Piżmówka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Piżmówka amerykańska)
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Piżmówka
Cairina moschata[1]
(Linnaeus, 1758)
Piżmówka
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd blaszkodziobe
Rodzina kaczkowate
Podrodzina kaczki
Rodzaj Cairina[2]
Fleming, 1822
Gatunek piżmówka
Synonimy
  • Anas moschata Linnaeus, 1758[3]
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Piżmówka, piżmówka amerykańska, kaczka piżmowa (Cairina moschata) – gatunek dużego ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych (Anatidae), zamieszkujący od zachodnich wybrzeży Meksyku, poprzez Amerykę Środkową po Ekwador nad Pacyfikiem oraz wybrzeża Urugwaju i północnej Argentyny nad Atlantykiem. Udomowiona przez Indian Ameryki Południowej, trafiła do Europy w XVI wieku przywieziona przez Hiszpanów i Portugalczyków.

Nazwa handlowa: ang. Barbary duck, Muscovy duck, fr. Canard de Barbarie – kaczka Barbary, kaczka piżmowa. Znana we Francji jako kaczka Barbary (Canard de Barbarie), kaczka głupia (Canard muet), w Rumunii jako kaczka polska, kaczka rosyjska (Rață leșească), w Polsce jako kaczka piżmowa, kaczka francuska.

Kaczory kaczki piżmowej można krzyżować z kaczkami pekińskimi białymi, otrzymując niepłodne mieszańce kaczki mulardy (kaczki muły) o cennych cechach gospodarczych: walory mięsne i przydatność do tuczenia na stłuszczone wątroby foie gras. Kaczki mulardy pomimo tego, że posiadają instynkt rozmnażania się, a więc znoszą jaja, a kaczory w okresie godowym kryją kaczki, to pozostają zawsze sterylne płciowo. Nazwa handlowa: ang. Mulard (Moulard) duck, fr. Canard Mulard.

Cechy gatunku 
Forma dzika ma czarno-brązowe upierzenie z metalicznym, zielono-fioletowym połyskiem i z białymi lusterkami na skrzydłach. Wokół oczu i dzioba znajduje się pozbawiona piór, czarno-czerwona lub czerwona skóra z brodawkami i naroślami, produkująca oleisty tłuszcz o zapachu piżma, szczególnie u kaczorów w okresie godowym (stąd nazwa piżmowa). Kiedy kaczka jest prawidłowo odżywiona, skóra wokół oczu i dzioba jest intensywnie wybarwiona, a staje się blada, kiedy w pożywieniu brakuje składników odżywczych. Podanie kaczkom piżmowym od czasu do czasu niewielkich ilości mięsa, powoduje intensywne wybarwienie skóry wokół oczu i dzioba oraz chroni ten gatunek przed anemią. Na głowie znajduje się kępa piór, która stroszy się, kiedy kaczka jest czymś zaniepokojona. Forma hodowlana występuje w ubarwieniu białym, biało-czarnym (srokatym), czarnym, brązowym (kasztanowym), popielatym (niebieskim), lawendowym.
Wymiary średnie 
dł. ciała ok. 66-84 cm
rozpiętość skrzydeł ok. 65-75 cm
waga ok. 2-5 kg
Biotop 
Wody w pasie stepów, laguny i estuaria, rzadziej niewielkie zbiorniki leśne.
Gniazdo 
W dziupli, pod wiatrołomami, lub na ziemi, w zaroślach, w pobliżu wody.
Jaja 
W ciągu roku wyprowadza jeden lęg, składając podczas pory deszczowej 8 do 15 jaj. Forma hodowlana wchodzi cyklicznie co kilka miesięcy w okres godowy i wyprowadza 2 do 3 lęgów rocznie. W optymalnych dla siebie warunkach znosi do ok. 100 jaj rocznie.
Wysiadywanie 
Jaja wysiadywane są przez okres ok. 35 dni przez samicę. Forma hodowlana posiada instynkt wysiadywania jaj i wodzenia małych kacząt.
Pożywienie 
Pokarm roślinny i zwierzęcy zbierany z powierzchni wody.
Status i ochrona 
Ze względu na zmiany w środowisku naturalnym i polowania liczebność gatunku spada.

Przypisy

  1. Cairina moschata w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Cairina. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 20 lipca 2011]
  3. Muscovy Duck (Cairina moschata) (ang.). IBC: The Internet Bird Collection. [dostęp 20 lipca 2011].
  4. Cairina moschata. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)