Pierwiastki rodzime

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Bryłki złota jako przykład metalu rodzimego
Siarka pochodząca z Machowa jest przykładem niemetalu rodzimego

Pierwiastki rodzime – występujące w przyrodzie minerały o budowie jednorodnej, składające się z atomów tego samego pierwiastka. Pierwiastki uznaje się za tym szlachetniejsze, im mniejszą wykazują skłonność do tworzenia związków chemicznych (aktywność chemiczną). Im pierwiastek szlachetniejszy, a więc bierniejszy chemicznie, tym większe jest prawopodobieństwo, że występuje w stanie czystym. Od tej reguły są jednak wyjątki, gdyż węgiel czy siarka, które są stosunkowo reaktywne, również występują w stanie wolnym w skorupie ziemskiej.

W postaci rodzimej występuje w przyrodzie tylko 30 pierwiastków. Dzielą się one na metale, np. miedź, złoto i srebro, oraz niemetale i półmetale, np. siarka, krzem i węgiel (ten ostatni występuje pod postacią grafitu i diamentu). Pierwiastki te mają znikomy udział w budowie skorupy ziemskiej.

Metale wykazują właściwości przewodzenia prądu elektrycznego ponadto są nieprzeźroczyste, kowalne i nie wykazują łupliwości. Wypolerowane i na świeżym przełamie dają silny połysk. Metale szlachetne, takie jak złoto, dzięki swojej odporności i dużej gęstości, koncentrują się w skałach osadowych.

Część niemetali i półmetali wykazuje wyraźną łupliwość i są kruche. Ich nagromadzenia powstać mogą np. za sprawą rozkładu pierwotnych rud w czapie żelaznej. Jako produkt wyziewów wulkanicznych w fumarolach odkłada się siarka.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Olaf i Ulrike Medenbach, Atlas minerałów, wydawnictwo RM, str. 14