Polscy Sprawiedliwi wśród Narodów Świata
Polacy stanowią największą liczbę wśród odznaczonych najwyższym izraelskim odznaczeniem cywilnym nadawanym nie-Żydom, medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata, przyznawanym przez Instytut Pamięci Męczenników i Bohaterów Holocaustu Yad Vashem.
Spis treści |
Polscy Sprawiedliwi wśród Narodów Świata [edytuj]
Odznaczenie to otrzymało 6394 Polaków; czyli 26% liczby wszystkich odznaczonych tym medalem (24 811)[1].
Szacuje się, że liczba Polaków pomagających Żydom jest znacznie większa[2]. Historyk Hans G. Furth podaje liczbę ponad miliona obywateli polskich[3]. Historyk Gunnar S. Paulsson zauważył, że prawdopodobnie 100 tysięcy Polaków zasłużyło na medal sprawiedliwych, setki tysięcy pomagały w drobniejszy sposób, a większość polskiego społeczeństwa była przynajmniej „pozytywnie neutralna” (czyli mogli nie pomagać aktywnie, ale nie współpracowali z okupantem)[4]. Żydom pomagały pojedyncze osoby, całe rodziny i wioski, część ruchu oporu oraz specjalnie stworzone do tego celu organizacje, jak Rada Pomocy Żydom "Żegota".
Na terytoriach okupowanych za pomoc Żydom groziła kara śmierci; kara dotyczyła wszystkich osób w mieszkaniu, w którym pomagano Żydom. Była to znacznie poważniejsza kara niż w innych okupowanych krajach europejskich[5]. Za pomoc uważano nie tylko dawanie schronienia, ale nawet żywności. 704 polskich Sprawiedliwych zostało odznaczonych pośmiertnie, gdyż zginęli, bądź zostali zamordowani przez Niemców[6]; szacuje się, ze tysiące Polaków zginęło niosąc pomoc Żydom[2].
Artykuły o odznaczonych [edytuj]
Zobacz też [edytuj]
Przypisy
- ↑ Names and Numbers of Righteous Among the Nations – per Country & Ethnic Origin, as of January 1, 2013 (ang.). yadvashem.org. [dostęp 4 maja 2013 r.].
- ↑ 2,0 2,1 Richard C. Lukas: Out of the Inferno: Poles Remember the Holocaust. University Press of Kentucky, 1989, s. 13. [dostęp 2010-09-06]. (ang.); także patrz Richard C. Lukas: The Forgotten Holocaust: The Poles Under German Occupation, 1939–1944. University Press of Kentucky, 1996. (ang.)
- ↑ Hans G. Furth. One million Polish rescuers of hunted Jews?. „Journal of Genocide Research”. 1 (2), s. 227, Jun99. ISSN 6025705 AN 6025705.
- ↑ Gunnar S. Paulsson. The Rescue of Jews by Non-Jews in Nazi-Occupied Poland. „The Journal of Holocaust Education”. 7, s. 19–44, nos. 1 & 2 (summer/autumn 1998) (ang.). Przedruk w Collective Rescue Efforts of the Poles, s. 256.
- ↑ Jewish Virtual Library: Righteous Among the Nations by country (ang.). [dostęp 2010-09-06].
- ↑ Registry of over 700 Polish citizens killed while helping Jews During the Holocaust (ang.). [dostęp 2010-09-06].
Linki zewnętrzne [edytuj]
- Polscy Sprawiedliwi na Portalu o Sprawiedliwych stworzony przez Muzeum Historii Żydów Polskich. www.sprawiedliwi.org.pl. [dostęp 2010-09-06].
- Yad Vashem: Lista Polaków uhonorowanych medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata (ang.). www1.yadvashem.org.il. [dostęp 2011-09-17].
- Lista medali przyznanych poszczególnym narodowościom (updated – January 2007) (ang.). www.holocaustforgotten.com. [dostęp 2010-09-06].
- Lista 700 polskich obywateli, którzy stracili życie ratując Żydów (ang.). www.holocaustforgotten.com. [dostęp 2010-09-06].
- Polscy Sprawiedliwi wśród Narodów Świata (ang.). [dostęp 2010-09-06].
- Strona poświęcona pamięci Polaków zamordowanych przez Niemców za pomaganie Żydom. www.zyciezazycie.pl. [dostęp 2010-09-06].
- Polskie Towarzystwo Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata: Strona oficjalna. www.sprawiedliwi.org. [dostęp 2010-09-06].
- Strona polskiego wydania Księgi Sprawiedliwych wśród Narodów Świata. www.ksiega-sprawiedliwych.pl. [dostęp 2010-09-06].
- Piotr Zychowicz. Do Izraela z bohaterami: Wystawa pod Tel Awiwem pokaże, jak Polacy ratowali Żydów. „Rzeczpospolita”, 18-11-2009. [dostęp 2010-09-06].
