Pandur (transporter)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy pojazdu opancerzonego. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Pandur
Mannschaftstransportpanzer "Pandur"
PandurMannschaftstransportpanzer "Pandur"
Dane podstawowe
Państwo  Austria
Producent Steyr-Daimler-Puch A.G.
Typ pojazdu transporter opancerzony
Trakcja kołowa
Załoga 2 – 3 (załoga)
8 – 10 (desant)
Historia
Prototypy 1994
Produkcja od 1996
Dane techniczne
Silnik silnik wysokoprężny, 6-cylindrowy Steyr WD 612
o mocy 180 kW przy 2400 obr./min.
Transmisja mechaniczna
Poj. zb. paliwa 195 l
Długość 5,782 m
kadłuba: 5,679 m
Szerokość 2,50 m
Wysokość 1,81 m / 2,689 m
Prześwit 0,42 m
Masa bojowa: 11 500 – 12 750 kg (w zależności od wyposażenia)
Osiągi
Prędkość 110 km/h
w wodzie: (wersja pływająca) 11 km/h
Zasięg 650
Pokonywanie przeszkód
Brody (głęb.) bez przygotowania: 1,20 m
Rowy (szer.) 1,8 m
Ściany (wys.) 0,50 m
Kąt podjazdu 70
Dane operacyjne
Uzbrojenie
1 armata czołgowa Kenerga kal. 90 mm (wersja AFRSV 90)
1 moździerz kal. 81 mm (wersja AMC 81)
1 armata automatyczna Mk 30 kal. 30 mm (wersja ARSV 30)
1 karabin maszynowy M2HB lub FN QCB kal. 12,7 mm (wersja ARSV 30)
1 karabin maszynowy FN MAG 58 kal. 7,62 (w pozostałych wersjach uzbrojonych)
Wyposażenie
4 wyrzutnie granatów dymnych kal. 66 mm
Użytkownicy
Austria, Stany Zjednoczone, Belgia, Kuwejt, Gabon, Słowenia, Czechy, Portugalia
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Pandur – współczesny austriacki kołowy transporter opancerzony

Historia[edytuj | edytuj kod]

W 1979 roku w austriackiej firmie Steyr-Daimler-Puch A.G. rozpoczęto prace nad nowym transporterem opancerzonym przystosowanym do współczesnego pola walki. Projekt ten otrzymał nazwę Pandur. Z czasem do współpracy włączono także amerykańską firmę AV Technology International z Chesterfield, szwajcarską MOWAG i hiszpańską General Dynamics Santa Barbara Sistemas (GDSBS) należące do koncernu General Dynamics.

W 1994 roku gotowa była wersja handlowa 6-kołowego transportera Pandur I a w 1995 roku rozpoczęto jego produkcję seryjną dla armii austriackiej. Transporter ten był przystosowany do wyposażenia w różnego rodzaju uzbrojenie i wyposażenie. Spełniał on wymogi współczesnego pola walki.

W 2001 roku rozpoczęto pracę nad 8-kołową wersją transportera, którą oznaczono jako Pandur II 8x8, a później także na podstawie tej wersji także 6-kołową Pandur II 6x6. Wersja ta jest również przystosowana do pływania.

Rodzaje produkowanych transporterów opancerzonych Pandur ze względu na wyposażenie:

  • Pandur MICV 1/127 – transporter opancerzony
  • Pandur ATGMC – ruchoma wyrzutnia rakiet przeciwpancernych
  • Pandur AMC 81 – transporter opancerzony wyposażony w moździerz kal. 81 mm
  • Pandur AAMB – opancerzony wóz medycznych
  • Pandur ARSV 25 – opancerzony wóz zwiadowczy, uzbrojony w armatę Oerlikon KBA kal. 25 mm i karabin maszynowy MG3
  • Pandur ARSV 30 – opancerzony wóz zwiadowczy, uzbrojony w armatę Rheinmetall Mk 30 kal. 30 mm i karabin maszynowy FN MAG.
  • Pandur ARSV 35 – opancerzony wóz zwiadowczy, uzbrojony w działko kal. 35 mm
  • Pandur AFRSV 90 – wóz wsparcia ogniowego zwiadu, uzbrojony w armatę kal. 90 mm
  • Pandur – opancerzony wóz dowodzenia i łączności

Oprócz wytwórni w Austrii transportery tego typu produkowano dla armii Stanów Zjednoczonych w wytwórni AV Technology International. Licencję na jego produkcję zakupiły również Czechy i Słowenia.

Służba[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze transportery opancerzone Pandur skierowano do służby w armii austriackiej w 1996 roku, gdzie do chwili obecnej jest 224 transporterów tego typu.

Później 70 transporterów zakupił Kuwejt, 60 Belgia, a także armia USA zamówiła 50 sztuk, które budowane są w zakładach AV Technology International. Słowenia zakupiła 36 sztuk transporterów, a w 2003 roku także licencję na produkcję dalszych 36 w zakładach Sistemska Tehnikay, gdzie będą produkowane pod nazwą Valuk. Gabon zakupił 1 transporter tego typu i zamówił dalsze 20 sztuk.

W styczniu 2005 roku armia czeska zamówiła 234 transportery w wersji Pandur II 8x8, przy czym część miała być produkowana w Czechach. Jednak rząd Czech jednostronnie zerwał umowę na dostawę Pandurów, po wyprodukowaniu części transporterów, jeszcze przed przekazaniem ich armii czeskiej. Oficjalnym powodem jest opóźnienie dostaw i niespełnienie wymagań w czasie prób. W kwietniu 2005 Portugalia zakupiła tę wersję transportera w ilości 260 sztuk, a ich produkcja odbywać się będzie w Portugalii.

Transportery opancerzone były dotychczas używane bojowo w trakcie misji pokojowych na Cyprze w ramach UNFICYP, na wzgórzach Golan w ramach UNDOF, w Kosowie w ramach KFOR, Afganistanie w ramach ISAF i w Bośni i Hercegowinie.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]