Pieńsk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Pieńsk
kościół par. p.w. św. Franciszka z Asyżu
kościół par. p.w. św. Franciszka z Asyżu
Herb Flaga
Herb Pieńska Flaga Pieńska
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Powiat zgorzelecki
Gmina Pieńsk
gmina miejsko-wiejska
Data założenia przed 965
Prawa miejskie 1962
Burmistrz Jerzy Strojny
Powierzchnia 9,92 km²
Populacja (2012[1])
• liczba ludności
• gęstość

5 950
580,7 os./km²
Strefa numeracyjna
(+48) 75
Kod pocztowy 59-930
Tablice rejestracyjne DZG
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Pieńsk
Pieńsk
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pieńsk
Pieńsk
Ziemia 51°14′47″N 15°02′46″E/51,246389 15,046111Na mapach: 51°14′47″N 15°02′46″E/51,246389 15,046111
TERC
(TERYT)
5020125044
SIMC 0936351
Urząd miejski
ul. Bolesławiecka 29
59-930 Pieńsk
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Pieńsk (tuż po wojnie Pęczek[2], do 1945 niem. Penzig) to miasto leżące na Łużycach Górnych, w woj. dolnośląskim, w powiecie zgorzeleckim, położone nad Nysą Łużycką, przy granicy z Niemcami. Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Pieńsk. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. jeleniogórskiego.

Według danych z 30 czerwca 2012 r. miasto miało 5 950 mieszkańców.

Według danych z 1 stycznia 2011 r. powierzchnia miasta wynosiła 9,92 km²[3].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Najstarsza wzmianka o Pieńsku pochodzi z 965 r. W 1250 r. wybudowano zamek, który przetrwał do 1514 r. Do połowy XIX wieku Pieńsk był ośrodkiem rolniczym, a część ludności zajmowała się rzemiosłem - głównie tkactwem. W drugiej połowie XIX wieku osada stała się ośrodkiem przemysłu szklarskiego. Do II wojny Światowej na terenie Pieńska istniało 13 hut, zatrudniających łącznie około 4000 osób, głównie Niemców. Pieńsk był jednym z największych ośrodków przemysłu szklarskiego w Europie, powstałego na bazie istniejących pokładów polodowcowych piasków szklarskich, oraz zasobów drewna i węgla brunatnego.

Zajęcie miejscowości przez wojska radzieckie w 1945 r. spowodowało znaczne zniszczenia. W wyniku II wojny światowej osada została włączona do Polski. Jej dotychczasową ludność wysiedlono do Niemiec. W 1946 roku była tu 18 strażnica 4 Komendy Odcinka WOP.

Odbudowa Pieńska spowodowała nadanie mu statusu osiedla w 1954 r., a w 1962 r. praw miejskich. Obecnie miasto jest ośrodkiem przemysłu szklarskiego – huta szkła "Łużyce" i fabryka form szklarskich – "UniMould".

W miejscowości do 21 grudnia 2007 r. istniało drogowe przejście graniczne Pieńsk-Deschka, kiedy to na mocy układu z Schengen zostało zlikwidowane.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[4]:

  • miasto, z XV-XX w.
  • kościół par. pw. św. Franciszka z Asyżu, neogotycki z l. 1822-85
  • kościół ewangelicki, nie istnieje
  • zespół huty szkła „Lucyna”, ul. Dąbrowskiego 44, z pierwszej ćw. XX w.:
    • dwa budynki administracyjne, z 1905 r., 1910 r.
    • dwadzieścia jeden budynków produkcyjnych i pomocniczych, z l. 1905-1920
    • cztery magazyny, z l. 1905–1920
    • wieża ciśnień, z 1910 r.
    • budynek przychodni, z 1900 r.
    • willa właściciela, z 1930 r.
    • park przy willi, z 1930 r.

inne zabytki:

  • domy mieszkalne z końca XIX i początku XX wieku.

Edukacja[edytuj | edytuj kod]

  • Przedszkole Miejskie
  • Szkoła Podstawowa im. Polskich Żołnierzy Września 1939 roku
  • Gimnazjum im. O.M. Tomaszka
  • Szkoła Podstawowa im. Jana Brzechwy w Dłużynie Dolnej

Sport[edytuj | edytuj kod]

  • od 2007 roku działa nowoczesna Hala Widowiskowo- Sportowa oraz kompleks boisk sportowych z bieżnią lekkoatletyczną przy Gimnazjum
  • Stadion Miejski, na którym swoje mecze rozgrywa miejscowa drużyna "Hutnik" Pieńsk
  • kompleks boisk sportowych "Orlik" przy Szkole Podstawowej
  • Przy Gimnazjum działa Uczniowski Klub Sportowy o profilu piłki nożnej i piłki siatkowej

Transport[edytuj | edytuj kod]

W Pieńsku krzyżują się dwie drogi wojewódzkie nr 351 i nr 353. Przez miasto przebiega też linia kolejowa WęgliniecZgorzelec.

Wspólnoty wyznaniowe[edytuj | edytuj kod]

Współpraca międzynarodowa[edytuj | edytuj kod]

Miasta i gminy partnerskie:

Przypisy

  1. Ludność 2012
  2. Pierwsza powojenna mapa Polski wydana przez WIG Sztabu Generalnego w roku 1945
  3. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2011 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2011-08-10. ISSN 1505-5507.
  4. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 11.11.2012]. s. 256.
  5. Sala Królestwa w Pieńsku
  6. Dane według raportów wyszukiwarki zborów (www.jw.org) z 4 czerwca 2014.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]