Ozjasz Szechter
Ozjasz Szechter (ur. 23 sierpnia 1901 w Witkowie Nowym, zm. 20 sierpnia 1982 w Warszawie) – polski dziennikarz i działacz komunistyczny skazany w procesie łuckim, od lat 60. dysydent.
Spis treści |
[edytuj] Życiorys
Studiował krótko w Wiedniu. W dwudziestoleciu międzywojennym aktywnie działał w ruchu komunistycznym. We Lwowie był członkiem młodzieżowej komunistycznej grupy samokształceniowej, następnie po powrocie z Wiednia jednym z funkcyjnych działaczy (m.in. okręgowym sekretarzem KPZU w Stanisławowie, członkiem Wydziału Zawodowego Komitetu Centralnego i zastępcą członka Komitetu Centralnego[1]) nielegalnej Komunistycznej Partii Zachodniej Ukrainy dążącej do oderwania od Polski Galicji Wschodniej i Wołynia oraz przyłączenia tych ziem do Związku Sowieckiego.
Po wojnie krótko pracował w Związku Patriotów Polskich we Lwowie. Na polecenie KC PPR przybył do Polski, pracował jako kierownik Wydziału Prasowego Centralnej Rady Związków Zawodowych[2], a następnie jako zastępca redaktora naczelnego pisma związkowego "Głos Pracy" oraz redaktor w wydawnictwie Książka i Wiedza.
Należał do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. W latach 60. związał się ze środowiskami kontestującymi system polityczny PRL. Od 1968 był inwigilowany przez SB. Uniemożliwiano mu m.in. wyjazdy zagraniczne. W maju 1977 wziął udział w odbywającej się w warszawskim kościele św. Marcina głodówce protestacyjnej przeciwko uwięzieniu przez władze PRL kilkudziesięciu działaczy KOR-u. Opublikował wówczas także obszerny list, w którym wyjaśniał swoje wybory życiowe i przyznawał, że jego zdaniem "Marks i Engels jednak się pomylili", a swoją dotychczasową działalność polityczną ocenił negatywnie[3].
Jego synem ze związku z Heleną Michnik jest Adam Michnik.
[edytuj] Sprawa szpiegostwa na rzecz ZSRR
Według publikacji IPN[4] miał zostać skazany na osiem lat pozbawienia wolności w tzw. procesie łuckim w 1934 za szpiegostwo na rzecz ZSRR. Adam Michnik zażądał od IPN sprostowania informacji o działalności szpiegowskiej ojca, a wobec odmowy skierował sprawę do sądu[5]. W rzeczywistości bowiem został skazany nie za szpiegostwo, a za próbę zmiany przemocą ustroju Państwa Polskiego i zastąpienia go ustrojem komunistycznym oraz oderwania od państwa polskiego południowo-wschodnich województw[6]. Ponieważ czyn ten był wedle ówczesnego prawa zagrożony wyższą karą niż szpiegostwo, sąd pierwszej instancji powództwo Adama Michnika oddalił[7].
20 listopada 2009, Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji i nakazał IPN-owi przeprosić Adama Michnika za podanie nieprawdziwych informacji o jego ojcu, Ozjaszu Szechterze[8].
IPN przeprosił za nazwanie Ozjasza Szechtera szpiegiem, na swojej stronie internetowej oraz w Rzeczpospolitej[9].
Przypisy
- ↑ KPP i "Gazeta Wyborcza". naszdziennik.pl, 28 lipca 2009. [dostęp 4 lipca 2011].
- ↑ Czułem zadowolenie, wydając wyroki na wrogów... (Stefan Michnik, 1999). naszdziennik.pl, 6 marca 2011. [dostęp 4 lipca 2011].
- ↑ Adam Michnik broni godności i prawdy o ojcu. gazeta.pl, 11 października 2008. [dostęp 4 lipca 2011].
- ↑ Informację taką opublikowano w wydanej przez IPN książce Marzec 1968 w dokumentach MSW pod red. Piotra Gontarczyka
- ↑ Piotr Rogowski: Oświadczenie pełnomocnika procesowego Adama Michnika. wyborcza.pl, dostępu 8 października 2008.
- ↑ Bralczyk oceni, co Zybertowicz powiedział o Michniku. rp.pl, 17 marca 2009. [dostęp 4 lipca 2011].
- ↑ Michnik przegrał z IPN proces o ojca. wp.pl, 17 marca 2009.
- ↑ IPN zafałszował informacje o ojcu Michnika. gazeta.pl, 20 listopada 2009. [dostęp 4 lipca 2011].
- ↑ Oświadczenie IPN w związku ze stwierdzeniem zawartym w książce „Marzec 1968 w dokumentach MSW. Tom 1 Niepokorni". ipn.gov.pl, 6 grudnia 2008. [dostęp 17 marca 2011].
[edytuj] Bibliografia
- Alicja Pacholczykowa, w: Polski Słownik Biograficzny. T. 47. Warszawa–Kraków: Polska Akademia Nauk i Polska Akademia Umiejętności – Instytut Historii PAN im. Tadeusza Manteuffla, 2011, s. 583–586. ISBN 9788388909931.
- Jan Marszałek, Jurczyk kontra Wałęsa, Wyd. Polska Oficyna Wydawnicza, Warszawa 1995.
