Piotr Tomicki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Piotr Tomicki
Piotr Tomicki
Herb Piotr Tomicki
Data urodzenia 1464
Data śmierci 1535
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Nominacja biskupia 1514
Sakra biskupia 1514

Piotr Tomicki herbu Łodzia (ur. 1464, zm. 1535) – biskup przemyski, poznański i krakowski, podkanclerzy koronny, sekretarz królewski.

Urodził się w 1464 roku jako syn Mikołaja z Tomic koło Poznaniachorążego poznańskiego i Anny z Szamotulskich. Po śmierci ojca, w 1478, trafił na dwór swojego stryja, Andrzeja Szamotulskiego, wojewody poznańskiego. Wiadomo, że uczył się w szkole katedralnej w Gnieźnie, następnie około 1486 studiował w Lipsku, a następnie na Akademii Krakowskiej, gdzie uzyskał w 1490 bakalaureat, a w 1493 magistrat filozofii. W tym samym roku rozpoczął studia prawnicze w Bolonii, które w 1500 zakończył doktoratem dekretów.

Zaraz po ukończeniu studiów rozpoczął praktykę w kurii rzymskiej, zostając kanclerzem kardynała Fryderyka Jagiellończyka, który nadał mu, pomimo że nie był duchownym, szereg beneficjów kościelnych, w tym archidiakonat krakowski. Po śmierci kard. Fryderyka trafił na dwór biskupa poznańskiego, Jana Lubrańskiego, gdzie przebywał w latach 1503-1506. Następnie trafił do kancelarii koronnej króla Zygmunta Starego, w służbie którego wielokrotnie posłował jako sekretarz królewski na Węgry, Wołoszczyznę i Pomorze. Podczas swojej służby otrzymał od króla liczne nadania.

W 1511 przyjął święcenia kapłańskie, a w 1514 sakrę biskupią, przyjmując godność biskupa przemyskiego, a rok później został podkanclerzym koronnym (urząd ten sprawował do śmierci). W 1515 wraz z kanclerzem koronnym Krzysztofem Szydłowieckim był głównym twórcą ugody z Habsburgami. Po śmierci Jana Lubrańskiego, w 1520 objął biskupstwo poznańskie, zrzekając się tronu w Przemyślu. W Wielkopolsce przebywał jednak sporadycznie, poświęcając się polityce i pracy na dworze królewskim. W 1524 r. objął godność biskupa krakowskiego (będąc nadal biskupem poznańskim), a także nuncjusza apostolskiego i kolektora danin papieskich. W 1525 zrzekł się tronu biskupiego w Poznaniu, a także doprowadził do ugody między królem a Albrechtem Hohenzollernem. Tomicki od 1524 jednocześnie pełnił funkcje biskupa krakowskiego i podkanclerzego koronnego, co było niezgodne z ówczesnym prawem polskim (były to tzw. incompatibilia). Był z tego powodu jednym z głównych (obok Szydłowieckiego) przeciwników ruchu egzekucyjnego.

Piotr Tomicki należał do najważniejszych przedstawicieli polskiego renesansu. Studia we Włoszech i pobyt na dworze Jana Lubrańskiego, a także kontakty ze światłymi umysłami Europy, w tym z Erazmem z Rotterdamu, ukształtowały w nim humanistyczne zainteresowania. Do głównych zasług Tomickiego należy jego mecenat nad artystami. Na jego polecenie Andrzej Górski spisał Acta Tomiciana – zbiór dokumentów z czasów sprawowania przez Tomickiego urzędu podkanclerskiego, na Akademii Krakowskiej utworzył Katedrę Prawa Rzymskiego oraz wprowadził nauczanie greki i hebrajskiego. W Wielkopolsce ufundował cenne płyty nagrobne: stryjowi w Szamotułach i ojcu w Tomicach.

Piotr Tomicki zmarł w Krakowie 19 października 1535. Pochowany został w ufundowanej przez siebie kaplicy w Katedrze Wawelskiej.

[edytuj] Bibliografia

  • ks. Piotr Nitecki, Biskupi Kościoła w Polsce w latach 965-1999. Słownik biograficzny, wyd. II, popr. i uzupeł., Warszawa 2000, k. 451-452. ISBN 83-211-1311-7.

[edytuj] Linki zewnętrzne

Poprzednik
Jan Konarski
Książę siewierski
1524-1535
Następca
Jan Latalski
Poprzednik
Maciej Drzewicki
BishopCoA PioM.svg Biskup przemyski
1514-1520
BishopCoA PioM.svg Następca
Rafał Leszczyński
Poprzednik
Jan Lubrański
BishopCoA PioM.svg Biskup poznański
1520-1525
BishopCoA PioM.svg Następca
Jan Latalski
Poprzednik
Jan Konarski
BishopCoA PioM.svg Biskup krakowski
1524-1535
BishopCoA PioM.svg Następca
Jan Latalski
Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Drukuj lub eksportuj
Narzędzia
W innych językach