Order Karola I

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Order Karola I
Ordinul Carol I
Awers
Awers Krzyża Komandorskiego
Awers
Awers Gwiazdy orderowej
Baretka
Baretka
Ustanowiono 10 maja 1906

Order Karola I (rum. Ordinul Carol I) – najwyższe odznaczenie Królestwa Rumunii w latach 1906–1947, nadawane za wybitne zasługi dla tronu i państwa, od 2005 odnowione w charakterze orderu domowego dynastii rumuńskiej.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Król Rumunii Karol I

Odznaczenie zostało ustanowione 10 maja 1906 roku przez króla Karola I w czterdziestą rocznicę objęcia przez niego tronu Rumunii (wówczas jeszcze księstwa) i wyparło dotychczasowy najwyższy Order Gwiazdy Rumunii na dalsze miejsce w precedencji odznaczeń państwowych.

Do roku 1932 order Karola I posiadał trzy klasy: Wielki Krzyż, Komandorię z gwiazdą i Komandorię oraz dodatkowo Kollanę do Wielkiego Krzyża.

W roku 1932 król Karol II stworzył m.in. nowe czteroklasowe odznaczenie, Ordinul Serviciul Credincios (Order Wiernej Służby), znosząc II i III klasę Orderu Karola I, który odtąd był nadawany jako Wielki Krzyż (ewentualnie z Kollaną) tylko osobom krwi królewskiej i głowom państwa. W takim kształcie order przetrwał do roku 1947, do wygnania ostatniego króla Michała I i wprowadzenia reżymu komunistycznego.

Dekret Michała I z dnia 30 grudnia 2007 nadał nowe statuty odnowionemu w roku 2005 odznaczeniu i ustanowił order Karola I jako czteroklasowy order domowy dynastii rumuńskiej. Kollana została zarezerwowana dla członków rodziny królewskiej. Oprócz niej order może posiadać najwyżej 150 Kawalerów/Dam, w tym: 70 Kawalerów, 35 Komandorów, 25 Komandorów z Gwiazdą (Wielkich Oficerów), 15 posiadaczy Wielkiego Krzyża i pięciu posiadaczy Kollany. Rocznie można nadawać najwyżej 6 krzyży II klasy i 4 krzyże I klasy.

Insygnia[edytuj | edytuj kod]

Insygnia orderu to oznaka, emaliowany na czerwono krzyż trójlistny ze złotymi promieniami między ramionami i gwiazda I i II klasy. Prawie cały krzyż jest na awersie pokryty figurą ukoronowanego srebrnego orła z ówczesnego godła Rumunii, z mieczami w szponach, na piersi z medalem przedstawiającym profil Karola I zwrócony na prawo, pod nim umieszczona jest srebrna wstęga z dewizą orderu „Prin Statornicie La Isbinda” (Poprzez wytrwałość do zwycięstwa). Na również emaliowanym rewersie oznaki znajduje się data „1906”. Ośmiopromienna gwiazda I klasy jest srebrna i nosi na sobie awers oznaki, nadawana do roku 1932 gwiazda II klasy miała kształt rombu z awersem oznaki. Kollana składa się na przemian z ogniw z emaliowanymi na niebiesko plakietkami z godłem Rumunii i ze splecionych złotych liter „C I”. Jako szczególne wyróżnienie order mógł być nadawany z brylantami. Noszony jest na niebieskiej wstędze z żółto-czerwono-czerwonymi bordiurami. Zawieszką oznaki jest korona królewska.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Arnhard Graf Klenau, Europäische Orden ab 1700, München 1978.
  • И.Г. Cпaccкий, Инocтpaнныe и pyccкиe opдeнa дo 1917 гoдa, Leningrad 1963.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]