Płyn

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Do przesyłania płynów stosuje się rury, tu w kotłowni.

Płyn – każda substancja, która może płynąć, tj. charakteryzuje się wielką łatwością zmieniania wzajemnego położenia poszczególnych elementów nawet dla niewielkich sił, w przeciwieństwie do ciał stałych, które przy niewielkich siłach wykazują proporcjonalność odkształcenia do naprężeń. W wyniku czego płyn może swobodnie przemieszczać się (przepływać)[1].

Pojęcia płynu nie należy utożsamiać tylko z cieczą, gdyż płynami są nie tylko ciecze, ale także wszystkie gazy, a nawet takie mieszaniny różnych faz fizycznych jak piana, emulsja, zawiesina i pasta.

Działem mechaniki opisującym płyny jest mechanika płynów.

Podstawową, mierzalną cechą płynów jest ich lepkość czyli miara oporu wewnętrznego jaki stawia płyn poddawany naprężeniom ścinającym zmuszającym go do przepływu. Lepkości z kolei nie należy mylić z gęstością, co jest powszechne w języku potocznym.

Najmniejszą ideową cząstką płynu jest element płynu.

Rozpatrując płyny rozważa się ich oddziaływania wewnętrzne oraz powierzchniowe[1].

Statyka płynu[edytuj | edytuj kod]

Równowagą płynu w spoczynku zajmuje się dział zwany statyką płynów. Zachowanie się płynu w spoczynku wynika z praw mechaniki. Makroskopowym opisie płynu kluczowymi zagadnieniami są rozchodzenie się ciśnienia w całej objętości płynu opisane przez prawo Pascala i zachowanie równowagi w obecności sił masowych opisywane przez prawo Archimedesa[1].

Podział płynów[edytuj | edytuj kod]

Pęknięcie bąbelka powietrza

W zależności od relacji między naprężeniami ścinającymi a szybkością odkształcenia płyny dzieli się na:

Dynamika płynów[edytuj | edytuj kod]

W dynamice płynów wprowadza się modele płynów:

  • płyn doskonały (nielepki i nieściśliwy),
  • płyn lepki i nieściśliwy (ciecz idealna),
  • płyn nielepki i ściśliwy (gaz nielepki),
  • płyn rzeczywisty (model pełny, lepki i ściśliwy).

Szczególne przypadki płynów[edytuj | edytuj kod]

Szczególnym rodzajem płynów nie opisanych powyżej są płyny anizotropowe, których własności zależą od kierunku ich określania. Przykładami takich płynów są ciekłe kryształy. W wypadku płynów anizotropowych możliwe jest wystąpienie zjawiska polegającego na ekstremalnie dużej lepkości w jednym i małej lepkości w innym kierunku, a tym samym możliwe jest występowanie naprężeń stycznych.[potrzebne źródło]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło płyn w Wikisłowniku

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Krystyna Jeżowiecka-Kabsch, Henryk Szewczyk: Mechanika płynów. Wrocław: Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, 2001. ISBN 83-7085-597-0.