Pleszczotka górska
| Pleszczotka górska | ||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 |
||||||||||||||||||||||||||||||||
| Systematyka[1] | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Domena | eukarionty |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Królestwo | rośliny |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | rośliny naczyniowe |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | rośliny nasienne |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klasa | okrytonasienne |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | klad różowych |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Rząd | kapustowce |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Rodzina | kapustowate |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Rodzaj | pleszczotka |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Gatunek | pleszczotka górska |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Nazwa systematyczna | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Biscutella laevigata L. Mant. pl. 2:255. 1771 |
||||||||||||||||||||||||||||||||
| Synonimy | ||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Biscutella valentina var. laevigata (L.) Grau & Klingenberg[2] |
||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kategoria zagrożenia | ||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
||||||||||||||||||||||||||||||||
Pleszczotka górska, pleszczotka gładkołuszczynkowa (Biscutella laevigata L.) – gatunek rośliny należący do rodziny kapustowatych. Występuje tylko w niektórych rejonach Europy, głównie w górach[2]. W Polsce występuje głównie w Tatrach, poza tym na pojedynczych tylko stanowiskach na Wyżynie Śląskiej i na Dolnym Śląsku[3] (hałdy galmanowe w Bolesławiu) i na Dolnym Śląsku[4].
Spis treści |
Morfologia [edytuj]
- Łodyga
- Wzniesiona, rozgałęziona, o wysokości 15–30 cm[5].
- Liście
- Liście odziomkowe całobrzegie lub ząbkowane, o podłużnym kształcie zwężające się w ogonek. Liście łodygowe również podłużne, ale bezogonkowe, zaokrąglonymi nasadami obejmujące łodygę. Są szczeciniasto owłosione[5][3].
- Kwiaty
- O 4 żółtych płatkach korony, mających długość 4–7 mm. Naprzemiennie z nimi występują 4 żółtozielone działki kielicha, krótsze od płatków. Pojedynczy słupek z szyjką i pałeczkowatym znamieniem, kilka pręcików[3].
- Owoc
- Wykrojona na obu końcach i spłaszczona łuszczyna, przypominająca kształtem leżącą ósemkę. Ma większą szerokość, niż długość[4].
Biologia i ekologia [edytuj]
- Rozwój: bylina. Kwitnie od czerwca do sierpnia[4].
- Siedlisko: skały, piargi, murawy, Roślina górska. W Tatrach występuje od regla dolnego do piętra alpejskiego, wyłącznie na podłożu wapiennym (roślina wapieniolubna). Na Dolnym Śląsku rośnie na hałdach galenowych. Wykazuje cechy metalofitu[4].
- W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla klasy (Cl.) Seslerietea variae[6].
Zagrożenia i ochrona [edytuj]
Roślina umieszczona na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski w grupie gatunków narażonych na wyginięcie na izolowanych stanowiskach, poza głównym obszarem występowania (kategoria zagrożenia [V])[7].
Pleszczotka górska jest jednym z trzech gatunków roślin, na których żeruje gąsienica motyla bielinek bryonie (pozostałe to tobołki polne i gęsiówka Hallera)[8].
Przypisy
- ↑ Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001- .... [dostęp 2010-05-13].
- ↑ 2,0 2,1 Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-10-27].
- ↑ 3,0 3,1 3,2 Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa: Kwiaty Tatr. Przewodnik kieszonkowy. Warszawa: MULTICO Oficyna Wyd., 2003. ISBN 83-7073-385-9.
- ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 Teofil Gołębiowski: Rośliny gór i pogórzy. Warszawa: Wydawnictwo „Sport i Turystyka”, 1990, s. 71. ISBN 83-217-2710-7.
- ↑ 5,0 5,1 Władysław Szafer, Stanisław Kulczyński: Rośliny polskie. Warszawa: PWN, 1953.
- ↑ Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
- ↑ Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
- ↑ Bielinek bryonie
