Płatkonóg płaskodzioby
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
| Płatkonóg płaskodzioby | |
| Phalaropus fulicarius[1] | |
| (Linnaeus, 1758) | |
Szata godowa |
|
Szata spoczynkowa |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | ptaki |
| Nadrząd | neognatyczne |
| Rząd | siewkowe |
| Rodzina | bekasowate |
| Podrodzina | słonki |
| Rodzaj | Phalaropus |
| Gatunek | płatkonóg płaskodzioby |
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2] | |
Płatkonóg płaskodzioby (Phalaropus fulicarius) – gatunek średniego ptaka wędrownego z rodziny bekasowatych (Scolopacidae).
- Występowanie
- Zamieszkuje Syberię, Alaskę i północną Kanadę, Islandię, Grenlandię oraz Svalbard i Nową Ziemię. Zimuje na wybrzeżach Ameryki Południowej oraz zachodniej i południowej Afryki. Czasem zostaje spychany przez sztormy na lądy Zachodniej i Środkowej Europy. Do Polski zalatuje sporadycznie.
- Cechy gatunku
- Samica nieco większa i bardziej jaskrawo ubarwiona niż samiec. W szacie godowej wierzch głowy, potylica, czoło i gardziel czarne, boki głowy (policzki) białe - otaczające oczy, wierzch ciała pokryty ciemnobrązowymi piórami o płowych brzegach. Reszta ciała rdzawokasztanowata. Dziób mocny, na końcu spłaszczony, żółty o czarnym końcu. Nogi zielonoszare. Samce na głowie mają mniej wyraźny wzór, a na piersi i brzuchu są białe plamy. W upierzeniu spoczynkowym jesienią obie płci ubarwione jednakowo. Wierzch popielatoszary, spód biały. Potylica i pas przechodzący przez oko ciemne. Osobniki młodociane mają wierzch ciała pokryty ciemnymi piórami o rdzawych brzegach. Spód ciała biały.
- W locie widać szeroki biały pasek skrzydłowy. Gdy pływa podobny jest do mewy, ale znacznie mniejszy. W porównaniu z płatkonogiem szydłodziobym jest nieco większy i mocniej zbudowany. Dziób ma grubszy i latem staje się on żółty z czarnym końcem, podczas gdy u jego krewniaka jest cały czarny.
- Wymiary średnie
- dł. ciała ok. 20-23 cm
rozpiętość skrzydeł ok. 35-40 cm
waga ok. 35-70 g - Biotop
- Brzegi jezior i wilgotne partie tundry. Zimuje na morskich wybrzeżach wzdłuż których wędruje.
- Toki
- Dominującą rolę w tokach odgrywa samica. To ona ubiega się o względy samca.
- Gniazdo
- Na ziemi, przy brzegu. Zakładają go oboje partnerzy, ale wyścieła je samiec.
- Jaja
- W ciągu roku wyprowadza jeden lęg (choć zdarzają się przypadki poliandrii), składając w czerwcu-lipcu 3-6 (zwykle 4) jaj.
- Okres lęgowy
- Jaja wysiadywane są przez okres 18-20 dni przez samca (jednak w przypadku monogamii samica może mu pomagać). Pisklętami, które opuszczają gniazdo tuż po wykluciu, opiekuje się wyłącznie samiec aż do usamodzielnienia w wieku 18 dni. Ze względu na małą rolę samicy w tym okresie, stara się ona wtedy założyć lęg z innym samcem. W ten sposób zwiększa swój sukces rozrodczy. Z kolei gdy drugim lęgiem zajmuje się drugi partner, samica w lipcu odlatuje z lęgowisk.
- Pożywienie
- Bezkręgowce morskie i małe ryby uzupełniane pokarmem roślinnym. Poza okresem lęgowym ptaki te żerują na morzu.
- Ochrona
- Gatunek chroniony.
Zobacz też [edytuj]
Przypisy
- ↑ Phalaropus fulicarius w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Phalaropus fulicarius. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
Bibliografia [edytuj]
- Karel Stastny: Ptaki wodne. Warszawa: Delta, 1993. ISBN 83-85817-10-7.
- Klaus Richarz: Ptaki - Przewodnik. Warszawa: MUZA, 2009. ISBN 978-83-7495-018-3.