Pałac Paca-Radziwiłłów w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ulica Miodowa: brama pałacu Paca

Pałac Paca-Radziwiłłów – pałac w stylu barokowym, znajdujący się w Warszawie przy ul. Miodowej 15.

Przed pałacem znajduje się brama o półkolistym kształcie. Budynek jest utworzony na planie kwadratu, w narożnikach posiada cztery pawilony.

Pałac ten został wzniesiony pod koniec XVII wieku dla księcia Dominika Mikołaja Radziwiłła według projektu Tylmana z Gameren. Był własnością rodziny Radziwiłłów do początku XIX wieku (z przerwą w latach 1744-1759 kiedy to należał do biskupa Andrzeja Załuskiego i Józefa, jego brata; w latach 1762-1775 był dzierżawiony przez Michała Fryderyka Czartoryskiego). Około 1757 wzniesiono nowe oficyny przy ul. Miodowej według projektu Jakuba Fontany. W czasie insurekcji kościuszkowskiej w 1794 częściowo zniszczony. Podczas okupacji pruskiej w latach 1807-1809 w zaniedbanym budynku tym znajdował się teatr, później zaś koszary wojskowe i lazaret.

W roku 1825 pałac kupił generał Ludwik Michał Pac. Został wtedy przebudowany według projektu Henryka Marconiego w stylu klasycystycznym. W środkowej części architekt umieścił sześciokolumnowy portyk; zbudował także skrzydła boczne i pawilony od strony ul. Miodowej, w miejsce wcześniejszych oficyn, połączone przez trójarkadową, półkolistą bramę. Fryz ponad arkadami, przedstawiający Tytusa Kwinkcjusza Flamininusa ogłaszającego wolność greckich miast, został udekorowany płaskorzeźbami Ludwika Kaufmanna. We wnętrzach pałacu urządzono Salę Gotycką i Mauretańską.

Generał Pac wziął udział w powstaniu listopadowym, za co w roku 1835 jego majątek wraz z pałacem został skonfiskowany. Przebudowano jego wnętrza pod kierunkiem Stefana Balińskiego. W latach 1848-1875 mieściła się w tym budynku siedziba Rządu Gubernialnego, a w 1875-1939 – Sąd Okręgowy.

Pałac ucierpiał podczas II wojny światowej. Odbudowano go w latach 1947-1951 według projektu Czesława Konopki i Henryka Białobrzeskiego, przy czym elewację od strony dziedzińca odbudowano według projektów Marconiego, a elewację ogrodową według zmodyfikowanego oryginalnego projektu Tylmana z Gameren. Jest obecnie siedzibą Ministerstwa Zdrowia.

W pałacu często bywał Stanisław August Poniatowski. 3 listopada 1771, podczas powrotu z tego pałacu na Zamek, został porwany przez konfederatów barskich.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons

Na mapach: 52°14′49″N 21°00′31″E/52,246944 21,008611