczeństwa
	9.10	18 grudnia 2006			dodanie ochrony antyphishingowej; rozwiązanie problemu stabilności związanego z wtyczką Flash 9 dla systemów Linux; poprawki ergonomii, stabilności i bezpieczeństwa
	9.20	11 kwietnia 2007			dodanie konsoli deweloperskiej: wyświetla drzewko DOM oraz JS i CSS, informacje o ciasteczkach itp.; dodanie strony szybkiego wybierania "Speed Dial" predefiniowanych zakładek, poprawiono otwieranie filmów w trybie pełnoekranowym w serwisie Youtube; poprawiono błąd związany z X Window System dla systemów Linux; poprawki stabilności i bezpieczeństwa
	9.21	21 maja 2007			poprawki stabilności i bezpieczeństwa
	9.22	19 lipca 2007			poprawienie obsługi protokołu BitTorrent; zmiana interfejsu, zwiększenie stabilności w systemie Windows Vista
	9.23	15 sierpnia 2007			poprawki bezpieczeństwa i stabilności, usprawnienie dla użytkowników Windows Vista
	9.24	17 października 2007			poprawki bezpieczeństwa i stabilności
	9.25	19 grudnia 2007			poprawki bezpieczeństwa i stabilności
	9.26	20 lutego 2008			poprawki bezpieczeństwa i stabilności
	9.27	3 kwietnia 2008			poprawienie stabilność transferu przez BitTorent oraz rozwiązanie problemu stabilności w teście Acid 3; poprawki bezpieczeństwa
	9.5b1	25 października 2007	Kestrel	Presto 2.1 (+ Futhark)
	9.5b2	24 kwietnia 2008
	9.5	12 czerwca 2008			nowa domyślna skórka i liczne zmiany w interfejsie; lepsza integracja z MacOS X; zintegrowanie z biblioteką GTK+ w środowisku GNOME w wersji dla systemów Unix; dodanie nowej funkcji Full Text History Search; synchronizacja zakładek, paska osobistego, Speed Dial, notek z serwisem Opera Link będącym częścią My Opera; zmiany w domyślnych wyszukiwarkach; poważnie zmienione skróty klawiszowe; obsługa certyfikatów EV; przyśpieszenie szybkości działania i renderowania stron; obsługa APNG 1.0; nowy silnik ("futhark") ECMAScriptu 4 obsługujący JavaScript 1.5; poprawienie działania XHR (AJAX); poszerzenie obsługi CSS3 (m.in. CSS Selectors, text-shadow) i SVG; obsługa języka MathML; poprawki związane z testem Acid3; poprawienie obsługi IMAP; poprawienie importu poczty z innych klientów pocztowych; poprawienie indeksowania listów w kliencie poczty; poprawienie dostępności dla osób niepełnosprawnych (obsługa czytników ekranowych); nowe narzędzie dla deweloperów – "Dragonfly"; oparcie wersji linuksowej na bibliotece Qt4; wersje dla platform AMD64 (Linux, FreeBSD); inne poprawki bezpieczeństwa i stabilności
	9.51	3 lipca 2008			poprawki błędów i stabilności
	9.52	20 sierpnia 2008			poprawki błędów i stabilności, poprawki interfejsu graficznego
	9.6	8 października 2008		Presto 2.1.1 (+ Futhark)	poprawki błędów i stabilności, zmiany w kliencie pocztowym, czytniku kanałów, w Opera Link, dodanie do user-agent string nazwy i wersji silnika renderującego ("Core Presto/2.1.1"), rozszerzenia interfejsu, poprawa działania wtyczki Flash dla Linuksa, dodanie popularnych chińskich dostawców poczty do mailproviders.xml Wersje Unix na oparciu biblioteki Qt4 czasowo bedą zawierać ją w binarnym kodzie (ang. static build).
	9.61	21 października 2008			poprawki błędów synchronizacji, poprawki bezpieczeństwa
	9.62	30 października 2008			poprawki bezpieczeństwa
	9.63	16 grudnia 2008			poprawki bezpieczeństwa
	9.64	3 marca 2009			poprawki bezpieczeństwa
10.0	10.00 Beta 2	9 lipca 2009	Peregrine	Presto 2.2.2 (+ Futhark)	liczne poprawki i nowe możliwości w silniku renderującym, częściowo zaliczony test Acid3 (pozostają tylko kwestie wydajności), poprawki w obsłudze poczty, automatyczne pobieranie czcionek (web fonts), tworzenie wiadomości e-mail w formacie HTML, sprawdzanie pisowni w czasie rzeczywistym (inline), automatyczne pobieranie uaktualnień, dla Linuksów dodanie półprzezroczystości w widżetach[11][12], funkcja Turbo [13], system raportowania błędów krytycznych, nowy domyślny skin[14], karty z podglądem[15], Opera Unite[16]
	10.0	?			nowy, bardziej konfigurowalny interfejs; nowa domyślna skórka, zwiększenie obsługi standardów internetowych.

