Podział administracyjny Austrii

	Austria;
	Ten artykuł jest częścią serii:; Ustrój i polityka; Austrii Ustrój polityczny; Konstytucja; Parlament Rada Narodowa; Rada Federalna; ; Prezydent Heinz Fischer; ; Kanclerz Werner Faymann; ; Rząd Federalny; Podział administracyjny; Partie polityczne; Wybory europejskie; Wybory parlamentarne; Polityka zagraniczna; Wikiprojekt Polityka;

Republika Austrii jest federacją, którą tworzy 9 krajów związkowych (niem.: Bundesland lub Land, l.m.: Bundesländer, Länder).

Kraje związkowe podzielone są na miasta statularne (niem.: Statutarstadt, Stadtbezirk, l.m.: Statutarstädte, Stadtbezirke) oraz powiaty (niem.: Bezirk, Landbezirk, l.m.: Bezirke, Landbezirke, w Dolnej Austrii i Vorarlbergu Verwaltungsbezirk, l.m.: Verwaltungsbezirke).

Wyjątek stanowi Wiedeń, który podzielony jest na 23 dzielnice (niem.: Gemeindebezirk, l.m.: Gemeindebezirke).

Powiaty dzielą się na: miasta (niem.: Stadt, l.m.: Städte), gminy targowe (niem.: Marktgemeinde, l.m.: Marktgemeinden) oraz gminy (niem.: Gemeinde, Ortsgemeinde, l.m.: Gemeinden, Ortsgemeinden).

Kraje związkowe[edytuj]

Historia[edytuj]

Pięć z dziewięciu krajów związkowych: Dolna Austria, Karyntia, Salzburg, Styria oraz Tyrol, istnieje od średniowiecza. Górna Austria wyodrębniła się za panowania Józefa II około 1783-84. Vorarlberg wyodrębnił się z Tyrolu w roku 1861. Po rozpadzie Austro-Węgier w 1918 roku na podstawie traktatu z Saint-Germain oraz traktatu z Trianon Burgenland został przyłączony do Austrii jako kolejny kraj związkowy. W 1922 z Dolnej Austrii został wyodrębniony Wiedeń, jako 9 kraj związkowy.

Podstawa prawna[edytuj]

Podstawą prawną podziału Austrii na kraje związkowe jest Konstytucja Austrii uchwalona 1 października 1920 roku z późniejszymi zmianami. Mówi ona:

„	Artykuł 2 (1) Austria jest państwem federalnym. (2) Federację tworzą samodzielne kraje: Burgenland, Karyntia, Dolna Austria, Górna Austria, Salzburg, Styria, Tyrol, Voralberg i Wiedeń.	”
*— Federalna Ustawa Konstytucyjna Republiki Austrii^[1]^[2]*

Lista[edytuj]

Polska nazwa^[3]	Niemiecka nazwa	Stolica	Powierzchnia^[4]	Ludność (2009)^[5]
Burgenland	Burgenland	Eisenstadt	3961.80 km²	283506
Karyntia	Kärnten	Klagenfurt am Wörthersee	9538.01 km²	560056
Dolna Austria	Niederösterreich	Sankt Pölten^[6]	19186.26 km²	1606615
Górna Austria	Oberösterreich	Linz	11979.91 km²	1411041
Salzburg	Salzburg	Salzburg	7156.03 km²	529314
Styria	Steiermark	Graz	16401.04 km²	1207588
Tyrol	Tirol	Innsbruck	12640.17 km²	704792
Vorarlberg	Vorarlberg	Bregencja	2601.12 km²	368061
Wiedeń	Wien	Wiedeń	414.65 km²	1692067

Mapa[edytuj]

Niemcy

Czechy

Węgry

Słowenia

Włochy

Szwajcaria

Liechte-
nstein

Podział[edytuj]

Nazwa	Miasta statularne	Powiaty	Gminy razem	w tym miasta	w tym gminy targowe	Gminy katastralne	Miejscowości
Burgenland	2	7	171	13	66	328	328
Karyntia	2	8	132	17	45	746	2829
Dolna Austria	4	21	573	75	326	3040	3859
Górna Austria	3	15	444	32	147	1213	6675
Salzburg	1	5	119	11	24	381	732
Styria	1	16	542	35	125	1593	2073
Tyrol	1	8	279	11	20	350	672
Vorarlberg	-	4	96	5	11	107	149
Wiedeń	1	-	1	1	-	89	23
Razem	15	84	2357	200	764	7847	17 340
Źródło: Geographische und meteorologische Übersichten, administrative Einteilungen. W: Statistisches Jahrbuch Österreichs 2011. Wiedeń: Verlag Österreich, 12 2010, s. 36. ISBN 978-3-902703-62-0. (niem.)

Miasta statularne[edytuj]

Podstawa prawna[edytuj]

Wszystkie gminy Austrii na podstawie Konstytucji Federalnej podlegają tym samym prawom, niezależnie, czy są to sporej wielkości miasta, czy też gminy wiejskie.

Jednocześnie Konstytucja pozwala na tworzenie miast statularnych:

„	Artykuł 116 (3) O ile nie zagraża to interesom krajowym, gminie liczącej co najmniej 20 000 mieszkańców, jest nadawany na jej wniosek w drodze ustawy krajowej jej statut (prawo miejskie). Taka ustawa może być ogłoszona tylko za zgodą Rządu Federalnego. Zgodę uważa się za udzieloną, jeżeli Rząd Federalny w ciągu 8 tygodni od dnia, w którym uchwalona ustawa została przedłożona w odpowiednim ministerstwie federalnym, nie powiadomi naczelnika kraju, że zgody odmawia. Miasto posiadające własny statut, obok zadań administracji gminnej, wykonuje również administrację okręgową.	”
*— Federalna Ustawa Konstytucyjna Republiki Austrii^[1]^[2]*

Lista[edytuj]

Nazwa	Kraj związkowy	Ludność	Powierzchnia	Gęstość	Data nadania statutu
Eisenstadt	Burgenland	12 995	42,91	296	1921
Graz	Styria	261 540	127,58	1982	1850
Innsbruck	Tyrol	120 147	104,91	1132	1850
Klagenfurt am Wörthersee	Karyntia	94 303	120,11	777	1850
Krems an der Donau	Dolna Austria	24 014	51,61	464	1938
Linz	Górna Austria	189 367	96,05	1973	1866
Rust	Burgenland	1893	20,01	93	1921
Salzburg	Salzburg	148 078	65,68	2276	1869
Sankt Pölten	Dolna Austria	51 956	108,48	475	1922
Steyr	Górna Austria	38 313	26,56	1447	1867
Villach	Karyntia	59 285	134,89	437	1932
Waidhofen an der Ybbs	Dolna Austria	11 470	131,52	88	1868
Wiedeń	Wiedeń	1 705 080	414,89	4077	1850
Wiener Neustadt	Dolna Austria	41 042	60,96	665	1866