Patrice Mac-Mahon

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Patrice de Mac-Mahon
Patrice de Mac Mahon.jpg
Data urodzenia 1808
Data śmierci 1893
3. Prezydent Republiki Francuskiej
Współksiążę Andory
Okres urzędowania od 24 maja 1873
do 30 stycznia 1879
Poprzednik Louis Adolphe Thiers
Następca Jules Grévy
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Marie Edme Patrice Maurice de Mac-Mahon, diuk (duc) de Magenta (Marna), książę (prince) de Solferino (ur. 13 lipca 1808 w zamku Sully koło Autun, zm. 16 października 1893) – marszałek Francji i jej prezydent w latach 1873-1879. Mac Mahon był Francuzem pochodzenia irlandzkiego. Jest jedną z dwóch osób w historii pochodzącą z Irlandii, która była głową państwa na kontynencie.

Jego rodzina była w przeszłości zwolennikami obalonego w wyniku drugiej rewolucji angielskiej króla Jakuba II i z tej racji musiała po sukcesie rewolucji emigrować do Francji.

Mac Mahon urodził się w Sully nieopodal Autun (Departament Saône-et-Loire), ukończył akademię wojskową. Brał udział w walkach w Algierii (1830), potem został komendantem Legii Cudzoziemskiej, w tej roli brał udział w wojnie krymskiej (1853-1856). Od roku 1852 pełnił funkcje generała dywizji. Walcząc na Krymie zdobył fort Małachowa pod Sewastopolem.

Zasiadał w senacie II Cesarstwa w roku 1856.

Mac-Mahon wyróżnił się podczas wojny francusko-austriackiej we Włoszech. W nagrodę otrzymał w 1859 roku tytuł marszałka i diuka Magenty.

Mac-Mahon

Sprawował funkcję gubernatora-generała Algierii od 1 września 1864 aż do wybuchu wojny francusko-pruskiej. Dowodził drugą armią pod Wörth, a następnie został wzięty do niewoli pod Sedanem. Powrócił w 1871 roku, walcząc jako dowódca armii wersalskiej i tłumiąc powstanie Komuny Paryskiej.

Został wybrany prezydentem III Republiki (powstałej na gruzach II Cesarstwa Napoleona III) po obaleniu Louisa Adolphe'a Thiersa. Podobnie jak jego poprzednik był zwolennikiem monarchii, ale w odróżnieniu od niego (zwolennika monarchii konstytucyjnej – orleańskiej) dążył do restauracji legitymistycznej i sam uważał się za "przejściowego przywódcę między powrotem Burbonów na ich prawowity tron". Po dramatycznym głosowaniu w Zgromadzeniu Narodowym, w którym jego stronnictwo klerykalno-monarchistyczne przegrało zaledwie jednym głosem walkę o obalenie Republiki (głosem deputowanego polskiego pochodzenia, Mac Mahon miał na to powiedzieć: "Zawsze mówiłem, że nie należy ufać tym Polakom" – przy czym zapewne myślał o udziale Polaków w Komunie Paryskiej). Nie poddał się i przygotował w roku 1873 obwołanie hrabiego Chambord królem poprzez decyzję senatu, w którym miał większość, ale plan runął, gdy Chambord odmówił uznania trójkolorowej flagi republiki i współrządzenia z parlamentem. Mac-Mahon zaczął wtedy, jak pokaźna część legitymistów, popierać restaurację cesarstwa Bonapartych z Napoleonem IV jako monarchą. Rok przed upływem swej siedmioletniej kadencji Mac-Mahon podał się do dymisji (1879). Jego następcą został przekonany republikanin Jules Grevy, Republika została utrwalona.

Mac Mahon zmarł 16 października 1893 roku na zamku Montcresson, Loiret. Pochowany został w Kościele Inwalidów w Paryżu.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • D. W. Brogan, The Development of Modern France, 1940
  • G. Chappman, The Third Republic in France: The First Phase, 1962
  • D. Thomson, Democracy in France, wyd. popr. 1962


Poprzednik
Louis Adolphe Thiers
Armoiries république française.svg Prezydent Francji
od 1873 do 1879
Armoiries république française.svg Następca
Jules Grevy
Poprzednik
Louis Adolphe Thiers
Coat of arms of Andorra.svg Francuski książę Andory
od 1873 do 1877
Coat of arms of Andorra.svg Następca
Jules Grevy