Ordynacja Pińczowska
Ordynacja Pińczowska – ordynacja rodowa założona w 1601 roku przez Piotra i Zygmunta Myszkowskich.
Podstawą Ordynacji Pińczowskiej był majątek ziemski, który zgromadził biskup krakowski Piotr Myszkowski (zm.1591). Po koniec XVI wieku jego spadkobiercy i zarazem bratankowie Piotr i Zygmunt Myszkowscy podczas podróży do Włoch wystarali się u papieża Klemensa VIII o tytuł margrabiowski na Mirowie, a następnie zostali adoptowani przez księcia Mantui, Wincentego do rodu Gonzagów.
Aby uświetnić swój awans, tytuł szlachecki i podkreślić dynastyczne znaczenie nowego nazwiska rodziny po powrocie do Rzeczypospolitej rozpoczęli starania o utworzenie ordynacji, której fundację potwierdził sejmik generalny w Nowym Mieście Korczynie (1603). Założony w 1601 roku fideikomis Gonzagów Myszkowskich składał się z 3 miast oraz 78 wsi i był dziedziczony w linii męskiej.
W 1727 roku po śmierci ostatniego przedstawiciela rodu Gonzagów Myszkowskich o majątek pińczowski zaczęli się procesować jego spadkobiercy, rodziny Jordanów i Wielopolskich, które zamierzały przejąć to magnackie latyfundium.
Na mocy wyroku Trybunału Koronnego w 1729 roku ordynacja nie została rozwiązana, ale zachowana i nadana Franciszkowi Wielopolskiemu. Przyjął on dziedziczny tytuł margrabiego, funkcję VIII ordynata i nazwisko Wielopolski Gonzaga Myszkowski.
Na przełomie XVIII i XIX wieku majorat podupadł i został zadłużony. W 1813 roku doszło do jego rozpadu. Wielopolscy aby spłacić długi sprzedali Pińczów wraz z częścią dóbr ziemskich. Ośrodek ordynacji został przeniesiony do Chrobrza.
W 1824 roku po długoletnim procesie, XIII ordynatem został Aleksander Wielopolski, któremu udało się odkupić utracone klucze i przywrócić majątek do dawnej świetności.
Ordynacja istniała do 1945 roku. Została zlikwidowana w wyniku reformy rolnej.
[edytuj] Ordynaci
- Zygmunt Gonzaga Myszkowski, I ordynat
- Jan Gonzaga Myszkowski, II ordynat
- Ferdynand Gonzaga Myszkowski, III ordynat
- Władysław Gonzaga Myszkowski, IV ordynat
- Franciszek Gonzaga Myszkowski, V ordynat
- Stanisław Kazimierz Gonzaga Myszkowski, VI ordynat
- Józef Władysław Gonzaga Myszkowski, VII ordynat
- Franciszek Wielopolski Gonzaga Myszkowski, VIII ordynat
- Karol Wielopolski Gonzaga Myszkowski, IX ordynat
- Franciszek Wielopolski Gonzaga Myszkowski, X ordynat
- Józef Jan Nepomucen Wielopolski Gonzaga Myszkowski, XI ordynat
- Józef Stanisław Wielopolski Gonzaga Myszkowski, XII ordynat
- Aleksander Ignacy Wielopolski Gonzaga Myszkowski, XIII ordynat
- Zygmunt Andrzej Wielopolski Gonzaga Myszkowski, XIV ordynat
- Aleksander Wielopolski Gonzaga Myszkowski, XV ordynat
- Zygmunt Konstanty Wielopolski Gonzaga Myszkowski, XVI ordynat