Pomnik Czynu Zbrojnego Polonii Amerykańskiej

Z Wikipedii

Widok pomnika

Pomnik Czynu Zbrojnego Polonii Amerykańskiej (nazywany także pomnikiem Hallerczyków) - pomnik w Warszawie na Żoliborzu w pasie zieleni alei Wojska Polskiego, przy placu Grunwaldzkim.

Pomnik ten upamiętnia udział Polonii amerykańskiej w odzyskaniu przez Polskę niepodległości. Polonia amerykańska z USA i Kanady dostarczyła 20 000 ochotników do Błękitnej Armii gen. Hallera, z czego ok. 14,5 tysiąca wróciło do Ameryki po zakończeniu walk. W maju 1921 powołane zostało Stowarzyszenie Weteranów Armii Polskiej w Ameryce (SWAP), które było inicjatorem wzniesienia tego pomnika.

14 sierpnia 1998 roku, w przeddzień święta Wojska Polskiego i rocznicy bitwy warszawskiej, odsłonięty i poświęcony został w Warszawie pomnik Czynu Zbrojnego Polonii Amerykańskiej. Pomnik powstał z inicjatywy Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Ameryce oraz Stowarzyszenie Tradycji Oręża Polskiego im. Józefa Piłsudskiego w Warszawie (STOP). W komitecie budowy znaleźli się ze strony STOP gen. bryg. Kazimierz Bogdanowicz, płk dr Zbigniew Kumoś, płk Józef Matysiewicz i Krzysztof Grabiec, ze strony SWAP Hieronim Wyszyński, Witold Knapczyk, Eugeniusz Witt i Kazimierz Rasiej. Autorami pomnika byli mgr inż. arch. Baltazar Brukalski (BPK "Stolica" Warszawa) oraz autorem rzeźby Andrzej Pityński z Nowego Jorku (Atelier Jonson New Jersey). Przekazanie pomnika władzom Warszawy miało miejsce 7 listopada 2002 roku.

Na jednej z tablic na cokole pomnika znalazła się inskrypcja:

„

Na chwałę czynu zbrojnego Polonii Amerykańskiej w okresie I wojny światowej i jej wkład w dzieło odzyskania niepodległości Polski po 123 latach niewoli pomnik ten ofiaruje narodowi polskiemu Stowarzyszenie Weteranów Armii Polskiej w Ameryce i Polonia Amerykańska.

”