Pitcairn

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy terytorium zamorskiego Wielkiej Brytanii. Zobacz też: inne znaczenie tego słowa.
Pitcairn, Henderson, Ducie, and Oeno Islands
Pitkern Ailen

Wyspy Pitcairn, Henderson, Ducie i Oeno
Flaga Pitcairn
Herb Pitcairn
Flaga Pitcairn Herb Pitcairn
Hymn: Come ye Blessed
(Pójdźcie, błogosławieni)
Położenie Pitcairn
Język urzędowy angielski, pitkern
Stolica Adamstown
Ustrój polityczny terytorium zamorskie Wielkiej Brytanii
Głowa państwa królowa Elżbieta II
Zależne od Wielka Brytania
Gubernator Gubernator Victoria Treadell
Szef rządu Burmistrz Shawn Christian
Powierzchnia
 • całkowita
 • wody śródlądowe
236. na świecie
62,45 km²
19,2 km² (30,47%)
Liczba ludności (2012)
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia
238. na świecie
48[1]
1,1 osób/km²
Jednostka monetarna dolar nowozelandzki (NZD)
Rok utworzenia wydzielenie z Brytyjskiego Terytorium Zachodniego Pacyfiku
1952
Religia dominująca adwentyści 100%
Strefa czasowa UTC –8,5
Kod ISO 3166 PN/PCN/612
Domena internetowa .pn
Kod telefoniczny +64
Mapa Pitcairn
Wikivoyage-Logo-v3-icon.svg Pitcairn w Wikipodróżach

Pitcairn (Wyspy Pitcairn, Henderson, Ducie i Oeno; ang. Pitcairn Islands; Pitcairn, Henderson, Ducie, and Oeno Islands; pitkern Pitkern Ailen) – grupa 4 wysp leżących na Oceanie Spokojnym w Polinezji między Australią a Ameryką Południową (położenie geograficzne: 25°04′S, 130°05′W). Do Pitcairn Islands Group należą wyspy Pitcairn (4,53 km²), Henderson, Ducie, Oeno (te trzy ostatnie są niezamieszkane) o łącznej powierzchni 47 km².

Liczba ludności w 1994 roku wynosiła 70 osób, a 13 lat później już tylko 49 osób (2007). Jedyna miejscowość na wyspie to Adamstown.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Główna wyspa została nazwana na cześć angielskiego żeglarza[2] Roberta Pitcairna[3], który w 3 lipca 1767 spostrzegł po raz pierwszy[4] nieznaną wówczas wyspę. W roku 1790 do niezamieszkanej jeszcze wyspy dotarła część zbuntowanej załogi angielskiego okrętu Bounty wraz z przywiezionymi z Tahiti kobietami i mężczyznami. Wkrótce po wylądowaniu marynarze spalili swój statek. Jego wrak został odkryty w 1957 w zatoce Bounty Bay. W 1793 doszło do wojny między Tahitańczykami a członkami załogi „Bounty”, w wyniku której zginęła większość mężczyzn na wyspie. W 1808, gdy przy życiu pozostał tylko jeden buntownik i 9 kobiet (oraz dzieci), na wyspę przybył amerykański statek wielorybniczy Topaz.

Pitcairn na zdjęciu satelitarnym

Od 1838 roku Pitcairn jest pod jurysdykcją brytyjską. W 1856 mieszkańców przesiedlono na wyspę Norfolk. Wkrótce jednak wielu z nich, rozczarowanych panującymi na świecie warunkami życia, powróciło do Pitcairn.

Ludność[edytuj | edytuj kod]

Szczyt populacji na Pitcairn przypadał na rok 1937, kiedy to wyspę zamieszkiwało 235 osób. Od tego czasu liczba mieszkańców systematycznie spada, głównie z powodu migracji do Nowej Zelandii. Obecnie Pitcairn zamieszkuje 48 osób.

W 2004 roku siedmiu mężczyzn z Pitcairn, wliczając w to Steve’a Christiana, burmistrza wyspy, zostało oskarżonych o przestępstwa seksualne dotyczące wykorzystywania nieletnich.


Ustrój polityczny[edytuj | edytuj kod]

Głową państwa jest królowa brytyjska Elżbieta II reprezentowana na wyspach przez Gubernatora. Gubernatorem Wysp Pitcairn jest brytyjski Wysoki Komisarz (ambasador brytyjski) w Nowej Zelandii, obecnie jest nim Victoria Treadell. Ponieważ Wysoki Komisarz nie rezyduje na wyspie, sprawami bieżącymi tradycyjnie zajmował się magistrate, przewodniczący Rady Wyspy. Po rewizji konstytucji te obowiązki zostały przeniesione w 1999 roku na burmistrza Pitcairn. Wybory na to stanowiska odbywają się co trzy lata. Od 30 października 2004 burmistrzem był Steve Christian; po aferze dotyczącej wykorzystywania seksualnego nieletnich został on odwołany z funkcji (odmówił dobrowolnego złożenia urzędu). Rada Wyspy wybrała na to miejsce jego siostrę, Brendę Christian. Pełniła obowiązki burmistrza od listopada do grudnia 2004, kiedy to odbyły się wybory. Dnia 15 grudnia 2004 roku na nowego burmistrza wybrano Jaya Warrena. 9 grudnia 2007 został zastąpiony na stanowisku przez Mike’a Warrena. W listopadzie 2013, burmistrzem został Shawn Christian.

