Powiat śremski
| Powiat śremski | |||||||||||
|
|||||||||||
Położenie na mapie województwa |
|||||||||||
| Województwo | wielkopolskie | ||||||||||
| Siedziba władz powiatu | Śrem | ||||||||||
| Starosta | Piotr Ruta | ||||||||||
| Powierzchnia | 574,41 km² | ||||||||||
| Ludność (2009) • liczba • gęstość |
59 307 103 osób/km² |
||||||||||
| Urbanizacja | 57,64% | ||||||||||
| Tablica rejestracyjna | PSE | ||||||||||
|
|||||||||||
| Adres starostwa powiatowego |
ul. Mickiewicza 17 63-100 Śrem |
||||||||||
| Strona internetowa powiatu | |||||||||||
Powiat śremski – powiat w Polsce (województwo wielkopolskie), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Śrem.
W skład powiatu wchodzą:
- gminy miejsko-wiejskie: Dolsk, Książ Wielkopolski, Śrem
- gminy wiejskie: Brodnica
- miasta: Dolsk, Książ Wielkopolski, Śrem
Spis treści |
[edytuj] Demografia
Liczba ludności (dane z 30 czerwca 2010):
| Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| osób | % | osób | % | osób | % | |
| Ogółem | 59 449 | 100 | 30 313 | 51 | 29 136 | 49 |
| Miasto | 34 229 | 100 | 17 759 | 52 | 16 470 | 48 |
| Wieś | 25 220 | 100 | 12 554 | 50 | 12 666 | 50 |
Według danych z 31 grudnia 2008:
| Opis | Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| jednostka | osób | % | osób | % | osób | % |
| populacja | 59 041 | 100 | 30 120 | 51,02 | 28 921 | 48,98 |
| wiek przedprodukcyjny (0–17 lat) | 12 769 | 21,63 | 6199 | 10,5 | 6570 | 11,13 |
| wiek produkcyjny (18–65 lat) | 38 679 | 65,51 | 18 658 | 31,6 | 20 021 | 33,91 |
| wiek poprodukcyjny (powyżej 65 lat) | 7593 | 12,86 | 5263 | 8,91 | 2330 | 3,95 |

Przyrost naturalny wg danych z 2008 roku[1] wyniósł 0,37%.
[edytuj] Położenie geograficzne
Powiat śremski leży w centralnej części województwa wielkopolskiego w Polsce. Zajmuje powierzchnię 574,7 km² w tym miasta 20,36 km², wsie 554,32 km². Powiat rozciąga się w trzech krainach geograficznych. Środkową część zajmuje Pradolina Warszawsko-Berlińska, dnem jej płynie rzeka Warta. Rzeka oddziela tereny Pojezierza Wielkopolskiego na północy od Pojezierza Leszczyńskiego na południu[2].
[edytuj] Unia Gospodarcza Miast Regionu Śremskiego
Na początku 1993 roku została utworzona Unia Gospodarcza Miast Regionu Śremskiego. W jej skład obecnie wchodzą cztery gminy powiatu śremskiego: Brodnica, Dolsk, Książ Wielkopolski oraz Śrem (na początku było ich sześć z Kórnikiem i Czempiniem). W 1995 roku sześć gmin podpisało porozumienie komunalne, które rozpoczęło ich współpracę partnerską. Celami współpracy są: integracja działań i skoncentrowanie środków dla rozwoju regionu oraz tworzenia nowych miejsc pracy.
Gminy posiadają dwa programy rozwoju na najbliższe 10 lat (podano w 2001 roku – przyp.):
- Strategię Rozwoju Gospodarczego, która jest sukcesywnie wprowadzana od 1998 roku i obejmuje przedsięwzięcia z zakresu: wspierania przedsiębiorczości, rozwoju turystyki i agroturystyki, rozwoju rolnictwa i jego otoczenia, integrowania działań na rzecz rozwoju społeczności lokalnej oraz opracowania standardów dla gospodarki przestrzennej.
- Strategię rozwoju Turystyki, której wyznaczone kierunki to: rozwój turystyki aktywnej, przyrodniczej i wiejskiej oraz nowoczesny i zintegrowany system promocji i informacji.
Jednostką koordynującą i realizującą cele strategii jest Śremski Ośrodek Wspierania Małej Przedsiębiorczości.
W dniu 14 lutego 2005 roku Sąd Rejonowy w Poznaniu zarejestrował zmiany w statucie stowarzyszenia, którego następstwem jest zmiana nazwy na Unia Gospodarcza Regionu Śremskiego – Śremski Ośrodek Wspierania Małej Przedsiębiorczości.
