Plac Teatralny w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Flag of Warsaw.svg Warszawa
plac
Teatralny
Śródmieście
Teatr Wielki – południowa pierzeja placu
Teatr Wielki – południowa pierzeja placu
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
plac Teatralny
plac Teatralny
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
plac Teatralny
plac Teatralny
Ziemia 52°14′39″N 21°00′34″E/52,244167 21,009444Na mapach: 52°14′39″N 21°00′34″E/52,244167 21,009444
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Północna pierzeja placu Teatralnego
Panorama placu Teatralnego

Plac Teatralny – plac w śródmieściu Warszawy.

Układ[edytuj | edytuj kod]

Główną oś placu stanowi ulica Senatorska. Zbiegają się z nią w obrębie placu ulice:

Historia[edytuj | edytuj kod]

Plac Teatralny ok. 1925 roku, po lewej budynek Pałacu Jabłonowskich

Na terenie dzisiejszego placu Teatralnego, położonego niedaleko Zamku Królewskiego, w roku 1695 zakończono wznoszenie Marywilu, czyli pałacu królowej Marysieńki, który wyburzono przed 1833 rokiem robiąc miejsce dla Teatru Wielkiego projektu Antonia Corazziego. W roku 1819 do Marywilu dobudowano jedno skrzydło, którego kolumnada została potem wkomponowana w nowo budowany teatr (obecna wschodnia niska część fasady). Pierwotnie w Marywilu działały księgarnie, zakon żeński dla panien z dobrych domów a nawet, krótko istniejące, towarzystwo naukowe. Dziedziniec budynku z biegiem lat zamienił się w targowisko.

Plac Teatralny powstał zatem wraz ze wzniesieniem monumentalnego Teatru Wielkiego. Razem z przeniesieniem się w roku 1818 siedziby władz miejskich do Pałacu Jabłonowskich obszar ten stał się centrum życia miasta.

W dniu 11 listopada 1863 roku w czasie powstania styczniowego Rosjanie przeprowadzili na tym placu egzekucję czeladnika garbarskiego Antoniego Amnera i czeladnika ślusarskiego Józefa Dąbrowskiego za zamach na carskiego gen. Treptowa[1].

Tutaj miały miejsce wielkie manifestacje patriotyczne, zarówno w okresie powstania styczniowego, jak i wydarzeń rewolucyjnych 1905–07. W pałacu mieścił się w 1939 roku sztab cywilnej obrony Warszawy.

W efekcie wojny zniszczona została praktycznie cała północna pierzeja placu, pozostał jedynie Pałac Blanka, który bankier wzniósł w roku 1764. Odbudowa Pałacu Jabłonowskich i kościoła św. Andrzeja miała miejsce dopiero w latach 90., co zakończyło proces przywrócenia kompletnej zabudowy w otoczeniu placu.

Ważniejsze obiekty[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Ryszard Kołodziejczyk, Rocznik Warszawski 1960, t. 1, „Warszawska Żandarmeria Narodowa w Powstaniu Styczniowym”, s. 163.