Parafia św. Dominika w Nysie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Parafia św. Dominika
Państwo  Polska
Siedziba Nysa
Adres ul. Głowackiego 12
48-300 Nysa
Data powołania 1914
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Diecezja opolska
Dekanat Nysa
Kościół św. Dominika w Nysie
Filie Jędrzychów, pw. Matki Bożej i św. Rocha;
Nysa – na Cmentarzu Jerozolimskim, pw. św. Krzyża
Nadzór diecezja
Proboszcz ks. Tadeusz Franciszek Bartoszewski
Położenie na mapie Nysy
Mapa lokalizacyjna Nysy
Parafia św. Dominika
Parafia św. Dominika
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Parafia św. Dominika
Parafia św. Dominika
Ziemia 50°28′43″N 17°19′17″E/50,478611 17,321389
Strona internetowa

Parafia św. Dominika w Nysierzymskokatolicka parafia położona w metropolii katowickiej, diecezji opolskiej, w dekanacie nyskim.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Parafia św. Dominika w Nysie obejmuje swoim zasięgiem terytorium północno-zachodnią części miasta oraz Jędrzychów i Skorochów. W jej skład wchodzą następujące ulice: ulice: Bociania, Br. Gierymskich, Chełmońskiego, Dunikowskiego, Głowackiego, Górna, Grottgera, Jaskółcza, Jastrzębia, Pl. Kilińskiego, Kościuszki, Krasickiego, Krucza, Kukułcza, Malczewskiego, Michałowskiego, Mieczysława I, Orla, Pionierów, Polna, Poniatowskiego, Słowiańska (numery nieparzyste 1-15 oraz 2), Słowicza, Sokola, Szymanowskiego, Ujejskiego, Wiejska, Wyczółkowskiego. Na jej terytorium zamieszkuje obecnie około 3700 wiernych[1].

Historia parafii[edytuj | edytuj kod]

Tereny dzisiejszej parafii św. Dominika w Nysie od czasów średniowiecza wchodziły w skład parafii św. Jakuba. W 1788 r. na obszarze przedmieścia Friedrichstadt wybudowano kościół katolicki dla dominikanów.

Na przełomie XIX i XX wraz ze zniesieniem statusu miasta-twierdzy dokonuje się likwidacji murów miejskich i bram w Nysie czego efektem była rozbudowa miasta. Parafia św. Jakuba liczyła wówczas kilkadziesiąt tysięcy wiernych. W związku z tym władze diecezji wrocławskiej podjęły decyzję o wydzielenie z terytorium parafii św. Jakuba nowej parafii, która swoim terytorium miała objąć tereny położone na zachodnim brzegu Nysy Kłodzkiej. Oficjalnie nowa parafia została erygowana w 1914 r.

Pierwszym proboszczem nowej parafii został ks.dr Hubert Gerigk, który otrzymał święcenia kapłańskie w 1898 r. Podczas działań wojennych, prowadzonych na terenie Nysy, zabudowania parafialne uległy zupełnemu zniszczeniu, zaś kościół parafialny i filialny dewastacji.

Pierwsze lata powojenne przyniosły przesiedlenie dotychczasowych parafian w głąb Niemiec oraz osiedlenie na ich miejscu ludności polskiej. Od razu podjęto odbudowę bazy parafialnej. Pierwszym polskim proboszczem został franciszkanin – o. Marian. Opiekę duszpasterska nad wspólnotą sprawowali księża z parafii katedralnej.

W latach 1958-1962 trwały prace przy odbudowie, remoncie i rozbudowie kościoła oraz plebanii, w których udział brali lokalni parafianie[2].

Proboszczowie[edytuj | edytuj kod]

L.p. Lata rządów Imię i nazwisko Informacje dodatkowe
1 17 września 1915kwiecień 1944 ks. dr Hubert Gerigk doktor teologii i prawa kanonicznego
2 kwiecień 19441947 ks. Otto Jaritz przesiedlony do Rastattu (RFN) w 1947
3 19471950 o. Marian, O.F.M. franciszkanin
4 1950październik 1951 ks. Franciszek Grochoł zmarł w 1951 r.
5 październik 1951sierpień 1958 ks. J. Maciej
6 sierpień 1958 ks. dr Antoni Kubik profesor przy Wyższym Seminarium Duchownym w Nysie z zakresu nauk biblijnych.
7 ks. Józef Sztonyk
8 ks. Józef Urban
9 ks. Tadeusz Bartoszewski

Kościół[edytuj | edytuj kod]

Kościół parafialny pw. św. Dominika wybudowano w latach 1784-1788, z inicjatywy zakonu dominikanów, którzy zarządzali nim i przyległym do niego klasztorem do sekularyzacji w 1810 r. Najcenniejsza w świątyni jest XVIII-wieczna polichromia późnobarokowa, pochodząca z czasów budowy kościoła, zawierająca sceny z życia św. Dominika, która była odnawiana w 1930 r.

Na terenie parafii znajdują się ponadto kościoły:

  • Kościół filialny pw. Matki Bożej Wiernej i św. Rocha – został zbudowany w 1835 r. dla mieszkańców Jędrzychowa; początkowo nosił wezwanie św. Urbana. Ostatnio restaurowany był w latach 1984-1986.
  • Kościół cmentarny pw. św. Krzyża – wybudowany w 1633 r.

W przeszłości kościołem filialnym tej parafii był także Kościół św. Franciszka z Asyżu, który powstał w 1659 r. dla zakonu kapucynów, z fundacji bpa Leopolda Wilhelma Habsburga, ordynariusza wrocławskiego. Jednakże od 1997 roku jest on kościołem głównym nowoutworzonej parafii św. Franciszka.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Słownik geografii turystycznej Sudetów, pod red, M. Staffa, t. 21, Wrocław 2008.

Przypisy