Państwo Węgierskie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Magyar Állam
Państwo Węgierskie
Królestwo Węgier (1920-1946) 1944-1945 Królestwo Węgier (1920-1946)
Flaga Węgier
Godło Węgier
Flaga Węgier Godło Węgier
Język urzędowy węgierski
Stolica Budapeszt
Typ państwa dyktatura
Ostatnia głowa państwa Ferenc Szálasi
Zależne od III Rzeszy
Jednostka monetarna Pengő
Data powstania 16 października 1944
Data likwidacji 28/29 marca 1945 - ucieczka władz państwowych do Niemiec
12 kwietnia 1945 - koniec okupacji niemieckiej
8 maja 1945 - ostateczna likwidacja państwa

Państwo Węgierskie - krótko istniejące podczas II wojny światowej państwo zależne od III Rzeszy. Państwo zostało utworzone 16 października 1944 roku, po tym, jak obalono regenta Węgier, admirała Miklósa Horthyego w przeprowadzonej przez Niemców oraz faszystowskich Węgrów, Operacji Panzerfaust, po której obwołano dyktatorskie państwo, które zastąpiło dotychczasowo istniejące ponad tysiąc lat Królestwo Węgier.

Do władzy doszli strzałokrzyżowcy, których lider oraz dotychczasowy premier, Ferenc Szálasi ogłosił się głową państwa, a w praktyce dyktatorem Węgier. Państwo było całkowicie zależne od nazistowskich Niemiec, a sam Szálasi nie mógł samodzielnie podejmować decyzji, a także rządzić krajem.

Głównym celem powstania państwa była chęć dalszej walki Węgier przeciwko ZSRR, zarówno przez Niemców jak i węgierskich faszystów. Objęcie władzy przez Szálasiego zapewniało kontynuowanie walk, co było bardzo korzystne zarówno dla Niemiec, jak i ZSRR. Dalsza walka Węgier zapewniała dostarczenie dodatkowych sił dla walczących na froncie wschodnim Niemców, a także otwarcie nowego frontu bałkańskiego, który odciążył główne rejony frontu znajdujące się na terenie Polski oraz w Prusach Wschodnich. Z drugiej strony brak pokoju z Węgrami a ZSRR powodował, że Józef Stalin dążył do całkowitego zajęcia Bałkanów oraz założenia w tamtejszych krajach nowych, marionetkowych rządów komunistycznych uzależnionych od ZSRR.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W 1944 roku, Związek Radziecki przełamał linię frontu na wschodzie, co doprowadziło do odwrotu wojsk niemieckich na całej długości linii walk. ZSRR powoli zaczynał wkraczać na tereny Bałkanów zbliżając się do Węgier. Wówczas część dowództwa węgierskiego pragnęła podjąć rozmowy pokojowe z ZSRR w celu uniknięcia zdobycia kraju przez Sowietów. Jedną z takich prób podjął ówczesny przywódca Węgier, regent kraju Miklós Horthy. W wyniku odkrycia jego prób kontaktów z Sowietami, został on odsunięty od władzy, a w jego miejsce powstał rząd złożony z Strzałokrzyżowców, którzy byli całkowicie zależnie od Niemców.

W październiku 1944 roku, Rosjanie wkroczyli na Węgry, docierając pod bramy Budapesztu. Pierwsza Armia Węgierska wraz z oddziałami faszystowskiej milicji oraz wspierane przez niemieckie siły cofnęły się do Budapesztu, którego oblężenie rozpoczęło się 29 grudnia.

Do końca lutego Budapeszt ostatecznie został zdobyty przez Sowietów, którzy rozpoczęli formowanie promoskiewskiego rządu, z Bélą Miklósem na czele.

W marcu siły niemiecko-węgierskie rozpoczęły ofensywę (Operacja Frühlingserwachen) na pozycję sowieckie. Mimo znacznych sukcesów terytorialnych, po dziesięciu dniach ofensywa została ostatecznie zatrzymana przez Sowietów, którzy przeprowadzili własną kontrofensywę, po której praktycznie całkowicie została zniszczona Trzecia Armia Węgierska, a resztki jej sił zdołały uciec na Słowację lub do Austrii.

Do 1 kwietnia całe terytorium Węgier zostało zajęte przez ZSRR.

Ferenc Szálasi uciekł do Niemiec, gdzie został wzięty do niewoli przez wojska amerykańskie. Reżim Szálasiego ostatecznie przestał rządzić Węgrami wraz z kapitulacją III Rzeszy 8 maja 1945. W ciągu następnych miesięcy w Budapeszcie władzę przejął promoskiewski komunistyczny reżim, Szálasi został przekazany Węgrom przez Amerykanów. W 1946 roku odbyła się rozprawa sądowa, w której został skazany na karę śmierci. Wyrok został wykonany 12 marca 1946 roku.