Nowe stowarzyszenie jest kontynuatorem działalności prowadzonej przez Unię Gospodarczą Miast Regionu Śremskiego oraz Śremski Ośrodek Wspierania Małej Przedsiębiorczości, m.in. w zakresie promocji, wspierania przedsiębiorczości, aktywizacji gospodarczej, integracji społeczności lokalnej, obsługi Funduszu Rozwoju Przedsiębiorczości oraz przeciwdziałania bezrobociu[3].
Unia Gospodarcza Miast Regionu Śremskiego prowadzi współpracę zagraniczną z:
- Dystryktem South Ribble w Wielkiej Brytanii
- Kantonem Guichen we Francji
- Ambasadą Meksyku w Warszawie
[edytuj] Środowisko przyrodnicze
Teren powiatu śremskiego należy do obszarów nizinnych oraz pojezierzy. Został on ukształtowany w wyniku działalności lądolodu skandynawskiego. Ustępujący lądolód pozostawił jeziora, wzgórza moreny czołowej, wydmy i szeroką pradolinę. Północna część powiatu to płaska równina z wysokimi wałami wydmowymi (gmina Śrem) oraz ciągi ozów (gmina Brodnica) porośnięte borem sosnowym. Południowa część powiatu to między innymi Pagórki Dolskie (najwyższe wzniesienie znajduje się koło Ostrowieczna 149 m n.p.m.). Pośrodku pradoliny płynie Warta, znajdują się tu jej starorzecza i łąki zalewowe (łęgi topolowe i topolowo-wierzbowe z licznymi wiekowymi dębami, na których znajdują się lasy łęgowez bogatą fauną i florą[2].
Krajobraz wiejski to m.in. parki podworskie w Górze, Jaszkowie, Łęgu, Manieczkach, Mechlinie, Międzychodzie, Mszczyczynie, Włościejwkach, znajdują się w nich drzewa – pomniki przyrody: dęby szypułkowe, lipy drobnolistne, kasztanowce zwyczajne i platany. najwięcej pomników przyrody znajduje się w parku w Mechlinie, dębów niedaleko osady Kotowo.
Największe skupisko głazów narzutowych uznanych za pomniki przyrody w Wielkopolsce znajduje się w gminie Dolsk. Miejsca występowania głazów narzutowych to: teren między Brześnicą a Lipówką – przyciągnięte przez lodowiec eratyki pochodzące z Półwyspu Skandynawskiego, Księginki, Małachowo, Drewniany Kamień przy północnym brzegu Jeziora Dolskiego Wielkiego.
Wody płynące i jeziora w powiecie śremskim znajdują się w dorzeczu Warty, znajdują się w powiecie liczne strumienie (Bystrzek, Pysząca), kanałów oraz zalewy w Śremie (77 ha), a także stawy hodowlane.
W powiecie śremskim możemy wybrać różne formy aktywnego wypoczynku. Rzeka Warta oraz liczne jeziora zachęcają do wędkowania, uprawiania sportów wodnych oraz kąpieli. Znajdą tutaj wiele atrakcji zwolennicy wędrówek pieszych, zbieracze grzybów i jagód, amatorzy jazdy konnej i rowerzyści (300 km znakowanych szlaków rowerowych)[2].
[edytuj] Jeziora
Jezioro Grzymisławskie
- powierzchnia: 183,9 ha
- długość: 7770 m
- szerokość: 500 m
- największa głębokość: 11,2 m
- budowa: jezioro polodowcowe w wąskiej i głębokiej rynnie, brzegi niezalesione, linia brzegowa nierozwinięta
- dostępne dla: wędkarzy, żeglarzy, plażowiczów (plaża w Śremie), organizowane są na nim mistrzostwa motorowodne Europy lub Świata (w sierpniu)[2]
Jezioro Dolskie Wielkie
- powierzchnia: 166,6 ha
- długość: 2940 m
- szerokość: 780 m
- największa głębokość: 3 m
- budowa: jeziorow wąskiej i długiej rynnie o stromych brzegach, brzegi częściowo zalesione, połączone z innymi jeziorami wąskimi kanałami, niewielki pas zachodniego brzegu zajmuje rezerwat przyrody "Miranowo"
- dostępne dla: wędkarzy, żeglarzy, plażowiczów (plaża w Dolsku)[2]
Jezioro Cichowo
- powierzchnia: 108,2 ha
- długość: 2600 m
- szerokość: 630 m
- największa głębokość: 18,2 m
- budowa: brzegi zalesione, słabo zagospodarowane turystycznie, połączona z sąsiednimi jeziorami wąskimi kanałami
- dostępne dla: wędkarzy, żeglarzy[2]
Jezioro Mórka
- powierzchnia: 94,4 ha
- długość: 4150 m
- szerokość: 400 m
- największa głębokość: 9 m
