Perlica czubata

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Perlica czubata
Guttera pucherani[1]
(Hartlaub, 1861)
Perlica czubata
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd grzebiące
Rodzina perlice
Rodzaj Guttera
Gatunek perlica czubata
Synonimy
  • Numida Pucherani Hartlaub, 1860
Podgatunki
  • G. p. pucherani (Hartlaub, 1861)
  • G. p. verreauxi (Elliot, 1870)
  • G. p. sclateri Reichenow, 1898
  • G. p. barbata Ghigi, 1905
  • G. p. edouardi (Hartlaub, 1867)
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Perlica czubata (Guttera pucherani) – gatunek ptaka z rodziny perlic (Numididae) występujący od Afryki Zachodniej przez całe pasmo zalesionych obszarów w kierunku na wschód, po południe Somalii oraz na niektórych obszarach na południu Afryki.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Wyróżniono kilka podgatunków G. pucherani[3][4][5]:

  • G. pucherani pucheraniperlica czubata – południowo-zachodnia Somalia do środkowej Tanzanii, Zanzibar, Tumbatu.
  • G. pucherani verreauxiperlica modrolicaGwinea Bissau do zachodniej Kenii, Zambia i Angola.
  • G. pucherani sclateriperlica kameruńska – północno-zachodni Kamerun.
  • G. pucherani barbataperlica czarnoszyja – południowo-wschodnia Tanzania do północnego Mozambiku i Malawi.
  • G. pucherani edouardiperlica czarnolica – wschodnia Zambia do południowego Mozambiku i RPA.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała 50 cm, Rrzpiętość skrzydeł 75-100 cm, długość ogona - 13-16 cm. Masa ciała wynosi 1-1,2 kg.

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Perlice czubate żyją na skrajach polan leśnych i gęstych zaroślach w wielu częściach Afryki na południe od Sahary. Są to bardzo towarzyskie ptaki i poza porą lęgową, kiedy chronią się w ustroniu, przebywają w stadach liczących od 10 do 30, a czasem nawet 50 ptaków. W ramach takiego stada pojedyncze rodziny trzymają się razem, ale czasami mogą żyć osobno. Wczesnym rankiem perlice opuszczają swe noclegownie na drzewach i wyruszają do lasu na żer. Kiedy słońce jest już wyżej i zaczynają się upały, perlice chronią się w cieniu. Czasem kąpią się w wodzie lub w piasku rozpościerając szeroko pióra. W ten sposób pozbywają się pcheł i innych uciążliwych pasożytów. Przy poszukiwaniu pożywienia nawołują innych członków stada i wciąż się ze sobą porozumiewają. Dzięki głębokim głosom, przypominającym "tok-a-tok-tok-tok-tok", stado trzyma się razem. W razie niebezpieczeństwa ptaki wydają głosy ostrzegawcze. Kogut stoi wyprostowany, z wyciągniętą szyją i odzywa się przenikliwym głosem. Całe stado unosi się i ulatuje na drzewa, gdzie pojedyncze ptaki stają się niewidoczne dzięki swemu ubarwieniu.

Pożywienie[edytuj | edytuj kod]

Pożywienie perlic składa się głównie z nasion i owoców, które uzupełniają innym pokarmem roślinnym oraz chrząszczami, szarańczą, termitami, a nawet różnymi gatunkami mięczaków. Zapasy płynów dopełniają z kałuż lub wodą z zalanych zagłębień skalnych, czy pni drzew. Kiedy możliwości te w porze suchej kończą się, ponieważ wszystko bardzo szybko wysycha perlice wygrzebują dziobem z ziemi bulwy i korzenie, by zyskać potrzebne płyny. Przy poszukiwaniu pożywienia perlica biega we wszystkie strony z głową schyloną ku ziemi i wydziobuje wszystko, co wydaje się jadalne. Wiele owoców zbiera z drzewa. Od czasu do czasu perlice przebywają ze stadami małp, które też żywią się owocami. Małpy bowiem zrywają owoce i orzechy, a perlice czekają na to, co spadnie na ziemię.

Rozmnażanie[edytuj | edytuj kod]

Na początku pory godowej koguty zaczynają zaloty. Samiec prezentuje wspaniały taniec godowy, którym stara się oczarować partnerkę. Przestępuje z nogi na nogę, kiwa głową i całą szyją w górę i w dół. Ze swą wybranką opuszcza potem stado i znajduje odpowiednie miejsce na gniazdo. Perlice czubate tworzą pary na całe życie. Kiedy młode niemal dorosną, pary wracają do stada. Po parzeniu oba ptaki wygrzebują wśród liści pod krzewami płytki dołek w ziemi. Zagłębienie wyścielają liśćmi i trawą, a samice znoszą od 3 do 4 żółtobrązowych lub różowych jaj. Jajka perlic mają bardzo mocną skorupkę. Samica wysiaduje jaja przez ok. 25-28 dni. Kiedy kurczęta wyklują się, oboje rodzice je karmią. Pisklęta już po 15-20 dniach mogą się unieść na wysokość 2 m, na gałąź na której nocują.

Przypisy

  1. Guttera pucherani w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Guttera pucherani. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  3. Frank Gill, David Donsker: Family Numididae (ang.). IOC World Bird List: Version 3.5. [dostęp 2013-10-20].
  4. Crested Guineafowl (Guttera pucherani) (ang.). IBC: The Internet Bird Collection. [dostęp 2013-03-10].
  5. Nazwy polskie za: Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Numididae de Selys Longchamps, 1842 - perlice - Guineafowl (wersja: 2013-09-25). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2013-10-20].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • "Encyklopedia zwierząt od A do Z" Warszawa 1999