Order Orła Białego (Rosja)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Cesarski i Królewski Order Orła Białego
Awers
Awers i rewers oznaki orderu z 1863
Awers
Awers insygniów orderu
Baretka
Baretka
Ustanowiono 1831
Dewiza PRO FIDE, REGE ET LEGE
(Za Wiarę, Króla i Prawo)
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Cesarski i Królewski Order Orła Białegoorder rosyjski ustanowiony ukazem cara Mikołaja I po upadku powstania listopadowego w 1831 jako order "cesarski i królewski" ("imperatorskij i carskij"). Nadawany przez cesarzy rosyjskich do upadku caratu w wyniku rewolucji lutowej w marcu 1917. Zachowany przez Rząd Tymczasowy, następnie jeden z orderów dynastycznych Domu Romanowów (Rosyjskiego Domu Cesarskiego) na wygnaniu, nadawany bardzo rzadko, przeważnie kawalerom orderu Św. Andrzeja (którym przysługuje automatycznie, obok kilku innych orderów cesarskich); w ten sposób do liczby kawalerów tego orderu zaliczeni są m.in. były car Bułgarii Symeon II, były król Grecji Konstantyn II Grecki, wielki mistrz Zakonu Maltańskiego o. Andrew Bertie, patriarcha Aleksy II.

Ze zlikwidowanego Orderu Orła Białego Królestwa Polskiego zachowano dawną stanisławowską gwiazdę i dewizę "Pro fide, lege et rege", order nazywał się "Cesarski i Królewski". Oznaką był dwugłowy orzeł carski w złotej koronie emaliowany na czarno ze złotym krzyżem maltańskim na piersi emaliowanym na czerwono z białą emaliowaną obwódką i złotymi promieniami pomiędzy ramionami. Na krzyżu z kolei znajdował się biały orzeł z rozpostartymi skrzydłami i głową zwróconą w prawo[1]. Order noszony był na ciemnoniebieskiej szarfie.

Gwiazda ośmiopromienna, złota z prostymi promieniami, w środkowym medalionie biały obwiedziony na czerwono krzyż ze złotymi promieniami pomiędzy ramionami, otoczony przez błękitny krąg z mottem orderu (Pro Fide, Lege et Rege). W systemie rosyjskim order zajmował trzecie miejsce po orderze św. Andrzeja Powołańca oraz równorzędnych orderach św. Aleksandra Newskiego i św. Katarzyny Męczennicy. Posiadał dwie kategorie, wojskową i cywilną. W przypadku kategorii wojskowej ozdabiano oznakę dwoma skrzyżowanymi mieczami umieszczonymi pod koroną cesarską wieńczącą oznakę oraz pod medalionem na gwieździe. W projekcie opracowanym w 1917 r. przez rosyjski Rząd Tymczasowy trzy korony nad orłem rosyjskim miała zastąpić wstążka, zaś "monarchistyczną" dewizę na gwieździe - gałązki laurowe. Na emigracji wrócił do swej dawnej postaci.

Carowie nadali go 1017 osobom.

Odznaczeni[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Wzór Orderu Orła Białego Królestwa Polskiego

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • И. Г. Cпaccкий, Инocтpaнныe и pyccкиe opденa дo 1917 гoдa, Leningrad 1963

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]