Pinus johannis

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Pinus johannis
Pinus johannis w Santa Catalina Mountains, Arizona.
Pinus johannis w Santa Catalina Mountains, Arizona.
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Rząd sosnowce
Rodzina sosnowate
Rodzaj sosna
Gatunek P. johannis
Nazwa systematyczna
Pinus johannis M.-F.Robert
Adansonia sér. 2, 18(3): 366. 1978
Synonimy

P. culminicola var. johannis (R-P.) Silba 1985.

"(systm)" Systematyka w Wikispecies
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Pinus johannis M.-F.Robert – gatunek drzewa iglastego z rodziny sosnowatych (Pinaceae). Występuje w górach Meksyku, na zachodzie stanu Coahuila, Nuevo León i Zacatecas.

Liście Pinus johannis

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Niewielkie drzewo, przeważnie przybiera formy krzaczaste. Korona zwarta, nisko osadzona, zaokrąglona.
Pień
Osiąga wysokość 2–3 m, wyjątkowo 4 m. Rzadko pojedynczy, częściej rozgałęziony. Kora młodych drzew szara i gładka, u starszych chropawa i łuskowata, ale bez głębokich pęknięć.
Liście
Igły zebrane po (2)3(4) na krótkopędach, giętkie, o długości 3–5 cm, szerokości 0,9–1,2 mm. Aparaty szparkowe obecne na spodnich stronach liści. Ciemnozielone od góry, z niebiesko-białym połyskiem od spodu.
Szyszki
Szyszki nasienne o długości 3–4(4,5) cm, zamknięte o szerokości 2–3 cm, po otwarciu szerokie na 4-5,5 cm. Podłużne, żywiczne, orzechowo-brązowe. Łuski nasienne cienkie i sztywne. Nasiona ciemnopomarańczowo-brązowe, o długości 11–14 mm, szerokości 10 mm, opatrzone śladowym skrzydełkiem o długości 0,5–1 mm, które pozostaje w łusce po uwolnieniu nasion. Łupina nasienna grubości 0,5–1 mm.
Gatunki podobne
Pinus discolor, Pinus cembroides.

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Drzewo wiatropylne. Jedna wiązka przewodząca w liściu, 2 kanały żywiczne. Wykształca 6–11 (przeważnie 9) liścieni.

W Nuevo León i Zacatecas występuje na wysokości 1700–2800 m n.p.m. W Nuevo León rośnie razem z Pinus nelsonii. Stanowiska w Concepción del Oro znajdują się na wysokości 2700 m, gdzie P. johannis towarzyszy P. cembroides[2].

Systematyka i zmienność[edytuj | edytuj kod]

Status tego taksonu jest ciągle dyskutowany. Został odkryty przez Elberta L. Little'a w 1968 r. i sklasyfikowany jako odmiana Pinus cembroides (P. cembroides var. bicolor Little). Little jednak zaznaczył pewne różnice w budowie między opisaną odmianą a P. cembroides, wymagające dalszego sprawdzenia. Skłoniło to innych botaników do badań i prawie równocześnie opisano w randze gatunku P. johannis Marie-Françoise Robert-Passini i P. discolor (Dana K. Bailey, Frank G. Hawksworth i inni). Część botaników uważa, że dwukrotnie opisano ten sam gatunek, więc nie wyróżnia P. discolor łącząc go z P. johannis Robert-Passini[3], a część traktuje jako synonim P. johannis[4], inni zaś jako pełnoprawny gatunek[5][6]. Podobieństwa i różnice między P. johannis i P. discolor sugerują, że P. discolor może być traktowana jako odmiana P. johannis, jednak takie ujęcie nie zostało jeszcze opublikowane[2]. P. johannis bywa także traktowana jako synonim odmiany P. cembroides var. bicolor Little[3]. John Silba sklasyfikował ją z kolei jako odmianę Pinus culminicola (Silba 1985), wykazując jej bliższe pokrewieństwo do P. culminicola niż P. cembroides, jednak nie ma dowodów na naturalną hybrydyzację między P. johannis a P. culminicola w granicach ich zasięgu.

Traktowanie Pinus johannis jako gatunku uzasadnia się, oprócz różnic morfologicznych, także innym niż u P. cembroides okresem pylenia, co przeciwdziała powstawaniu ich naturalnych mieszańców[2]. Dodatkowo tezę tę wzmacnia odkrycie, że P. johannis jest jedynym prawie dwupiennym gatunkiem sosny - około 99% zbadanych osobników było jednopłciowa[7].

Pozycja gatunku w obrębie rodzaju Pinus[8]:

  • podrodzaj Strobus
    • sekcja Parrya
      • podsekcja Cembroides
        • gatunek P. johannis

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. P. F. Stevens: PINACEAE. W: Angiosperm Phylogeny Website [on-line]. 2001–.
  2. 2,0 2,1 2,2 Christopher J. Earle: Pinus johannis (ang.). W: Gymnosperm Database [on-line]. [dostęp 2009-08-07].
  3. 3,0 3,1 A. Farjon, B.T. Styles: Pinus (Pinaceae). Flora Neotropica Monograph 75. Nowy Jork: The New York Botanical Garden, 1997.
  4. M-F. Passini. Synonymie entre Pinus discolor et Pinus johannis. „Acta Botanica Gallica”. 141, s. 387-388, 1994. 
  5. Jesse P. Perry: The pines of Mexico and Central America. Portland: Timber Press, 1991.
  6. R.A. Price, A. Liston, S.H. Strauss: Phylogeny and systematics of Pinus. W: D.M. Richardson: Ecology and Biogeography of Pinus. Cambridge University Press, 1998, s. 49-68. ISBN 0-521-55176-5.
  7. Lluvia Flores-Rentería, Francisco Molina-Freaner, Amy V. Whipple, Catherine A. Gehring, C. A. Domínguez. Sexual stability in the nearly dioecious Pinus johannis (Pinaceae). „American Journal of Botany”, s. 602-612, 2013. doi:10.3732/ajb.1200068. 
  8. Christopher J. Earle: Pinus (ang.). W: Gymnosperm Database [on-line]. [dostęp 2009-08-07].