[edytuj] Tygodniówki (weekly builds)

W ramach zespołu Opera Desktop Team publikowane są testowe wersje programu zwane potocznie tygodniówkami (ang. weekly builds, pol kompilacja tygodniowa).^[17] Tygodniówki zwyczajowo były wydawane w piątki, ale ostatnio tak nie jest. Tygodniówki w 2008 przestały być tygodniówkami w znaczeniu kalendarzowym, i można ich oczekiwać nawet 2-3 razy w tym samym tygodniu (jeżeli następuje nagła potrzeba poprawy błędu) lub w odstępach kilkutygodniowych, gdy zespół Opery przygotowuje nowe wydanie, jak to miało miejsce przed pierwszym wydaniem wersji 10. Tygodniówki Opery są przeznaczone dla zaawansowanych i oddanych użytkowników, którzy nie obawiają się niestabilności programu, systemu, czy utraty danych.^[18]

Pierwsza tygodniówka została udostępniona 13 lutego 2006 dla systemów Windows (build 8219) oraz Mac (build 3224). ^[19] 17 lutego 2006 wydana została pierwsza tygodniówka dla systemów UNIX (build 1656).^[20]

Aktualną tygodniówką jest kolejne wydanie testowe w wersji 10.00 Beta : Build 1631/Windows, 6550/Macintosh, 4478/UNIX (9 lipca 2009).

[edytuj] Wersje eksperymentalne (experimental builds)

W ramach Opera Labs oraz przy wsprciu Dev.Opera publikowane są tzw. wersje eksperymentalne (experimental builds). Służą do prezentowania i testowania najnowszych technologii przed ich implementacją w głównej gałęzi programu. Pojawiają się bardzo nieregularnie, w dodatku nie posiadają też najnowszych rozwiązań wprowadzonych do głównej gałęzi rozwoju.

Pod koniec roku 2008 pojawiły się dwa buildy, jeden wspierający natywne video, obiekty 3D i obsługę operacji dyskowych z poziomu JavaScript; drugi to port Opery Mini na platformę Android. Wcześniej, w marcu, pojawiła się wersja osiągająca bardzo dobre wyniki w teście Acid3, ale oparta o bardzo minimalistyczny interfejs.

[edytuj] Przyszła funkcjonalność Opery

Istnieje kilka obszarów, w których planowany jest dalszy rozwój Opery. Istnieje też kilka obszarów, odnośnie których krąży wiele mitów.

• Natywna obsługa formatu Ogg/Theora – Nie będzie trzeba pobierać dodatkowych wtyczek, aby móc odtwarzać video w tym formacie.^[21] Dla osób zainteresowanych dostępne są publiczne, eksperymentalne buildy dla platform Microsoft Windows, Linux i Mac OS X. Funkcja ma pojawić się w którejś Operze z serii 10.x^[22].
• Akceleracja OpenGL/DirectX, która ma polepszyć płynność renderingu i umożliwić dodatkowe efekty. Na początku marca 2008 pojawiły się filmik demonstracyjny i notka na blogu programistów.^[23]
• Nowy silnik Java Script o nazwie Carakan. Wydajność ma być 2,5x lepsza w stosunku do silnika Futhark z Opery 10 Alfa, a w przypadku zastosowania kompilacji JIT nawet 50x. Do tej pory pojawił się tylko oficjalny wpis na blogu programistów.^[24][25]

[edytuj] Cechy i komponenty

Artykuł wymaga poszerzenia. Do artykułu należy dodać: menedżer haseł, bittorrent, menedżer wyszukiwarek, notatki, kosz, powiększanie stron (a nie tylko tekstu), arkusze stylów użytkownika, mały ekran, reyb kisk, wczytywanie z pamięci podręcznej, panel boczny (side bar), skryptozakładki, programowalne przyciski (Skryptoprzyciski) oraz paski narzędzi.

