Pałac Schaffgotschów w Cieplicach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Pałac Schaffgotschów w Cieplicach
Obiekt zabytkowy nr rej. A/4950/229 z 31 maja 1950
Pałac Schaffgotschów w Cieplicach
Państwo  Polska
Miejscowość Cieplice Śląskie-Zdrój
Adres pl. Piastowski 25/27[1]
Styl architektoniczny barokowy z formami wczesnoklasycystycznymi[2]
Architekt Johann Georg Rudolf
Kondygnacje 3
Rozpoczęcie budowy 1784
Ukończenie budowy 1788
Pierwszy właściciel Johann Nepomucen Schaffgotsch
Położenie na mapie Jeleniej Góry
Mapa lokalizacyjna Jeleniej Góry
Pałac Schaffgotschów w Cieplicach
Pałac Schaffgotschów w Cieplicach
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pałac Schaffgotschów w Cieplicach
Pałac Schaffgotschów w Cieplicach
Ziemia 50°51′54″N 15°40′55″E/50,865000 15,681944Na mapach: 50°51′54″N 15°40′55″E/50,865000 15,681944
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Dolina Pałaców i Ogrodów-mapa

Pałac Schaffgotschów – pałac położony w centrum uzdrowiska Cieplice-Zdrój, pomiędzy Placem Piastowskim a Parkiem Zdrojowym, w powiecie jeleniogórskim, województwie dolnośląskim.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Monumentalną rezydencję (fasada posiada długość 81 metrów) wzniósł książę Johann Nepomucen Schaffgotsch w miejscu renesansowego dworu i domu gościnnego. Pałac wzniesiono w latach 1784-1788 z wykorzystaniem reliktów obu budynków, które pozostały po pożarze z roku 1777. Rezydencja reprezentuje styl dojrzałego baroku w połączeniu z formami wczesnoklasycystycznymi. Autorem projektu jest Johann Georg Rudolf, którego zatrudniono w dobrach Schaffgotschów oraz majątku cystersów krzeszowskich. Dekoracje fasady wykonał Augustin Wagner i kamieniarz Johann Pausenberger. Wnętrza dekorowali w stylu empire, w latach 1789-1809, malarz Anton Paetz i sztukator Johan Joseph Echtler. W latach 1865-1866 przebudowano wnętrza w duchu historyzmu. W latach 1949-1951 przeprowadzono remont pałacu. Od roku 1975 w pałacowym budynku znajduje się filia Politechniki Wrocławskiej[3].

Opis obiektu[edytuj | edytuj kod]

Murowany budynek pałacowy zrealizowano jako trójskrzydłowe założenie, zwrócone wydłużoną fasadą do placu, zaś skrzydłami ku ogrodowi. Trójkondygnacjowa bryła budynku pałacowego nakryto wysokim, czterospadowym dachem z lukarnami i wysokimi kominami. Wydłużona 21-osiowa elewacja frontowa pałacu ozdobiono dwoma trzyosiowymi ryzalitami pozornymi zawierającymi portale oraz ujmującymi siedem środkowych osi okiennych. Wieńczące ryzality półkoliste kartusze wypełniono herbem Schaffgotsch, ujęte po bokach attykami ze spoczywającymi na nich kobiecymi posągami oraz zwieńczono wazami. Wnętrza, przebudowywane, zachowały wiele oryginalnej bogatej dekoracji. Parter posiada sklepienia, wyższe kondygnacje kryte są stropami fasetowymi. W kilku salach piętra zachowały się stylowe urządzenia klasycystyczne (posadzki, obicia ścian, plafony, boazerie itp.). Na szczególną uwagę zasługuję m.in. sala balowa, zaprojektowana przez mistrza Kurza z Kowar. Jej ściany i sufit bogato ozdobiono sztukaterią, intarsjowaną mozaikę podłogową, dwa klasycystyczne piece, kryształowy żyrandol oraz lustra. Ściany zdobią medaliony przedstawiające personifikacje antycznych bogiń. W sali Niebieskiej i Lustrzanej zachowały się piece i meble z epoki, parkiety i sztukaterie[4].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Wojciech Kapałczyński, Piotr Napierała: Zamki, pałace i dwory Kotliny Jeleniogórskiej. Wrocław: Fundacja Doliny Pałaców i Ogrodów Kotliny Jeleniogórskiej, 2005, s. 15-17. ISBN 83-92292-21-9.
  2. Zabytki sztuki w Polsce : Śląsk. Warszawa: Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków, 2006., 2005, s. 360. ISBN 83-92290-61-5.
  3. Marek Gaworski - "Najpiękniejsze zamki i pałace Śląska i pogranicza polsko-czeskiego", Matiang, Strzelce Opolskie 2012, ISBN 978-83-932293-6-9

Przypisy

  1. Dane adresowe pałacu. [dostęp 6 kwietnia 2013].
  2. Historia pałacu Schaffgotschów. [dostęp 6 kwietnia 2013].
  3. Gaworski Marek - "Najpiękniejsze zamki, pałace Śląska i pogranicza polsko-czeskiego" Wydawca - Matiang (Strzelce Opolskie 2012) Strona - 40 ISBN 978-83-932293-6-9
  4. Pałac Schaffgotschów w Cieplicach. [dostęp 6 kwietnia 2013].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]