Piromorfit
| Piromorfit | |||||
|
|
|||||
| Właściwości chemiczne i fizyczne | |||||
| Skład chemiczny | Pb5 [Cl/(PO4)3] fosforan ołowiu |
||||
| Twardość w skali Mohsa | 3,5-4 | ||||
| Przełam | nierówny, muszlowy |
||||
| Łupliwość | brak | ||||
| Układ krystalograficzny | heksagonalny | ||||
| Gęstość minerału | 6,7–7 g/cm³ | ||||
| Właściwości optyczne | |||||
| Barwa | zielona, żółtawa, brunatna, rzadko: bezbarwna, biała |
||||
| Rysa | biała | ||||
| Połysk | tłusty, diamentowy |
||||
Piromorfit (pyromorfit) – minerał z gromady fosforanów. Należy do grupy minerałów rzadkich, rozpowszechnionych tylko w niektórych rejonach Ziemi.
Nazwa pochodzi od gr. pyr = ogień i morphe = postać, forma, kształt.
Spis treści |
[edytuj] Charakterystyka
[edytuj] Właściwości
Zazwyczaj tworzy kryształy o pokroju słupa heksagonalnego zakończonego bipiramidą, niekiedy kryształy mają zarysy beczułkowate. Występuje w skupieniach ziarnistych, pręcikowych, promienistych, naskorupieniach. Jest kruchy i przezroczysty, czasami bywa czerwony lub pomarańczowy (domieszki tlenku chromu). Jest izostrukturalny (izomorficzny) z mimetezytem, apatytem, wanadynitem. Często tworzy pseudomorfozy po galenie i cerusycie. Minerał ogrzany w płomieniach ognia zachowuje swój pierwotny kształt.
[edytuj] Występowanie
Powstaje jako minerał wtórny w strefie utleniania kruszców ołowiu.
Miejsca występowania:
- Na świecie: Rosja, Kazachstan, Australia, USA, Kanada, Niemcy, Słowacja, Wielka Brytania, Włochy.
- W Polsce: został znaleziony w kopalniach cynku i ołowiu koło Bytomia oraz na Dolnym Śląsku – Góry Sowie, Góry Kaczawskie.
[edytuj] Zastosowanie
- ma znaczenie naukowe – wskaźnik kruszcowych złóż ołowiu,
- cenny dla kolekcjonerów,
- ruda ołowiu zawiera 75% Pb.
[edytuj] Bibliografia
- Leksykon Przyrodniczy - Minerały i kamienie szlachetne, „Horyzont” 2002 r.
- J. Parafiniuk: Minerały systematyczny katalog 2004, TG ”Spirifer” W-wa 2005
- A. Bolewski: Mineralogia szczegółowa, Wyd. Geolog. 1965 r.
- O. Medenbach, C. Sussieck-Fornefeld: Minerały, „Świat Książki” 1996 r.
- W. Schumann: Minerały świata, O. Wyd. ”Alma - Press” 2003 r.