Opera jest programem wielofunkcyjnym, łączącym w sobie funkcjonalność przeglądarki internetowej, klienta poczty elektronicznej i Usenetu, klienta IRC, czytnika kanałów RSS oraz klienta protokołu BitTorrent. W wersji 9.20 została dodana konsola developerska oraz funkcja błyskawicznych zakładek (speed dial).

[edytuj] Przeglądanie na kartach

Opera obsługuje przeglądanie stron na kartach bazujące na interfejsie TDI, oraz MDI. Oznacza to, że strony mogą być otwierane w jednym oknie przeglądarki jako odrębne karty (ang. tabs, tłumaczone czasem niepoprawnie na pol. jako zakładki). Poszczególne karty można dowolnie rozmieszczać, minimalizować, maksymalizować i zmieniać ich rozmiar, na podobnej zasadzie jak w większości aplikacji okienkowych w systemie Windows.

Dodatkową funkcją jest pokazywanie miniatury strony załadowanej na danej karcie, gdy kursor myszy znajduje się na nagłówku karty.

[edytuj] Gesty myszy

Podstawowe gesty w Operze
	Wstecz: przytrzymaj prawy przycisk myszy i przejedź w lewo
	Dalej: przytrzymaj prawy przycisk myszy i przejedź w prawo
	Nowa karta: przytrzymaj prawy przycisk myszy i przejedź w dół

 Osobny artykuł: Gesty myszy.

Opera posiada wbudowaną obsługę gestów myszy^[26]. Gesty myszy umożliwiają wykonanie takich czynności jak otworzenie nowej karty, cofnięcie do poprzedniej strony, czy przejście do następnej za pomocą określonego ruchu myszą.

[edytuj] Menedżer pobierania plików

Wbudowany menedżer pobierania plików pozwala na podstawowe operacje, takie jak zatrzymanie i wznowienie pobierania, ponowne pobieranie, podstawowe opcje zarządzania ściągniętymi plikami (np. uruchomienie, czy też otwarcie folderu z plikiem). Pobierane pliki są pamiętane w historii pobierania. Menedżer jest dostępny także jako panel boczny.

Od wersji 9.0 menedżer pobierania plików obsługuje także dzielenie zasobów w sieci BitTorrent.

[edytuj] Blokowanie wyskakujących okienek

W zależności od ustawionego trybu pracy Opera może blokować wyskakujące okienka, zawierające najczęściej reklamy. Domyślnie blokowane są wszystkie niechciane wyskakujące okna, lecz w opcjach można ustawić, by Opera blokowała wszystkie wyskakujące okienka, lub jedynie te, które nie zostały otwarte w wyniku akcji podjętej przez użytkownika (np. kliknięcie na link). Można również wyłączyć zupełnie tę blokadę.

W razie potrzeby, zablokowane wyskakujące okna mogą być otwarte przez użytkownika. W celu otwarcia zablokowanego wyskakującego okna należy wybrać odpowiednią opcje dostępną w rozwijanym menu ikony (przycisku) kosza.

[edytuj] Blokowanie zawartości

Przeglądarka została wyposażona w narzędzie do blokowania wybranej treści na stronie, tj. obrazki, czy obiekty multimedialne. W celu posłużenia się narzędziem, należy z menu kontekstowego wybrać polecenie zablokuj zawartość..., a następnie wskazać element przeznaczony do blokowania.

Narzędzie może posłużyć do blokowania reklam internetowych w postaci bannerów, brand marków, buttonów, expand billboardów, skyscraperów, toplayerów, itp.

[edytuj] Sesje

Opera umożliwia zapisywanie a następnie otwieranie zestawów stron, zwanych sesjami. Do tego oferuje podstawowe opcje zarządzania, możliwość otwierania wybranej sesji przy starcie przeglądarki. Zapisane sesje zawierają pełen zestaw informacji na temat przeglądanych w momencie zapisania stron, takich jak ustawienia wyświetlania, pozycja suwaka, powiększenie itp.

Opera zapisuje sesje w postaci jednego pliku, więc można łatwo je przenosić między różnymi komputerami (nawet pracującymi pod różnymi systemami operacyjnymi).

Dodatkowo, podczas pracy Opera cały czas zapisuje bieżący stan sesji i w przypadku awarii programu i jego nieprawidłowego zamknięcia (również w wypadku np. awarii zasilania) po ponownym uruchomieniu programu możliwe jest automatyczne rozpoczęcie pracy w miejscu, w którym ostatnio się znajdowaliśmy.

