Pomnik Mikołaja Kopernika w Krakowie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy pomnika w Krakowie. Zobacz też: Pomnik Mikołaja Kopernika – pomniki Mikołaja Kopernika w innych miastach.
Pomnik Mikołaja Kopernika
w Krakowie

Państwo  Polska
Miejscowość Kraków
Miejsce Planty
Typ pomnika posąg na cokole
Projektant Cyprian Godebski
Odsłonięto 8 czerwca 1900
Położenie na mapie Starego Miasta w Krakowie
Mapa lokalizacyjna Starego Miasta w Krakowie
Pomnik Mikołaja Kopernikaw Krakowie
Pomnik Mikołaja Kopernika
w Krakowie
Położenie na mapie Krakowa
Mapa lokalizacyjna Krakowa
Pomnik Mikołaja Kopernikaw Krakowie
Pomnik Mikołaja Kopernika
w Krakowie
Ziemia 50°03′40,496″N 19°55′57,947″E/50,061249 19,932763
Pomnik Mikołaja Kopernika

Pomnik Mikołaja Kopernika w Krakowie – według projektu Cypriana Godebskiego powstał w 1899 r., a 8 czerwca 1900 r. został uroczyście odsłonięty na dziedzińcu Collegium Maius Uniwersytetu Jagiellońskiego. W 1953 r. z inicjatywy Karola Estreichera pomnik został przeniesiony na Planty przy Collegium Witkowskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego, gdzie stoi do dziś.

Pomysłodawcą wzniesienia pomnika był historyk sztuki Marian Sokołowski, fundusze z których powstał pomnik pierwotnie były przeznaczone na obrazy z dziejów UJ, do ich namalowania jednak nie doszło z powodu śmierci Jana Matejki, który miał być ich autorem. Stawiając pomnik Kopernika uczczono 500-lecie odnowienia UJ.

Pomnik odlany z brązu przedstawia Mikołaja Kopernika w stroju żaka, stojącego na granitowym cokole, w który wmontowane są cztery marmurowe tablice z napisami w języku łacińskim poświęcone pamięci wielkiego astronoma. W rękach Kopernik trzyma astrolabium (czasami kradzione przez złomiarzy). Pierwotnie pomnik został zaprojektowany jako fontanna o czym do dziś świadczą odpływy i koperty u dołu cokołu do wlewu wody. Cztery marmurowe kolumny otaczające cokół zostały dopasowane do neogotyckiej architektury Collegium Maius.

W Krakowie znajdują się jeszcze dwa inne pomniki Mikołaja Kopernika:

  1. w kościele św. Anny w pn-zach ramieniu transeptu znajduje się klasycystyczny pomnik Kopernika zaprojektowany i ufundowany w 1822 r. przez ks. Sebastiana Sierakowskiego, wykonany z czarnego marmuru przez Jana Nepomucena Gallego. Pomnik ten to posąg Uranii trzymającej w jednym ręku tarczę z gwiazdozbiorem a drugą nakładającą Kopernikowi wieniec laurowy.
  2. pomnik przedstawiający siedzącego Mikołaja Kopernika z ręką wspartą na astrolabium i rozłożonej księdze znajdujący się w klatce schodowej gmachu PAN przy ul. Sławkowskiej wykonał Walery Gadomski w 1872 r. Pomnik ten ufundowała Zofia Potocka, a w gmachu PAN znalazł się z racji 400-lecia urodzin wielkiego astronoma i pierwszego posiedzenia Akademii Umiejętności w lutym 1873 r. poświęconego Mikołajowi Kopernikowi.