Państwowa Komisja Wyborcza

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy Państwowej Komisji Wyborczej – PKW. Zobacz też: inne znaczenia skrótu PKW.
Państwowa Komisja Wyborcza
Tablice KP PKW KBW Wiejska 10.JPG
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej Stefan Jaworski
Zastępca Andrzej Kisielewicz
Wiesław Kozielewicz
Adres ul. Wiejska 10
00-902 Warszawa
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
Państwowa Komisja Wyborcza
Państwowa Komisja Wyborcza
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Państwowa Komisja Wyborcza
Państwowa Komisja Wyborcza
Ziemia 52°13′33,78″N 21°01′33,01″E/52,226050 21,025836Na mapach: 52°13′33,78″N 21°01′33,01″E/52,226050 21,025836
Uroczystość wręczenia przez przewodniczącego PKW Stefana Jaworskiego nowo wybranym senatorom VIII kadencji zaświadczeń o wyborze (2011)

Państwowa Komisja Wyborcza (PKW) – stały najwyższy organ wyborczy właściwy w sprawach przeprowadzania wyborów (do Sejmu i Senatu, Prezydenta, do organów samorządu terytorialnego i Parlamentu Europejskiego) oraz referendów w Polsce.

Przepisy normujące działalność PKW znajdują się w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (art. 157–165)[1].

Obsługę Państwowej Komisji Wyborczej zapewnia Krajowe Biuro Wyborcze (KBW).

Siedziba PKW znajduje się przy ul. Wiejskiej 10 w Warszawie.

Skład[edytuj | edytuj kod]

Chociaż PKW nie jest organem sądowym, składa się z sędziów wskazanych przez prezesów trzech najwyższych organów władzy sądowniczej w Polsce – Trybunału Konstytucyjnego, Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego[2]. W skład Państwowej Komisji wchodzi:

  • 3 sędziów Trybunału Konstytucyjnego wskazanych przez Prezesa Trybunału Konstytucyjnego,
  • 3 sędziów Sądu Najwyższego wskazanych przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego,
  • 3 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazanych przez Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego.

W skład Państwowej Komisji Wyborczej może wchodzić lub zostać powołany także sędzia w stanie spoczynku[3].

Członków Państwowej Komisji Wyborczej powołuje Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej w drodze postanowienia, które wymaga także kontrasygnaty Prezesa Rady Ministrów (art. 144 Konstytucji)[4]. Postanowienie podaje się do wiadomości publicznej oraz ogłasza w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej PolskiejMonitor Polski[5]. Taki tryb postępowania ma zapewnić m.in. stabilizację zawodową sędziów PKW oraz uwzględnić przy ich powoływaniu kryteria merytoryczne[2]

Członkowie PKW pełnią swoje funkcje permanentnie tj. także w okresach, kiedy nie toczą się żadne prace dotyczące wyborów[6]. Jeżeli są sędziami czynnymi zawodowo, wypełniają jednocześnie swoje obowiązki sędziowskie związane z orzekaniem[6].

Państwowa Komisja Wyborcza wybiera ze swego składu przewodniczącego i dwóch zastępców przewodniczącego[7]. Funkcję sekretarza Komisji pełni Szef Krajowego Biura Wyborczego, będący organem wykonawczym Państwowej Komisji Wyborczej[8]. Uczestniczy on w posiedzeniach PKW z głosem doradczym. Od 1991 sekretarzem jest Kazimierz Czaplicki.

Powołanie członka Państwowej Komisji Wyborczej odbywa się na czas nieokreślony. Wygaśnięcie jego mandatu w PKW następuje wskutek:

  • zrzeczenia się członkostwa,
  • podpisania zgody na kandydowanie w wyborach bądź też objęcia funkcji pełnomocnika lub męża zaufania (art. 153 ust. 2 kodeksu)
  • śmierci,
  • ukończenia 70 lat przez członka Komisji będącego sędzią w stanie spoczynku,
  • odwołania przez Prezydenta Rzeczypospolitej na uzasadniony wniosek prezesa, który wskazał sędziego jako członka Komisji.

Uzupełnienie składu Państwowej Komisji Wyborczej następuje w trybie i na zasadach określonych w przepisach o jej powołaniu. Uzupełnienie składu podaje się do wiadomości publicznej oraz ogłasza w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”.

Obecny skład Państwowej Komisji Wyborczej[edytuj | edytuj kod]

Wynagrodzenie członków Komisji[edytuj | edytuj kod]

Członkom PKW przysługuje wynagrodzenie miesięczne, niezależnie od uposażenia wypłacanego z tytułu pełnionej funkcji sędziego albo uposażenia przysługującego sędziemu w stanie spoczynku. Wynagrodzenie jest ustalane na podstawie określonej w ustawie budżetowej kwoty bazowej przyjmowanej do ustalenia wynagrodzenia osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe (w 2014 wynosi ona 1766,46 zł[9]), z zastosowaniem następujących mnożników: dla przewodniczącego 3,5, dla zastępcy przewodniczącego 3,2, a dla członka Komisji – 3,0[10].

