Pangu

Pangu
Chińskie nazwisko i imię
Hanyu pinyin	Pángǔ
Wade-Giles	P'an-ku
Zn. tradycyjne	盤古
Zn. uproszczone	盘古

Pangu – w ludowych wierzeniach chińskich potężna istota, która stworzyła wszechświat. Jest to bardzo późny mit kosmogoniczny, pierwsze jego wersje pojawiają się dopiero w III wieku.

Pangu narodził się w miejscu gdzie cała materia wszechświata była bezładnie ze sobą zmieszana (hundun, 混沌), jednak uformowana w kształcie jaja. Po 18000 lat ciężkiej pracy Pangu uporządkował chaos za pomocą młotka i dłuta i ziemia oddzieliła się od nieba przyjmując określony kształt (tiandi kaipi, 天地開辟), z czystej części chaosu (qing, 清) powstało niebo a z błotnistej (zhuo, 濁) ziemia. Po śmierci Pangu jego głowa i kończyny zamieniły się w Pięć Świętych Gór, krew i łzy w rzeki i strumienie, oczy stały się słońcem i księżycem a z ciała powstała ziemia uprawna, włosy zamieniły się w rośliny, jego oddech w wiatr a głos stał się piorunem.

Pangu przedstawiany był zwykle jako karzeł z dłutem w dłoni podczas rzeźbienia wszechświata.

Mit o Pangu najprawdopodobniej powstał wśród mniejszości narodowych południowych Chin (Yao-Miao) i dopiero później został zaadaptowany przez Chińczyków, choć niektórzy dopatrują się odwrotnego importu czy nawet wpływów buddyjskich na powstanie mitu.

Bibliografia

• Mieczysław Jerzy Künstler: Mitologia chińska. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Auriga, 2006, s. 57-61. ISBN 83-922635-4-5.

Zobacz też

• Kosmogonia