Pinus patula

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Pinus patula
Starr 031214-0025 Pinus patula.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Rząd sosnowce
Rodzina sosnowate
Rodzaj sosna
Gatunek Pinus patula
Nazwa systematyczna
Pinus patula Schiede ex Schltdl. & Cham.
Linnaea 6: 354. 1831
Kategoria zagrożenia
"(systm)" Systematyka w Wikispecies
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Pinus patula Schiede ex Schltdl. & Cham. – gatunek drzewa z rodziny sosnowatych (Pinaceae). Sosna ta występuje w Meksyku (Tamaulipas, Querétaro, Hidalgo, México, Distrito Federal, Morelos, Tlaxcala, Puebla, Veracruz, Oaxaca, Chiapas)[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Młoda szyszka żeńska
Igły
Pokrój
Korona drzewa stożkowata lub zaokrąglona.
Pień
Osiąga wysokość 40 m i 100 cm średnicy. Kora młodych drzew jest cienka, łuskowata, czerwono-brązowa, z wiekiem staje się gruba, ciemno szaro-brązowa, z dużymi podłużnymi płatami.
Liście
Igły wyrastają po 3–4 na krótkopędach, rzadko po 5. Dorastają do (11)15–25(30) cm długości i 0,7–0,9 mm grubości.
Szyszki
Szyszki męskie podłużnie jajowate do cylindrycznych, długości 15–20 mm, różowo-żółte, z czasem żółto-brązowe. Szyszki żeńskie, purpurowe, dojrzewając stają się jasnobrązowe. Dojrzałe szyszki wąsko jajowate, lekko wygięte, po otwarciu o długości 5–10 cm i szerokości 4–6,5 cm. Nasiona ciemnoszare, o długości 4–6 mm, szerokości 2–4 mm, opatrzone skrzydełkiem o długości 12–18 mm.

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Igły o trójkątnym przekroju poprzecznym, pozostają na drzewie przez 2–3 lata. Dwie wiązki przewodzące w liściu i 2–3 kanały żywiczne, rzadko 1 lub 4.

Blisko spokrewnione sosny to: P. greggii, P. jaliscana, P. oocarpa, P. praetermissa, P. pringlei, P. tecunumanii.

Sosna ta jest gospodarzem roślin pasożytniczych: Arceuthobium aureum subsp. petersonii, Arceuthobium globosum subsp. grandicaule, Arceuthobium nigrum, Arceuthobium vaginatum subsp. vaginatum (pasożyty pędowe)[4].

Systematyka i zmienność[edytuj | edytuj kod]

Pozycja gatunku w obrębie rodzaju Pinus[5]:

  • podrodzaj Pinus
    • sekcja Trifoliae
      • podsekcja Australes
        • gatunek P. patula

Wyróżnia się dwie odmiany:

  • Pinus patula Schiede ex Schltdl. & Cham. var. patula – szyszki nasienne osadzone na bardzo krótkich szypułkach, pozornie siedzące, żywiczne, o długości (5)7–10(12) cm, wąsko jajowate gdy zamknięte, szeroko jajowate po otwarciu.
  • Pinus patula Schiede ex Schltdl. & Cham. var. longipedunculata Loock ex Martínez – szyszki nasienne osadzone na wyraźnych, zakrzywionych szypułkach, osiągają 5–8 cm długości.

Zagrożenia[edytuj | edytuj kod]

Międzynarodowa organizacja IUCN przyznała temu gatunkowi kategorię zagrożenia LC (least concern), czyli jest gatunkiem o niskim ryzyku wyginięcia[2].

Przypisy

  1. P. F. Stevens: PINACEAE. W: Angiosperm Phylogeny Website [on-line]. 2001–.
  2. 2,0 2,1 Conifer Specialist Group (1998): Pinus patula (ang.). W: IUCN 2009. IUCN Red List of Threatened Species. Version 2009.1 [on-line]. [dostęp 2009-10-11].
  3. Christopher J. Earle: Pinus patula (ang.). W: Gymnosperm Database [on-line]. [dostęp 2009-10-11].
  4. F.G. Hawksworth, D. Wiens. Dwarf mistletoes: Biology, pathology and systematics. „Agriculture Handbook”. 709, 1996. Washington, DC: U.S.D.A. Forest Service. [dostęp 2009-10-11]. 
  5. Christopher J. Earle: Pinus (ang.). W: Gymnosperm Database [on-line]. [dostęp 2009-10-11].