[edytuj] Personalizacja interfejsu

Opera posiada jeden z najłatwiej i w największym zakresie dostosowalnych interfejsów wśród przeglądarek internetowych. Istnieje możliwość zmiany położenia niemal każdego przycisku, do tego do interfejsu można dołączać własne, niestandardowe przyciski. Mechanizm obsługi skórek pozwala na ich natychmiastową zmianę i podgląd bez konieczności restartowania przeglądarki. Układem przycisków i pasków narzędziowych można zarządzać z poziomu menu opcji – możliwe jest stworzenie kilku niezależnych kombinacji interfejsu i ich wymienne używanie. Producent programu udostępnia na swojej stronie internetowej sporą liczbę gotowych konfiguracji skórek i pasków narzędziowych. Instalacja większości z nich odbywa się z poziomu strony WWW, nie ma konieczności ręcznego pobierania i przenoszenia plików do katalogu ze skórkami/konfiguracjami.

Jedną z możliwości personalizacji interfejsu jest tworzenie własnych wyszukiwarek. Opera daje możliwość łatwego stworzenia wyszukiwarki z dowolnego pola do wpisywania tekstu na stronie – wystarczy kliknąć na nim prawym przyciskiem myszy i wybrać (w polskiej wersji językowej) Utwórz wyszukiwarkę. Potem możemy tak stworzoną wyszukiwarkę umieścić gdzieś w interfejsie w postaci pola tekstowego. Możemy też nadać takiej wyszukiwarce jakiś skrót i wyszukiwać bezpośrednio z paska adresu. Na przykład do wyszukiwarki google standardowo jest przypisany skrót g, dlatego jeżeli wpiszemy w pasku adresu g opera przeglądarka to przejdziemy od razu na wyniki wyszukiwania frazy opera przeglądarka w google.

Nie wszystko jednak jest w pełni dostosowalne. Część użytkowników narzeka na niemożność przeniesienia za pomocą myszy pasków narzędziowych w celu np. zamiany ich miejscami. Dodatkowo użytkownicy Firefoksa krytykują fakt, iż foldery z zakładkami w Operze mogą znajdować się jedynie na pasku osobistym (w Firefoksie można je było umieścić w dowolnym miejscu).

[edytuj] Udogodnienia dla osób niepełnosprawnych

Opera posiada funkcje wsparcia dla użytkowników niepełnosprawnych.

• Funkcja płynnego powiększania/pomniejszania strony wpływa na wielkość wszystkich elementów oglądanej strony, strona jest jednocześnie dostosowywana do okna (analogiczna funkcjonalność jest dostępna w Firefoksie 3, zaś Internet Explorer powiększa tylko stronę nie dopasowując jej do okna).
• Moduły umożliwiające sterowanie głosem oraz "czytanie" przez Operę zaznaczonych partii tekstu (na chwilę obecną dostępne tylko w wersji dla systemu Windows).
• Możliwość zastosowania własnego stylu CSS, na przykład powiększonej czcionki i wysokiego kontrastu.

[edytuj] Klient poczty Opera Mail

Opera posiada wbudowanego klienta poczty e-mail i grup dyskusyjnych, znanego pod nazwą Opera Mail (do wersji 7.50 nosił nazwę M2).^{[potrzebne źródło]} Interfejs programu różni się pod wieloma względami od standardów, obecnych w innych programach. Powodem tego jest pełna integracja klienta poczty z przeglądarką stron WWW. Pomimo niewielkich rozmiarów i wymagań, M2 obsługuje konta POP3 i IMAP, grupy dyskusyjne i kanały RSS i Atom. Posiada także wbudowany moduł do ochrony przed niechcianymi wiadomościami.

Opera Mail jest integralną częścią Opery i nie jest dystrybuowany jako oddzielny produkt.

 Osobny artykuł: Opera Mail.

[edytuj] Widżety

Różnego rodzaju dodatki np. Viloader który może na życzenie ściągnąć film z różnych serwisów (np. youtube ) i zapisać go w formacie flash video.

