Pojemność płuc

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wykres obrazujący objętości oddechowe w badaniu czynnościowym płuc (spirometria)

Pojemność płuc (właściwie pojemność całkowita płuc, ang. total lungs capacityTLC) – objętość powietrza zawartego w płucach. Objętość płuc mierzy się za pomocą aparatu zwanego spirometrem w badaniu zwanym spirometrią, a zapis spirometrii nazywany jest spirogramem. Do pomiaru wszystkich składowych objętości płuc służy spirometr wyposażony w analizator gazowy, wypełniony 10% mieszanką helu. U dorosłego człowieka TLC wynosi ok. 5-6 l powietrza.

W skład pojemności całkowitej płuc wchodzą różne składowe, nazywane potocznie pojemnością płuc. Wśród nich należy rozróżnić:

  • TLC – total lungs capacity – pojemność całkowita płuc. Na nią składają się:
    • VC – vital capacity – pojemność życiowa. W badaniu spirometrycznym możemy ją podzielić na:
      • TV – tidal volume – objętość oddechowa – około 0,5 l wydychane podczas normalnego wdechu
      • IRV – inspiratory reserve volume – objętość dopełniająca (uzupełniająca) – około 2,5 l powietrza, które dodatkowo można wciągnąć do płuc (pogłębiony wdech)
      • ERV – expiratory reserve volume – objętość zapasowa – około 1,5 l powietrza, które dodatkowo można usunąć z płuc (pogłębiony wydech)
    • RV – residual volume – objętość zalegająca – jest to objętość około 1,2 l powietrza, które pozostaje w płucach nawet przy najgłębszym wydechu i nie jest wymieniana podczas standardowego oddechu. Pojemność ta nie jest dostępna do zmierzenia podczas standardowego badania spirometrycznego.

Warto zaznaczyć, że nie oddychamy przez cały czas całym spektrum VC – pojemności życiowej. Musielibyśmy wykonać pełny, aż bolesny wydech.

Przeciętna pojemność życiowa płuc u dorosłego mężczyzny wynosi około 4,5 l, a u dorosłej kobiety 3,2 l. Wszystkie składowe pojemności całkowitej płuc są zależne od płci, wieku i wzrostu osoby, u której wykonywany jest pomiar, co ma istotne znaczenie przy interpretacji wyników badań. Regularnie uprawiane ćwiczenia fizyczne wpływają na zwiększenie pojemności życiowej płuc. U sportowców może się znacznie wahać i osiągnąć 6-8 l.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Władysław Z. Traczyk: Fizjologia człowieka w zarysie. Warszawa: PZWL, 2005. ISBN 83-200-3161-3.
  2. Ludmiła Borodulin-Nadzieja: Fizjologia człowieka. Wrocław: Oficyna Wydawnicza Dexter, 2001. ISBN 83-909643-3-3.

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.