Pedro Pires

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pedro Pires
Pedro Verona Rodrigues Pires.jpg
Data i miejsce urodzenia 29 kwietnia 1934
São Filipe (Fogo)
Premier Republiki Zielonego Przylądka
Okres urzędowania od 8 lipca 1975
do 4 kwietnia 1991
Następca Carlos Veiga
Prezydent Republiki Zielonego Przylądka
Okres urzędowania od 22 marca 2001
do 9 września 2011
Poprzednik António Mascarenhas Monteiro
Następca Jorge Carlos Fonseca
Odznaczenia
Wielki Komandor Orderu Republiki Gambii Order José Martí (Kuba) Wielka Kollana Orderu Infanta Henryka (Portugalia) Krzyż Wielki Królewskiego Orderu Rycerzy Pana Naszego Jezusa Chrystusa Krzyż Wielki Narodowego Orderu Lwa (Senegal)
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Pedro de Verona Rodrigues Pires (wym. [ˈpedɾu vɨˈɾonɐ ʁuˈdɾiɡɨʃ ˈpiɾɨʃ]; ur. 29 kwietnia 1934 w São Filipe na wyspie Fogo) – kabowerdiański polityk. W latach 1975–1991 premier, zaś od 2001 do 2011 prezydent Republiki Zielonego Przylądka.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w miejscowości São Filipe, w gminie São Lourenço, na wyspie Fogo, jako syn Luísa Rodriguesa Piresa i Marii Fidalga Lopes Pires. Ukończył szkołę średnią w Liceu Gil Eanes w S. Vicente, po czym rozpoczął studia na Wydziale Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Lizbońskiego (Faculdade de Ciências da Universidade de Lisboa). Uczęszczał na wykłady w Instytucie Studiów Imperialnych (Casa dos Estudantes do Império). Pełnił służbę wojskową w armii portugalskiej, z której zdezerterował w 1961. W Acrze nawiązał kontakt z kierownictwem Afrykańskiej Partii Niepodległości Gwinei i Wysp Zielonego Przylądka (PAIGC), zaś w Conakry poznał Amílcara Cabrala. Od 1962 zajmował się rekrutacją Kapowerdiańczyków na rzecz walki o niepodległości w ramach PAIGC. Wszedł w skład Komitetu Centralnego PAIGC. Wraz z innymi członkami partii przechodził szkolenie na Kubie, w ZSRR i w Gwinei Bissau. Podczas obrad II Kongresu PAIGC w 1973 został wybrany w skład Najwyższej Rady Walki oraz jej Komitetu Wykonawczego. Został również przewodniczącym Krajowej Komisji dla Capo Verde w ramach PAIGC. We wrześniu 1973 objął funkcję zastępcy komisarza ds. FARP w rządzie niepodległej Gwinei. Po tzw. rewolucji goździków stanął na czele narodowej delegacji, która negocjowała z Lizboną niepodległość Zielonego Przylądka. W sierpniu 1974 w jej imieniu podpisał porozumienie z Argel. 13 października 1974 przybył do Praia na pokładzie portugalskiego samolotu wojskowego. Objął kierownictwo nad kapowerdiańskim oddziałem PAIGC. 19 grudnia 1974 podpisał z rządem Portugalii porozumienie o przyznaniu Wyspom Zielonego Przylądka niepodległości, następnie zaś negocjował zasady przejęcia władzy w kraju. W 1974 został deputowanym Capo Verde, następnie zaś pierwszym w historii premierem Republiki Zielonego Przylądka – funkcję sprawował przez trzy kadencje. W 1981 stanął na czele rządzącej Afrykańskiej Partii Niepodległości Zielonego Przylądka (PAIVC), będącej jedynym legalnym ugrupowaniem w kraju. W 1991, wprowadzając system wielopartyjny, przegrał pierwsze wolne wybory parlamentarne i stracił stanowisko szefa rządu. Zachował jednak stanowisko sekretarza generalnego PAICV (od 1993 – przewodniczącego) i parlamentarzysty. W 2000 wycofał się z aktywnego życia politycznego, jednak rok później został wybrany prezydentem Republiki w wyborach powszechnych, pokonując byłego premiera Carlosa Veigę w drugiej turze niewielką przewagą głosów. W 2006 wystartował w wyborach na kolejną kadencję prezydencką i ponownie zwyciężył nad Veigą, tym razem w pierwszej turze większością 50,98% głosów. Zapowiedział, że nie będzie ubiegał się o sprawowanie funkcji publicznych po zakończeniu drugiej kadencji[1]. We wrześniu 2011 na stanowisko zastąpił go Jorge Carlos Fonseca.

Rodzina[edytuj | edytuj kod]

Żonaty z Adélcią Barreto Pires. Ma dwie córki: Sarę i Indirę.

Odznaczenia i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]