[edytuj] Wspierane standardy

Opera była jedną z pierwszych przeglądarek internetowych wspierających kaskadowe arkusze stylów (CSS).^[27] Od wersji 9.0, również jako jedna z pierwszych, Opera przechodzi test ACID2, sprawdzający zgodność przeglądarki z standardami internetowymi wyznaczonymi przez W3C.^[28]

Standardy aktualnie wspierane przez Operę^[29]:

• HTML i XHTML:
  • HTML 4.01,
  • XHTML 1.0,
  • XHTML 1.1,
  • HTML 5 w wersji roboczej,
  • Web Forms 2.0,
  • XHTML Basic,
  • OMA XHTML Mobile Profile,
  • XHTML+Voice (X+V),
  • WML 1.3 i 2.0;
• XML:
  • XSLT, XPath, XSL-FO,
  • XML ID,
  • XML namespaces,
  • XML Events,
  • XML SVG,
  • XML+CSS;
• MathML;
• CSS:
  • CSS 1,
  • CSS 2,
  • CSS 2.1,
  • CSS 3 (stopniowo wprowadzane),
  • CSS Mobile profile,
  • WAP CSS;
• WAI-ARIA;
• Widgets 1.0 (zgłoszone przez Opera Software i rozpatrywane przez W3C);
• ECMAScript:
  • ECMA-262 2 oraz 3,
  • ECMAScript 3.x oraz 4 (opracowywane);
• DOM:
  • DOM 2 Core,
  • DOM 2 HTML,
  • DOM 2 Events,
  • DOM 2 Style,
  • DOM 2 Range,
  • DOM 2 Traversal,
  • DOM 3 Element Traversal (w opracowaniu),
  • DOM 3 Load and Save,
  • DOM 3 XPath,
  • DOM SVG,
  • <canvas> (w opracowaniu);
• Unicode;
• Formaty graficzne:
  • GIF89a,
  • JPEG,
  • BMP,
  • ICO,
  • WBMP,
  • PNG (włączając w to wsparcie dla kanałów alpha and gamma),
  • APNG (animowane PNG),
  • SVG.

[edytuj] Opera a Microsoft MSN

W październiku 2001 roku krótko po premierze Internet Explorera 6 i Windows XP, wchodząc spod Opery na stronę MSN niewiele można było zobaczyć: strony zostały zmienione i wysyłały inny kod różnym przeglądarkom. Microsoft tłumaczył to faktem iż przeglądarki inne niż Netscape 6 i IE 6 nie obsługują XHTML. Opera zareagowała na to informacją prasową w technologii XHTML, której nie można było wyświetlić używając IE 6 z powodu braku poprawnej obsługi XHTML (w Operze informacja była czytelna).

• wiadomość na CNET (en)
• A List Apart story (en) (Standardy webowe)

W lutym 2003 pracownik Opera Software zauważył, że MSN wysyła inne style użytkownikom Opery i Internet Explorera. Najpopularniejsze przeglądarki Internet Explorer i Netscape otrzymywały style zrobione specjalnie dla nich. Opera otrzymywała stary plik stylów działający tylko z błędną wersją Netscape'a. Poprawna obsługa stylów w Operze powodowała złe wyświetlanie strony.

Kod na który zrzucono winę to "poprawka" do starego błędu w Netscapie.

ul {list-style-position: outside; margin: -2px 0px 0px -30px;}

Testy wykazały, iż Opera otrzymuje błędny kod jedynie przy włączonej opcji "Identyfikuj jako Opera". W każdym innym przypadku (np. użycie słowa oprah zamiast opera) MSN wysyłał właściwy plik stylów. Według autorów Opery było to zrobione celowo. Microsoft poprawił strony i zrzucił winę na błąd przy programowaniu serwisu. Informacja dostała się do prasy, została stworzona specjalna wersja Opery pod nazwą "Bork" która "tłumaczyła" stronę www.msn.com na język szwedzkiego kucharza z Muppet Show.

Artykuł wymaga poszerzenia. Do artykułu należy dodać: wątek Opera a serwisy Google.

[edytuj] Pozycja Opery na rynku przeglądarek

[edytuj] Rynek przeglądarek internetowych w ujęciu globalnym

Użycie Opery w skali globalnej jest szacowane w przedziale od 0,7% (Net Applications)^[30] do 3,02% (Stat Counter)^[31]. W Europie przedział waha się między 4,1% (At Internet Institute)^[32] a 7,48% (Stat Counter)^[33] (dla danych ze stycznia 2009). Najwięcej użytkowników korzysta z niej w krajach byłego Związku Radzieckiego, w zależności od państwa i rankingu od 20% do ponad 50%^[34]. Opera posiada bardzo słabe wyniki w USA, ok. 0,5% (Stat Counter)^[35].