- budowa: położone w wąskiej i długiej rynnie, od Jeziora Cichowo oddzielone przesmykiem, z którym stanowiło jeden akwen[2]
Jezioro Ostrowieczno
- powierzchnia: 61,8 ha
- długość: 1450 m
- szerokość: 780 m
- największa głębokość: 9 m
- budowa: położone w rynnie jezior dolskich, brzegi zalesione
- dostępne dla: prywatne jezioro hodowlane[2]
Jezioro Lubiatówko
- powierzchnia: 27,8 ha
- długość: 1200 m
- szerokość: 370 m
- największa głębokość: 2,7 m[4]
Jezioro Jarosławskie
- powierzchnia: 24,1 ha
- długość: 1230 m
- szerokość: 370 m
- największa głębokość: 5,2 m
- budowa: brzegi zalesione i trudno dostępne (wyjątek wschodni brzeg, znajduje się tam ośrodek wypoczynkowy z plażą
- dostępne dla: wędkarzy, żeglarzy, plażowiczów (plaża w Jarosławkach)[2]
Jezioro Nowiec
- powierzchnia: 21,9 ha
- długość: 1020 m
- szerokość: 350 m
- największa głębokość: 1,3 m[4]
Jezioro Szymanowskie
- powierzchnia: 17,8 ha
- długość: 735 m
- szerokość: 360 m
- największa głębokość: 2,7 m[4]
Jezioro Trąbinek
- powierzchnia: 16,1 ha
- długość: 630 m
- szerokość: 350 m
- największa głębokość: 3,6 m[4]
Jezioro Mełpińskie Wielkie
- powierzchnia: 14,3 ha
- długość: 570 m
- szerokość: 380 m
- największa głębokość: 7,7 m[4]
Jezioro Mełpińskie Małe
- powierzchnia: 10 ha
- długość: 920 m
- szerokość: 310 m
- największa głębokość: 9,2 m[4]
Inne Jeziora
Pozostałymi jeziorami w powiecie są[2]:
- Dolskie Małe – 10 ha
- Mórka Mała – 6,5 ha
- Włościejewki – 5,5 ha
- Ostrowieczko – 5,1 ha
- Kiełczynek – 3,5 ha
- Gajewskie – 2,2 ha
[edytuj] Parki krajobrazowe, rezerwaty
[edytuj] Park Krajobrazowy im. gen. Dezyderego Chłapowskiego
- rok założenia: 1992;
- powierzchnia: 17 200 ha (na terenie gminy Śrem 2626 ha);
- krainy geograficzne: Równina Kościańska, Pojezierze Krzywińskie;
- cele: ochrona rzadkiego w skali kontynentu krajobrazu kulturowego, realizacja nowoczesnego rolnictwa na ekologicznych zasadach funkcjonowania przyrody;
- krajobraz parku: sieć zadrzewień śródpolnych z 1820 roku założona przez Dezyderego Chłapowskiego, teren parku stanowią:
- pola uprawne (65%),
- łąki (8,5%),
- lasy (14%)[2].
[edytuj] Rogaliński Park Krajobrazowy
- rok założenia: 1997
- powierzchnia: 12750 (obejmuje gminy: Śrem (1685 ha), Brodnica (3279 ha), Mosina i Kórnik)
- rezerwaty:
- krajobrazowy "Krajkowo"
- przyrody "Goździk Siny" w Grzybnie
- zespół przyrodniczo-krajobrazowy "Dęby Rogalińskie"
- krajobraz parku: łęgi nadrzeczne porośnięta roślinnością wodną, szuwarową, łąkową, muraw kserotermicznych i zarośli wierzbowych, występują dęby szypułkowe, nad Wartą zaobserwować można rzadkie gatunki ptaków: bociana czarnego, orlika krzykliwego, żurawia, strusie (hodowane w Esterpolu; gatunki ssaków: wydry i bobry[2].
[edytuj] Zespół Przyrodniczo-Krajobrazowy "Łęgi Mechlińskie"
- rok założenia: 1996;
- powierzchnia: 780,98 ha (Gmina Śrem);
- krajobraz parku: lasy łęgowe wraz z obszarem bagiennych łąk po obu stronach Warty, lasy grądowe z dęby szypułkowe, wiązami, jesionami, W parku stwierdzono obecność ok. 100 gatunków ptaków, m.in. kani rudej, błotniaka zbożowego, bociana czarnego; ssaki: bobry i wydry. Zespół został utworzony uchwałą Rady Miejskiej w Śremie na wniosek mieszkańców wsi Kawcze. Zespół chroni największy w gminie kompleks lasów łęgowych i gradowych o powierzchni ok. 180 ha oraz przyległe do niego kompleksy podmokłych i zalewowych łąk i pastwisk. Szczególnie bogata jest flora podmokłych łąk i zarastających starorzeczy. Na terenie zespołu występuje bogata fauna, w szczególności awifauna, około 100 gatunków. Najciekawszym przedstawicielem fauny jest występujący żółw błotny, zagrożony wyginięciem nie tylko w Polsce, ale i w wielu krajach europejskich[2].