Zadania PKW[edytuj | edytuj kod]

Zadania związane z przeprowadzaniem wyborów[edytuj | edytuj kod]

Do zadań Państwowej Komisji Wyborczej w sprawach związanych z przeprowadzaniem wyborów należy (art. 160 kodeksu):

  • sprawowanie nadzoru nad przestrzeganiem prawa wyborczego,
  • sprawowanie nadzoru nad prowadzeniem i aktualizowaniem rejestru wyborców oraz sporządzaniem spisów wyborców,
  • powoływanie okręgowych i rejonowych komisji wyborczych oraz rozwiązywanie okręgowych, rejonowych i obwodowych komisji wyborczych po wykonaniu ich ustawowych zadań,
  • powoływanie i odwoływanie komisarzy wyborczych
  • rozpatrywanie skarg na działalność okręgowych komisji wyborczych oraz komisarzy wyborczych,
  • ustalanie wzorów urzędowych formularzy oraz druków wyborczych, a także wzorów pieczęci organów wyborczych niższego stopnia,
  • ustalanie i ogłaszanie wyników głosowania i wyników wyborów w zakresie określonym przepisami szczególnymi kodeksu,
  • przedstawianie po każdych wyborach Prezydentowi Rzeczypospolitej, Marszałkowi Sejmu i Marszałkowi Senatu informacji o realizacji przepisów kodeksu i ewentualnej propozycji ich zmian,
  • prowadzenie i wspieranie działań informacyjnych zwiększających wiedzę obywateli na temat prawa wyborczego, w szczególności zasad głosowania,
  • wykonywanie innych zadań określonych w ustawach.

Państwowa Komisja Wyborcza ustala swój regulamin, regulamin komisarzy wyborczych oraz regulaminy okręgowych, rejonowych, terytorialnych i obwodowych komisji wyborczych (w szczególności: zasady i tryb pracy, sposób wykonywania zadań oraz sposób sprawowania nadzoru nad przestrzeganiem prawa wyborczego)[11]. Ponadto PKW m.in. określa warunki i sposób wykorzystania techniki elektronicznej przy ustalaniu wyników głosowania, sporządzania protokołów i ustalaniu wyników wyborów oraz zapewnia oprogramowanie do wykonania tych czynności[12]. Wykonuje także czynności wynikające ze sprawowania nadzoru nad prowadzeniem i aktualizowaniem rejestru wyborców[13].

Do szczegółowych zadań Państwowej Komisji Wyborczej należy też ocena sprawozdań finansowych komitetów wyborczych i partii politycznych. PKW opiniuje także projekty wskazanych w Kodeksie wyborczym aktów wykonawczych wydawanych przez właściwych ministrów oraz Krajową Radę Radiofonii i Telewizji[14].

Pozostałe zadania[edytuj | edytuj kod]

Krajowe Biuro Wyborcze[edytuj | edytuj kod]

Obsługę Państwowej Komisji Wyborczej w zakresie realizacji jej zadań zapewnia Krajowe Biuro Wyborcze (KBW).

Information icon.svg Osobny artykuł: Krajowe Biuro Wyborcze.

KBW jest centralnym, działającym w permanencji, profesjonalnym pomocniczym urzędem administracji wyborczej, podległym Szefowi Biura i niezależnym od innych niż organy wyborcze organów państwowych[17].

W 2013 przeciętne zatrudnienie w Krajowym Biurze Wyborczym w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło 381 osób[18].

Przypisy

  1. Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy. (Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112)
  2. 2,0 2,1 Bogusław Banaszak: Kodeks wyborczy. Komentarz. Warszawa: C.H. Beck, 2014, s. 271. ISBN 978-83-255-5553-5.
  3. Art. 157 ust. 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy. (Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112)
  4. Bogusław Banaszak: Kodeks wyborczy. Komentarz. Warszawa: C.H. Beck, 2014, s. 272. ISBN 978-83-255-5553-5.
  5. Art. 157 ust. 7 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy. (Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112)
  6. 6,0 6,1 Bogusław Banaszak: Kodeks wyborczy. Komentarz. Warszawa: C.H. Beck, 2014, s. 275. ISBN 978-83-255-5553-5.
  7. Art. 157 ust. 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy. (Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112)
  8. Art. 190 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy. (Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112)
  9. Art. 9 ust. 2a ustawy budżetowej na rok 2014 z dnia 24 stycznia 2014 r.(Dz. U. z 2014 r. Nr , poz. 162)
  10. Art. 159 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy. (Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112)
  11. Art. 160 ust. 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy. (Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112)
  12. Art. 162 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy. (Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112)
  13. Art. 165 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy. (Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112)
  14. Bogusław Banaszak: Kodeks wyborczy. Komentarz. Warszawa: C.H. Beck, 2014, s. 282. ISBN 978-83-255-5553-5.
  15. Art. 12 ust.8 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne (Dz. U. z 2006 r. Nr 216, poz. 1584)
  16. Art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1999 r. o wykonywaniu inicjatywy ustawodawczej przez obywateli (Dz. U. z 1999 r. Nr 62, poz. 688)
  17. Andrzej Sokala: Administracja wyborcza w polskim kodeksie wyborczym [w:] Krzysztof Skotnicki (red.): Kodeks wyborczy. Wstępna ocena. Warszawa: Wydawnictwo Sejmowe, 2011, s. 154. ISBN 978-83-7666-121-6.
  18. Informacja o wynikach kontroli wykonania budżetu państwa w 2013 r. w części 11 Krajowe Biuro Wyborcze. W: Najwyższa Izba Kontroli [on-line]. nik.gov.pl, maj 2014. [dostęp 2014-11-24]. s. 17.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Scale of justice gold.png Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć prawnych w Wikipedii.