Order św. Józefa (Toskania)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Order św. Józefa
Ordine di San Giuseppe
Awers
Awers odznaki orderu
Baretka
Baretka ogólna
Ustanowiono 19 marca 1807
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Order św. Józefa (it. Ordine del Merito sotto il titolo di S. Giuseppe) – toskańskie odznaczenie za zasługi cywilne i wojskowe, będące odznaczeniem państwowym od 1807 do 1860, istnieje nadal jako order domowy wygnanej z Italii toskańskiej gałęzi Habsburgów.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Order św. Józefa istniał w Toskanii już na początku XVI wieku jako zakon rycerski, ale z biegiem czasu został zapomniany. Zdetronizowany przez Napoleona wielki książę Toskanii Ferdynand III otrzymał od cesarza Francuzów we władanie dawne biskupstwo Würzburg w Niemczech i odnowił 19 marca 1807 order św. Józefa jako order państwowy swego kraju. Po powrocie na tron Toskanii w 1814 w.ks. Ferdynand ustanowił order jako odznaczenie toskańskie w 1817. Order, który posiadał trzy klasy - Wielki Krzyż, Komandorię i Krzyż Kawalerski, mógł być nadawany cywilom, wojskowym i duchownym pod warunkiem wyznawania wiary katolickiej. Wielki Krzyż mogli otrzymać tylko szlachcice, otrzymanie komandorii wiodło ze sobą dziedziczne szlachectwo, a krzyża kawalerskiego szlachectwo osobiste. Ilość posiadaczy była ograniczona do 20 w I klasie, 30 w II i 60 w III.

Po wygnaniu Habsburgów z Toskanii w 1860 byli wielcy książęta i ich potomkowie, teraz zamieszkali w Wiedniu, nadal nadawali order, co było tolerowane przez panującą w Italii dynastię sabaudzką i obecnie jest nadal tolerowane przez rząd Republiki Italii, który zalicza odznaczenie do "orderów niepaństwowych" i zezwala swym obywatelom na jego noszenie.

Po zmianach statutów w 1997 order ma obecnie pięć klas według schematu Legii Honorowej. Wielki Krzyż może obecnie posiadać 30 osób, komandorię 60, krzyż kawalerski 150 osób, oprócz tego istnieje specjalna klasa dla kobiet (najwyżej 50 osób). Wielkim Mistrzem jest teraz urodzony w 1966 arcyksiążę Sigismund von Österreich-Toskana, od 1993 tytularny w.ks. Toskanii i głowa toskańskiej linii Habsburgów Lotaryńskich. Jedynym Polakiem, który posiada odznaczenie, jest Andrzej Ciechanowiecki.

Insygnia[edytuj | edytuj kod]

Insygnia orderu to oznaka, gwiazda I i II klasy oraz rzadko występująca kollana. Oznaką jest emaliowany na biało sześcioramienny krzyż maltański z czerwonymi promieniami między ramionami. Złoty, owalny medalion awersu ukazuje postać wędrującego z laską pielgrzymią św. Józefa, otoczoną napisem: "UBIQUE SIMILIS", medalion rewersu napis: "S.J.F. 1807". Zawieszką insygnium jest korona królewska. Gwiazda orderowa jest srebrna, ośmiopromienna, i nosi na sobie awers oznaki (bez korony). Kollana składała się z medalionów w formie czerwonych róż i białych medalionów, z których wychodziły czerwone płomienie. Wstążka orderowa jest czerwona z pojedynczymi obustronnymi białymi bordiurami.

Wzór noszenia Orderu św. Józefa
Divisa.Ord.SanGiuseppe.png
Baretki orderu
Ord.SanGiuseppe-CAV.png
Kawaler
Ord.SanGiuseppe-COM.png
Komandor
Ord.SanGiuseppe-GC.png
Krzyż Wielki

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]