Pitaja
Pitaja lub smoczy owoc, truskawkowa gruszka (chin. upr.: 火龙果; chin. trad.: 火龍果; pinyin: huǒ lóng guǒ, (wiet.) thanh long oraz nanettikafruit i pitahaya) - to owoc wielu gatunków kaktusa, zwłaszcza z rodzaju Hylocereus, ale także Stenocereus. Pochodzi z Meksyku i Ameryki Środkowej, ale obecnie jest też uprawiany w wielu krajach Azji Południowo-Wschodniej takich jak Wietnam, Filipiny, Malezja, ale także na Tajwanie, Okinawie, Izraelu i w południowych Chinach. Pitaja kwitnie tylko w nocy; kwiaty gatunków wytwarzających następnie owoc pitai są dużymi, białymi pachnącymi kwiatami, charakterystycznymi dla danego kaktusa. Kwiaty te są nazywane też z tego powodu Królową Nocy lub Księżycowym Kwiatem.
[edytuj] Zastosowanie
Owoce gatunku Stenocereus gummosus (Engelm.), rosnące na Pustyni Sonora są nadal ważnym źródłem pożywienia dla tubylców. Szczep indian Seri, żyjący w północno-zachodnim Meksyku, dla których jest to wysoko ceniony owoc, zajmuje się jego zbieraniem na pustyni. Nazywa go ziix is ccapxl co znaczy rzecz, której owoc jest kwaśny.
Roślina jest przystosowana do życia w suchym, tropikalnym klimacie. Owocuje 30-50 dni po zakwitnięciu i może owocować 5-6 razy w ciągu roku. Wydajność w przypadku uprawy dochodzi do 30 ton z hektara uprawy. W przypadku nadmiernego nawadniania lub w latach bogatych w opady deszczu może dojść do zniszczenia kwiatów i uniemożliwienia owocowania.
Typy owoców o słodkim smaku ze skórzastą, liściastą skórką pochodzą głównie od trzech gatunków:
- Hylocereus undatus (czerwona pitaja) – skórka różowo-fioletowa z białym miąższem, najczęściej spotykana pod nazwą Dragonfruit (smoczy owoc)
- Hylocereus costaricensis (pitaja z Kostaryki) – owoc o czerwonej skórce i takim samym miąższu
- Hylocereus megalanthus (żółta pitaja) – skórka jest żółta, a miąższ biały.
Masa owoców może wynosić od 150-600 gramów. Miąższ, który zawiera czarne pestki (podobnie jak w kiwi), spożywany jest na surowo. Jest słodkawy w smaku i niskokaloryczny. Schłodzenie owocu poprawia jego smak, dlatego często podawany jest w postaci deserów lodowych. Skórki są niejadalne, a nasiona nie są trawione w przewodzie pokarmowym.
Spożywane są również kwiaty - mogą być jedzone w sposób bezpośredni lub jako napar. Z owoców produkowane są też soki i wino.
[edytuj] Wartości odżywcze
100 gramów pitai ma wartość odżywczą 50 kcal i zawiera:
- Popiół - 0,68 g
- Tłuszcz - 0,61 g
- Błonnik - 0,9 g
- Fosfor - 36,1 mg
- Karoten - 0,012 g
- Białko - 0,229 g
- Woda - 83,0 g
- Wapń - 8,8 mg
- Żelazo - 0,65 mg
- Ryboflawina - 0,045 mg
- Niacyna - 0,430 mg
- Kwas askorbinowy - 9,0 mg