[edytuj] Rezerwat Przyrody "Czmoń"
- rok założenia: 1998
- powierzchnia: 23,65 ha (w całości w gminie Śrem)
- cele: zachowanie żyznego lasu liściastego, w którym występują rośliny chronione w piętrze runa i podszycia
- krajobraz parku: las liściasty z dębami szypułkowymi i jesionami wyniosłymi, grabami i jaworami, wczesną wiosną las pokrywa się kobiercami kwitnących kwiatów. Chronione rośliny w parku: lilia złotogłów, bluszcz pospolity, kalina koralowa. Zwierzęta: cztery gatunki dzięciołów i kukułki[2].
[edytuj] Rezerwat Przyrody "Miranowo"
- rok założenia: 1971;
- powierzchnia: 4,78 ha (Gmina Dolsk);
- krajobraz parku: rezerwat florystyczny, roślinność łąkowa i szuwarowa, relikty epoki lodowcowej, rzadsze gatunki roślin: kukułka krwista i kukułka szerokolistna, goryczka błotna, kosatka kielichowa, turzyca Davalla, liczne gatunki ptaków[2].
[edytuj] Znakowane szlaki turystyczne
[edytuj] Szlaki rowerowe
Sieć 252 km szlaków dla rowerzystów w powiecie śremskim, które łączą ze sobą miasta i wsie atrakcyjne turystycznie i historycznie. Szlaki mają długość od 7,9 km do 68,5 km. Większość z nich to pętle, a także tzw. łączniki[2].
[edytuj] Szlaki piesze
Szlakami pieszymi przebiegającymi przez powiat są[2]:
- Szlak niebieski (21,2 km): Śrem – Łęg – Bystrzek – Sroczewo – Zaborowo – Gogolewko – Gogolewo.
- Szlak zielony (30,7 km): (Kościan – Lubiń) – Miranowo – leśniczówka Brzednia – Lubiatówko – Dolsk – Ostrowieczko – Ostrowieczno – Błażejewo – Włościejewice – Włościejewki – Książ Wielkopolski – Gogolewo (Nowe Miasto nad Wartą – Śmiełów – Jarocin).
- Szlak czerwony: Osowa Góra (Zaniemyśl – Sulęcinek).
- Szlak żółty: (Zaniemyśl) – Kaleje (Czmoń).
- Szlak niebieski: (Otusz) – Iłówiec.
- Szlak czerwony: Żabno (Drużyna Poznańska).
- Wielkopolska Droga św. Jakuba: Żabno – Przylepki – Manieczki – Błociszewo – Rąbiń – Dalewo – Mościszki.
[edytuj] Trasa kajakowa
planowana: Gogolewo – Śrem – Jaszkowo – Poznań.
[edytuj] Sąsiednie powiaty
Powiat poznański | Powiat średzki | Powiat jarociński | Powiat gostyński | Powiat kościański
[edytuj] Miejscowości powiatu
|
||||||||||||||
|
|||||||||||
|
||||||||||||||
|
||||||||||||||
Przypisy
- ↑ Rocznik demograficzny 2009. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2009-11, s. 53.
- ↑ 2,00 2,01 2,02 2,03 2,04 2,05 2,06 2,07 2,08 2,09 2,10 2,11 2,12 2,13 2,14 2,15 2,16 Z. Szmidt, Atrakcje turystyczne Ziemi Śremskiej
- ↑ Unia Gospodarcza Regionu Śremskiego – Śremski Ośrodek Wspierania Małej Przedsiębiorczości
- ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 Zbigniew Szmidt: Powiat Śremski, przewodnik turystyczny. Śrem: Unia Gospodarcza Regionu Śremskiego - ŚOWMP, 2010.
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Powiatowy Zarząd Dróg w Śremie
- Powiatowy Urząd Pracy w Śremie
- Unia Gospodarcza Regionu Śremskiego
- Stowarzyszenie Gmin i Powiatów Wielkopolski
- Dwory i pałace w powiecie śremskim
|
||||||||||
|
|||||||||||||
|
||||||||||||||