Od czasu pierwszego publicznego wydania w 1996, Opera zdawała się ustępować pod względem liczby użytkowników konkurentom, takim jak Internet Explorer, czy Firefox. Większe sukcesy odnosi na rynku przeglądarek mobilnych, dostępnych na telefonach komórkowych i palmtopach. Jej silnik (Presto) jest używany przez popularne aplikacje, Adobe Creative Suite czy Dreamweaver CS3.

Badanie popularności Opery może nie oddawać rzeczywistego stanu rzeczy i historii z dwóch istotnych powodów. Aż do wersji 9 Opera przedstawiała się domyślnie jako Internet Explorer, a najnowsze wersje nadal pozwalają z łatwością zmienić identyfikację. Operę można wykryć bez względu na identyfikację, jednakże niektóre statystyki mogą nie zliczać wszystkich użytkowników Opery. Drugim ważnym czynnikiem jest fakt, że Opera dopiero od stosunkowo niedawna jest programem całkowicie darmowym.

[edytuj] Rynek przeglądarek internetowych w Polsce

Użycie przeglądarek w Polsce za Ranking.pl^[36]:

1. Firefox – 47,52%
2. Internet Explorer – 41,33%
3. Opera – 8,49%
4. Google Chrome – 1,79%
5. Safari – 0,41%
6. Opera Mini – 0,13%
7. Mozilla Suite – 0,11%

Użycie przeglądarek w Polsce za Stat Counter^[37]:

1. Firefox – 54,85%
2. Internet Explorer – 28,30%
3. Opera – 12.65%
4. Google Chrome – 2,61%
5. Safari – 0,84%
6. Inne - 0.75%

Przypisy

[edytuj] Zobacz też

• Opera Mini, Opera Mobile, Nintendo DS Browser
• Lista przeglądarek internetowych
• Porównanie przeglądarek internetowych
• Porównanie programów pocztowych
• Rozszerzenie do Opery dla Wikipedystów

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Strony oficjalne
  • Oficjalna witryna Opery (en)
  • Oficjalna polska strona programu

p • d • e Opera Software ASA (OSA) Przedsiębiorstwa Telenor · Opera Software Produkty Opera · Opera Mobile · Opera Mini · Nintendo DS Browser · Internet Chanel · Opera Mail (M2) · Presto Liderzy OSA Jon S. von Tetzchner · Geir Ivarsøy · Håkon Wium Lie · Rolf Assev Symbol giełdowy: (OSE: OPERA) · Strona internetowa: www.opera.com

p • d • e Przeglądarki internetowe Trident (Microsoft) Avant Browser • Internet Explorer (4, 5, 6, 7, 8) • Maxthon • Sleipnir Gecko (Mozilla) Beonex Communicator • Camino • Epiphany • Fennec • Flock • K-Meleon • Kazehakase • Minimo • Mozilla Firefox • Mozilla Suite • SeaMonkey • Skipstone • Sleipnir • XeroBank Browser Presto (Opera) Nintendo DS Browser • Opera • Opera Mobile WebKit (Apple) ABrowse • Arora • Epiphany • Google Chrome • iCab • Midori • OmniWeb • OWB • Safari • Safari Mobile • Shiira • Skipstone Tekstowe ELinks • Links • Lynx • W3m Mobilne Fennec • Internet Explorer Mobile • Minimo • Opera Mini • Opera Mobile • Safari Mobile Pozostałe Amaya • Arachne • AWeb • Dillo • IBrowse • Internet Explorer for Mac • Konqueror • NetPositive • Voyager Powiązane artykuły Historia przeglądarek internetowych • Pakiet internetowy • Strona internetowa • World Wide Web

p • d • e Klienty IRC AmigaOS AmIRC Mac OS Colloquy  · Fire  · LimeChat  · Linkinus  · Ircle  · MacIrssi  · Snak Microsoft Windows Bersirc  · HydraIRC  · Klient  · mIRC  · Microsoft Comic Chat  · Nettalk  · PIRCH  · Visual IRC  · Vortec IRC  · XiRCON MS-DOS LeetIRC Uniksopodobne Conspire  · ircII  · Konversation  · Rhapsody  · Xaric Wieloplatformowe BitchX  · ircII-EPIC  · irssi  · JIRC  · KVIrc  · naim  · ScrollZ  · XChat Systemy wbudowane jmIrc  · WLIrc Multikomunikatory Instantbird  · Kopete  · Miranda IM  · Pidgin  · Carrier  · Trillian Części przeglądarek internetowych Opera  · ChatZilla  · Mozilla Suite  · Peekko