Phallus

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Sromotnik
Sromotnik bezwstydny (Phallus impudicus)
Sromotnik bezwstydny (Phallus impudicus)
Systematyka
Królestwo grzyby
Typ grzyby podstawkowe
Klasa pieczarniaki
Rząd sromotnikowce
Rodzina sromotnikowate
Rodzaj sromotnik
Nazwa systematyczna
Phallus Junius ex L.
Sp. pl. 2: 1178 (1753)
Typ nomenklatoryczny
Phallus impudicus L.
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Phallus Junius ex L. (sromotnik) – rodzaj grzybów z rodziny sromotnikowatych (Phallaceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj | edytuj kod]

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Phallaceae, Phallales, Phallomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Nazwę polską podał Józef Jundziłł w 1830. W polskim piśmiennictwie mykologicznym rodzaj ten opisywany był też jako słupiak lub sromotnica[2]. Synonimy naukowe: Clautriavia (Pat.) Lloyd, Cryptophallus Peck, Dictyopeplos Kuhl & Hasselt, Dictyophallus Corda, Dictyophora Desv., Dictyophora sect. Clautriavia Pat., Hymenophallus Nees, Jaczewskia Mattir. Junia Dumort. Kirchbaumia Schulzer, Leiophallus (Fr.) Nees, Morellus Eaton, Omphalophallus Kalchbr., Phalloidastrum Battarra, Phallus sect. Dictyophora (Desv.) Kreisel, Retigerus Raddi, Satyrus Bosc, Sophronia Pers.[3].

Nazwa naukowa nawiązuje do kształtu owocnika. Wywodzi się z greckiej nazwy prącia (φαλλός, w zlatynizowanej formie Phallus). Polska nazwa zwyczajowa sromotnik to staropolski wyraz oznaczający osobę okrytą hańbą lub siejącą zgorszenie.

Cechy charakterystyczne[edytuj | edytuj kod]

Saprotrofy lub pasożyty korzeni. Owocniki za młodu w postaci jajowatego tworu w galaretowatej osłonie (tzw. czarcie jajo), po rozwinięciu się mają kształt falliczny. Na szczycie trzonu znajduje się dzwonkowaty kapelusz o powierzchni podobnej do plastra miodu, pokryty oliwkowozieloną masą zarodników. Zarodniki: Eliptyczne, gładkie, bez pory rostkowej[4].

Niektóre gatunki[edytuj | edytuj kod]

Wykaz gatunków (nazwy naukowe) na podstawie Index Fungorum. Obejmuje on tylko gatunki zweryfikowane o potwierdzonym statusie. Oprócz wyżej wymienionych na liście Index Fungorum znajdują się gatunki niezweryfikowane[1]. Nazwy polskie według checklist Władysława Wojewody[2].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-11-12].
  2. 2,0 2,1 Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  3. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2013-11-12].
  4. Ewald Gerhardt: Grzyby – wielki ilustrowany przewodnik. KDC, s. 618. ISBN 83-7404-513-2.
  5. Takson niepoewny, niezweryfikowany