Park Krajobrazowy Dolina Słupi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Park Krajobrazowy Dolina Słupi
Położenie gminy: Kobylnica, Dębnica Kaszubska, Czarna Dąbrówka, Borzytuchom, Kołczygłowy, Bytów, Słupsk
Data utworzenia 1981 r.
Powierzchnia 370,4 km²
Otulina 831,7 km²
Liczba rezerwatów 8
brak współrzędnych
Oficjalna strona
Portal Portal Ochrona środowiska

Park Krajobrazowy Dolina Słupi (kaszb Park Krajòbrazny Dolëzna Słëpi) – park krajobrazowy położony w okolicach miasta Słupska, obejmujący dolinę rzeki Słupi.

Park utworzony został w 1981 r., w celu ochrony szczególnie cennych walorów krajobrazowych Doliny Słupi i okolicznych wzgórz morenowych. Jest jedynym w województwie pomorskim parkiem typu dolinnego. Ponad 70% obszaru stanowią lasy liściaste i mieszane. W niedużych wsiach leżących na tym terenie zachowane zostały zabytki architektoniczne, głównie sakralne, oraz zespoły pałacowo-parkowe.

Elektrownia wodna Struga w Soszycy

W parku znajdują się trzy spośród czterech elektrowni stanowiących tak zwany System Energetyczny Słupi. Powstał on w latach 1904-1925. Tu także występują naturalne stanowiska rzadkich roślin i miejsca gniazdowania ptaków chronionych, między innymi bielika. Jeszcze w latach 70. XX w. żyły tu wilki, a przed rokiem 1900 spotykano niedźwiedzie.

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Według regionalizacji fizycznogeograficznej Jerzego Kondrackiego Park Krajobrazowy Dolina Słupi leży na obszarze megaregionu Pozaalpejska Europa Środkowa, prowincji Nizina Środkowoeuropejska, dwóch podprowincji: Pobrzeży Południowobałtyckich, na obszarze których park położony jest w granicach makroregionu Pobrzeże Koszalińskie, mezoregionu Równina Słupska i Pojezierzy Południobałtyckich, na terenie których park znajduje się w granicach makroregionu Pojezierze Zachodniopomorskie i dwóch mezoregionów: Wysoczyzna Polanowska i Pojezierze Bytowskie[1][2].

Park położony jest w zachodniej części województwa pomorskiego, na obszarze 3 gmin powiatu słupskiego (Kobylnica, Dębnica Kaszubska i Słupsk) i 4 gmin powiatu bytowskiego (Czarna Dąbrówka, Borzytuchom, Kołczygłowy, Bytów)[3]. Zajmuje strefę środkowego i dolnego biegu rzeki Słupia i jej dorzecza od wsi Soszyca do drogi gminnej Krępa SłupskaŁosino. Granice obszaru chronionego na znacznych odcinkach wyznaczają drogi: krajowa nr 21 od zachodu, wojewódzkie nr 210 i nr 212 od północy, nr 209 od południa, powiatowa nr 1334G (OskowoPomysk Wielki) od wschodu. 4 km. w kierunku północnym od parku położone jest byłe miasto wojewódzkie Słupsk. Przy granicy północnej leży duża wieś gminna Dębnica Kaszubska. W wewnętrznych granicach parku znajdują się dwie wsie gminne: Kołczygłowy i Borzytuchom.

Rzeźba terenu[edytuj | edytuj kod]

Obszar parku w głównej mierze został ukształtowany w wyniku ostatniego zlodowacenia obecnego terenu Polski, nazywanego zlodowaceniem północnopolskim. Konsekwencją tego jest zróżnicowanie wysokościowe obszaru i oraz rozmaitość form terenu. Przeważają pofałdowane powierzchnie wysoczyzn morenowych, poprzecinane dolinami rzek oraz siecią rynien, które współcześnie wypełniają wody jezior. Oś parku stanowi dolina Słupi. Wody rzeki, w wyniku zróżnicowania genetycznego odcinków doliny, płyną albo szerokim, płaskim korytem albo przełomowymi, wąskimi fragmentami o górskim charakterze[4].

Flora[edytuj | edytuj kod]

Na terenie parku rozpoznano 476 gatunków roślin naczyniowych, w tym 24 podlegające całkowitej ochronie i 9 ochronie częściowej. Obszar cechuje wysoka lesistość. Lasy pokrywają 72% jego powierzchni. Znaczący w tym udział mają bory sosnowe świeże, w których przeważającym gatunkiem jest sosna zwyczajna, pochodząca w głównej mierze z nasadzeń[4]. Dodatkowo spotkać można drzewa nie występujące pierwotnie na tym obszarze, jak: świerk pospolity, daglezja, jodła pospolita, sosna wejmutka i sosna smołowa[5]. Bory sosnowe parku są zróżnicowane pod względem wiekowym, jednak w większości nie przekraczają 120 lat. Najstarsze drzewostany, których wiek szacuje się na 160 lat, znajdują się m.in. w rejonie wsi Jutrzenka[4].

Ochrona Przyrody na obszarze Parku[edytuj | edytuj kod]

Istniejące rezerwaty przyrody[edytuj | edytuj kod]

Projektowane rezerwaty przyrody[edytuj | edytuj kod]

Wyznaczono tu też obszar obszar Natura 2000 „Dolina Słupi” PLB220002.

Ochrona Przyrody w otulinie Parku[edytuj | edytuj kod]

Istniejące rezerwaty przyrody[edytuj | edytuj kod]

Projektowane rezerwaty przyrody[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Jerzy Kondracki: Geografia regionalna Polski. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1998. ISBN 83-01-12479-2.
  2. Jerzy Kondracki. Regiony fizycznogeograficzne Polski. „Poznaj Świat”. nr 4 (137), kwiecień 1964. 
  3. Podstawowe informacje o Parku Krajobrazowym Dolina Słupi z oficjalnej strony internetowej (pol.). dolinaslupi.pl. [dostęp 2013-09-10].
  4. 4,0 4,1 4,2 Piotr Konarski, Marcin Miller, Bożena Sikora, Barbara Utracka-Minko: Park Krajobrazowy Dolina Słupi. Park Krajobrazowy Dolina Słupi, s. 7. ISBN 83-904016-0-6.
  5. Janina Jasnowska, Mieczysław Jasnowski: Pojezierze Zachodniopomorskie. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1983, s. 204, seria: Przyroda polska. ISBN 83-214-0359-X.