Pocieszne wykwintnisie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Pocieszne wykwintnisie
'Les Précieuses ridicules'
Autor Molier
Miejsce wydania Francja Francja
Język francuski
Data I wyd. 29 stycznia 1660
Typ utworu komedia
Przekład Tadeusz Boy-Żeleński

Pocieszne wykwintnisie (fr. Les Précieuses ridicules) to jednoaktowa satyra Moliera traktująca o paryskich "wykwintnisiach" - młodych dziewczętach lubujących się w romantycznych historiach, konwersacjach na tematy kultury i sztuki (o których tak naprawdę nie mają większego pojęcia), ceniących wszystko, co modne i "wykwintne", zgodnie z nurtem kulturalnym i literackim "préciosité".

MASCARILLE : Que vous semble de ma petite oie ? La trouvez-vous congruente à l'habit ?
CATHOS : Tout à fait.
(Les Précieuses ridicules)
Rysunek Moreau młodszego.

Komedią tą, po raz pierwszy wystawioną w Théâtre du Petit-Bourbon 18 listopada 1659 roku, Molier zaskarbił sobie uznanie paryskiej publiczności. Była to pierwsza sztuka jego autorstwa wystawiona w stolicy Francji, po tym, jak wraz ze swoją trupą zdobył popularność na prowincji. "Wykwintnisie" zjednały mu również przychylność króla Ludwika XIV, co niezwykle pomogło mu w dalszej karierze, kiedy to zbyt czasami odważna krytyka konserwatyzmu i bigoterii paryskich mieszczan przysporzyła dramaturgowi licznych nieprzyjaciół.

Treść[edytuj | edytuj kod]

Tytułowe "wykwintnisie" to Magdelon i Cathos, dziewczęta przybyłe do Paryża z prowincji w poszukiwaniu miłości i zabawy. Akcja sztuki zaczyna się od rozmowy między dwoma odrzuconymi przez nie zalotnikami, La Grangem i Du Croisym, których to Gorgibus (ojciec Magdelon i wuj Cathos) wybrał na przyszłych małżonków córki i siostrzenicy. Młodzieńcy postanawiają pomścić hańbę, jakiej doznali od tytułowych bohaterek.

W kolejnych scenach w domu Gorgibusa pojawiają się kolejno Mascarille i Jodelet, podający się za wysoko postawionych arystokratów, utalentowanych artystów i członków paryskiej śmietanki towarzyskiej. Dziewczęta cieszą się ze swojego "sukcesu" i popularności wśród elity paryskiej, tymczasem do akcji wkraczają La Grange i Du Croisy, którzy obijają fałszywego "markiza" i "wicehrabiego" i wyjaśniają, że dwaj przybysze są tylko ich nieposłusznymi służącymi. Cel odrzuconych zalotników zostaje osiągnięty - dziewczęta wpadają w zastawioną pułapkę i zostają ukarane za próżność.

Postaci[edytuj | edytuj kod]

  • La Grange i Du Croisy - odrzuceni zalotnicy
  • Gorgibus - bogaty mieszczanin
  • Magdelon - córka Gorgibusa
  • Cathos - siostrzenica Gorgibusa
  • Marotte i Almanzor - służący dwóch wykwintniś
  • Markiz Mascarille - służący La Grange'a
  • Wicehrabia (vicomte) Jodelet - służący Du Croisy'ego
  • Dwóch portierów
  • Sąsiedzi

Pierwsza obsada[edytuj | edytuj kod]

Pierwotnie rolę Mascarille'a grał sam Molier, w rolę zaś Magdelon wcielała się Madeleine Béjart, współzałożycielka trupy teatralnej Moliera.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]