Parocja perska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Parocja perska
0 Parrotia persica - Parc de Mariemont (1).JPG
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Rząd skalnicowce
Rodzina oczarowate
Rodzaj parocja
Gatunek parocja perska
Nazwa systematyczna
Parrotia persica (DC.) C. A. Mey.
Verz. Pfl. Casp. Meer. 46. 1831[2]
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Parocja perska znana też jako "żelazne drzewo"[3] (Parrotia persica (DC.) C. A. Mey.) – gatunek małych drzew lub krzewów z rodziny oczarowatych. Reprezentuje monotypowy rodzaj parocja (Parrotia). Naturalnie występuje w Azji Zachodniej na terenie Iranu i Azerbejdżanu[2]. Nazwa rodzajowa pochodzi od nazwiska podróżnika F.W. Parrota, który w 1829 roku zdobył górę Ararat[4].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Dorasta do 20 metrów wysokości[4]. Korona przeważnie dość szeroka i rozłożysta, kulista, robiąca wrażenie gęstej, z bardzo długimi, daleko odstającymi gałęziami, które nierzadko są zrośnięte. Drzewo przeważnie ma wiele pni. Okazy z jednym pniem są zwykle bardzo niskie i silne rozgałęzione tuż nad ziemią[5].
Kora
Brunatnoszara lub lekko czerwonawa, oddziela się i odpada, większymi okrągławymi płatami, pozostawiając jasnożółte lub brązowe plamy które stopniowo ciemnieją.
Liście
Podłużno-owalne, odwrotnie jajowate, niekiedy prawie okrągłe, o długości 5-20 cm i szerokości 3-7 cm, u nasady klinowate, z przodu tępe i zaokrąglone, nierówno karbowane, lekko pofalowane albo prawie całobrzegie. Nieco pomarszczone, dość sztywne i skórzasto sztywne. Z wierzchu ciemnozielone i błyszczące, od spodu jaśniejsze i po rozwinięciu się delikatnie owłosione[5].
Kwiaty
Pojawiają się wczesną wiosną przed listnieniem. Mają jaskrawoczerwone pręciki, otoczone bladozielonym zwykle pięciodzielnym kielichem i brunatnymi przysadkami. Kwitnie od stycznia do marca.
Owoc
Rogata torebka, pękająca dwoma klapami.

Biologia[edytuj | edytuj kod]

Parocja perska jest jedynym przedstawicielem swojego rodzaju (rodzaj monotypowy). Kwiaty rozwija późną zimą lub wczesną wiosną, jesienią natomiast przebarwia liście na płomienne, złotożółte lub szkarłatnoczerwone kolory[5]. Jest jednym z nielicznych drzew preferujących gleby o wysokim stężeniu wapnia[4].

Liście

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Roślina ozdobna, dość często sadzona w parkach i ogrodach botanicznych.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2011-12-14].
  2. 2,0 2,1 Parrotia persica (ang.). W: Germplasm Resources Information Network (GRIN) [on-line]. United States Department of Agriculture. [dostęp 2011-12-14].
  3. Jerzy Hrynkiewicz-Sudnik, Bolesław Sękowski, Mieczysław Wilczkiewicz: Rozmnażanie drzew i krzewów liściastych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2001. ISBN 83-01-13434-8.
  4. 4,0 4,1 4,2 Russel, Cutler, Walters: Ilustrowana encyklopedia Drzewa Świata. Kraków: Universitas, 2008, s. 308. ISBN 97883242-0842-5.
  5. 5,0 5,1 5,2 Bruno T. Kremer: Drzewa. Warszawa: Świat Książki, 1996, s. 170. ISBN 83-7129-141-8.