Pietro Marubi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Pietro Marubi
Pietro Marubi, ok. 1880
Pietro Marubi, ok. 1880
Data i miejsce urodzenia 1834
Piacenza
Data i miejsce śmierci 1903
Szkodra
Zawód malarz, fotograf
Fototeka Marubi w Szkodrze

Pietro Marubi, alb. Pjetër Marubi (ur. 1834 w Piacenzie, zm. 1903 w Szkodrze) – włoski malarz i fotograf, nazywany ojcem fotografii albańskiej.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Jako zwolennik Garibaldiego, Marubi w 1850 musiał opuścić Włochy. Dotarł początkowo na wyspę Korfu, a stamtąd do albańskiej Wlory. Za radą włoskiego konsula, w 1856 przeniósł się do Szkodry, uważanej w tym czasie za jedyne miasto albańskie, w którym istniało zorganizowane życie kulturalne. W Szkodrze początkowo działał jako malarz i architekt, ale wkrótce zainteresował się nieznaną wówczas w Albanii fotografią. W Szkodrze założył pierwszy na ziemiach albańskich zakład fotograficzny Foto Marubi[1]. Zakład mieścił się w niewielkim pomieszczeniu o powierzchni 35 m². Najstarsze fotografie, które się zachowały pochodzą z lat 1858–1859, część z nich była publikowana w The London Illustrated News, a także w paryskim L'Illustration. W 1861 wykonywał pierwsze zdjęcia plenerowe w Szkodrze, a także na terytorium Czarnogóry.

Współpracownikami Marubiego byli Rrok Kodheli (1862–1881) i jego brat Kel Kodheli (1870–1940). Ten ostatni przejął zakład fotograficzny po śmierci Marubiego i zmienił nazwisko na Kel Marubi. W jego dorobku szczególną rolę odgrywają zdjęcia plenerowe, a także zdjęcia wykorzystane z użyciem efektów specjalnych. Kolejnym właścicielem studia był syn Kela, Gegë Marubi, który kierował nim do 1949, kiedy władze komunistyczne dokonały upaństwowienia zakładu[2]. Zachowane do dzisiaj zbiory fotograficzne Marubi stanowią własność państwa albańskiego (Fototeka Kombëtare Marubi), znajdują się w Szkodrze i składają się ze 150 tys. fotogramów. Stanowią jedyny w swoim rodzaju zespół archiwalny przedstawiające Albanię na przełomie XIX/XX wieku. W lutym 2014 fotografie ze zbiorów Marubiego zaprezentowano w gmachu Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie[3].

Imię Marubiego nosi pierwsza albańska uczelnia filmowa, utworzona w Tiranie.

Przypisy

  1. Loïc Chauvin, Christian Raby: Albania, a photographic journey, 1858–1945. Ecrits de lumière, 2011, s. 5.
  2. Loïc Chauvin, Christian Raby: Albania, a photographic journey, 1858–1945. Ecrits de lumière, 2011, s. 6.
  3. [http://www.towpolalb.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=513:wystawa-marubi-w-warszawie&catid=5:aktualnoci&Itemid=9 Informacja o wystawie

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]