Papryka habanero
| Habanero | |
|---|---|
 Owoc papryki habanero
|
|
| Systematyka[1] | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | Euphyllophyta |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Klad | astrowe |
| Rząd | psiankowce |
| Rodzina | psiankowate |
| Rodzaj | papryka |
| Gatunek | papryka habanero |
| Nazwa systematyczna | |
| Capsicum chinense Jacq. Hort. bot. vindob. 3:38, t. 67. 1777 |
|
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
|
Papryka habanero (Capsicum chinense), zwyczajowo nazywana habanero – jeden z gatunków papryki o owocach należących do najbardziej pikantnych i ostrych w smaku. Jak inne gatunki papryki pochodzi z Ameryki Południowej, z rejonu Amazonii (Brazylia, Kolumbia)[2]. Po odkryciu Ameryki gatunek szeroko rozpowszechnił się w uprawie i gdy botanicy w XVII wieku opisali go po raz pierwszy, mylnie uznali za ojczyznę Chiny (stąd nazwa naukowa). Wbrew nazwie "habanero" (jęz. hiszp. pochodzący z Hawany), rośliny z tego gatunku rzadko występują na Kubie. Uprawiane są głównie na półwyspie Jukatan w Meksyku (żółte i pomarańczowe odmiany) oraz na Karaibach (czerwone).
Spis treści |
Morfologia i biologia [edytuj]
- Pokrój
- Roślina osiąga do 120 cm wysokości. W porównaniu z innymi gatunkami papryki ma szerokie liście i zwykle zielonkawe, małe kwiaty.
- Owoce
- Mają długość 2,5-6 cm i szerokość ok. 2,5 cm. Niedojrzałe owoce są zielone, dojrzałe w zależności od odmiany żółte, pomarańczowe, czerwone albo brązowe. Owoce w smaku przypominają morele, ale ze względu na wyjątkową ostrość nie nadają się do spożycia w surowym stanie dla większości ludzi. Jeżeli sok z habanero znajdzie się na naszych rękach, w żadnym wypadku nie wolno dotykać nimi oczu, twarzy ani genitaliów. Ręce należy obficie natrzeć olejem a następnie dokładnie umyć.
Odmiany [edytuj]
Nazwą Habanero określa się wszystkie odmiany gatunku Capsicum chinense, których istnieje duża różnorodność ze względu na formę, kolory i rozmiary owoców. W ostatnim czasie pojawiło się sporo nowych odmian, hodowanych dla uzyskania szczególnych właściwości.
Najważniejsze z nich to:
- Red Savina, osiągająca do 577 000 jednostek Scoville'a i uważana przez długi czas za najostrzejszą paprykę Świata (w rzeczywistości najostrzejsza jest Trinidad Scorpion Butch T[3]). Podobnej ostrości pomarańczowa odmiana Francisca pochodzi od tego samego hodowcy.
- 'Habanero Chocolate' albo 'Brown Habanero' o intensywnie brązowym kolorze, wyglądająca jak z czekolady.
- Odmiany zachowujące typowy "owocowy" smak Habanero, ale bez jego ekstremalnej ostrości, np. 'Habanero St. Lucia Island', 'NuMex Suave' i 'Aji Dulce'.
Zastosowanie [edytuj]
- Roślina przyprawowa. Habanero należy do najostrzejszych papryk. Ostrość wynika z wysokiej koncentracji kapsaicyny – w gnieździe nasiennym może ona wynosić nawet 1500 ppm (kapsaicyna jest już w koncentracji 0,5 ppm w roztworze wodnym odczuwalna jako ostra). Ostrość habanero w jednostkach Scoville'a wynosi 100.000 – 500.000. Smak jest „owocowo-tropikalny“, przypomina morele lub brzoskwinie. W Brazylii i Peru habanero jest elementem tradycyjnej kuchni.
- Sztuka kulinarna. Owoce nadają się na przyprawę do wszystkich potraw, w których można je „rozcieńczyć“ – a więc do sosów, zup, półpłynnych potraw jak gulasz, chilli con carne lub bigos, do potraw z mięsa mielonego, a także do słodkich przetworów, np. dżemów i ciast. W tym celu należy je najpierw drobno posiekać, w miarę możliwości unikając kontaktu ze skórą (używać rękawiczek ochronnych lub przytrzymać paprykę widelcem). Następnie, ze względu na dobrą rozpuszczalność kapsaicyny w tłuszczach i alkoholu, dobrze jest wrzucić je na ok. godzinę (lub dłużej) do ciepłego oleju lub wódki, rumu itp., a potem połączyć wszystko z potrawą. Jeżeli nie mamy doświadczenia z papryką habanero, jeden owoc wystarcza na co najmniej 1,5 kg potrawy – wtedy nie należy już dodawać innych ostrych przypraw.
- Roślina ozdobna. Niektóre odmiany o jaskrawoczerownych owocach bywają u nas uprawiane jako ozdobne rośliny doniczkowe.
Przypisy
- ↑ Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-06-13].
- ↑ Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2011-06-18].
- ↑ Najostrzejsza papryka świata. [dostęp 2012-02-24].