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

Kościół w Adamstown

Miejscowa ludność zajmuje się uprawą ziemniaków, pomarańczy, ananasów, bananów, kokosów oraz rybołówstwem. Sławny jest też miód pszczeli z Pitcairn. Duży dochód przynosi sprzedaż poszukiwanych na świecie znaczków pocztowych. Jedyny partner handlowy to Nowa Zelandia.

Obecnie prowadzone są działania mające na celu wybudowanie na wyspie małego hotelu i lotniska. Ma to zwiększyć populację wyspy.

W 2000 roku przyznano wyspie domenę .pn.

Bogactwa naturalne[edytuj | edytuj kod]

Na Pitcairn rosną drzewa miro (z rodziny malwowatych) wykorzystywane w rękodzielnictwie. Mieszkańcy poławiają ryby. W strefie przybrzeżnej występują mangan, żelazo, miedź, złoto, srebro i cynk.

Łączność[edytuj | edytuj kod]

  • Telefony – na wyspie są tylko telefony satelitarne; mieszkańcy wyspy komunikują się między sobą przez radia UKF,
  • Radio – nie ma rozgłośni radiowej; do komunikacji ludność używa radiotelefonów; zagraniczne stacje radiowe są odbierane na falach krótkich,
  • Telewizja – na wyspie nie działa żadna stacja telewizyjna; w większości domów są odtwarzacze video/DVD; do odbioru telewizji FTA używa się anten satelitarnych,
  • Internet – 512 kbps satelitarne łącze internetowe sfinansowane przez rząd[5].

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Wyspy Pitcairn składają się z czterech wysp: Pitcairn (główna wyspa), Henderson, Ducie i Oeno. Wyspa Pitcairn jest pochodzenia wulkanicznego, Henderson jest wyspą koralową, a Ducie i Oenoatolami. Wyspa Pitcairn otoczona jest rafą koralową, zbudowana jest głównie z bazaltów. Przeważająca cześć jej powierzchni pokryta jest niewysokimi wzniesieniami o stromych zboczach z najwyższym wzniesieniem Pawala Valley Ridge – 347 m n.p.m. Pozostałe wyspy są na ogół płaskie. Dominują strome i skaliste wybrzeża typu klifowego. Klimat podzwrotnikowy, wilgotny, zmodyfikowany przez wiatry południowo-wschodnie (pasaty), średnia temperatura od 18 °C w sierpniu do 24 °C w lutym, roczna suma opadów wynosi do 2000 mm, z większym nasileniem w okresie od listopada do marca. Naturalną roślinność stanowi las tropikalny, a na wybrzeżach namorzyny, obecnie jednak są one znacznie wytrzebione i zachowały się w niewielu miejscach.

Jedyną zamieszkaną wyspą jest wyspa Pitcairn o powierzchni 4,6 km² i gęstości zaludnienia 10 osób na km². Można się na nią dostać łodzią przez Bounty Bay. Pozostałe wyspy znajdują się w odległości ponad 100 km.

Wyspa Typ Powierzchnia lądu
(km²)*
Powierzchnia łącznie
(km²)
Liczba ludności
(Lipiec 2008)
Współrzędne
Ducie atol 0,7 3,9* 24°40′09″S 124°47′11″W/-24,669167 -124,786389
Henderson wyspa koralowa 37,3 37,3 24°22′01″S 128°18′57″W/-24,366944 -128,315833
Oeno atol 0,65 16,65* 23°55′26″S 130°44′03″W/-23,923889 -130,734167
Pitcairn wyspa wulkaniczna 4,6 4,6 50 25°04′00″S 130°06′00″W/-25,066667 -130,100000
Wyspy Pitcairn grupa wysp 43,25 62,45 50 od 23°55′26″ do 25°04′00″S,
od 124°47′11″ do 130°44′03″W

* włącznie z rafą i laguną

Obszar łączny wynosi 62,45 km² (w tym lądowy: 43,25 km², laguny: 19,2 km²).

Przypisy

  1. Liczba ludności za The World Factbook.
  2. Posiadającemu historyczny stopień Royal Navy ang. en:midshipman – nie posiadający polskiego odpowiednika – częściowo odpowiadający tytułowi podchorążego polskiej Marynarki Wojennej, niekiedy zastępowany rosyjskim terminem „miczman” (w znaczeniu do 1917).
  3. en:John Pitcairn.
  4. Spostrzegł po raz pierwszy – termin używany w nawigacji.
  5. Cyrus Farivar: Pitcairn Island to double bandwidth to 512kbps among 48 people (ang.). arstechnica.com, 2012-04-19. [dostęp 2013-10-01].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Na mapach: 25°04′S 130°06′W/-25,066667 -130,100000

Wikimedia Commons