Powiat hrubieszowski
powiat | |||||||
| |||||||
Państwo | |||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|
Województwo | |||||||
Siedziba | |||||||
Starosta | |||||||
Powierzchnia |
1269,45 km² | ||||||
Populacja (30.06.2016) • liczba ludności |
| ||||||
• gęstość |
51,7 os./km² | ||||||
Urbanizacja |
26,86% | ||||||
Tablice rejestracyjne |
LHR | ||||||
Adres urzędu: ul. Narutowicza 3422-500 Hrubieszów | |||||||
Szczegółowy podział administracyjny | |||||||
| |||||||
Położenie na mapie województwa![]() | |||||||
Strona internetowa |
Powiat hrubieszowski – powiat w Polsce (województwo lubelskie), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Hrubieszów.
W skład powiatu wchodzą:
- gminy miejskie: Hrubieszów
- gminy wiejskie: Dołhobyczów, Horodło, Hrubieszów, Mircze, Trzeszczany, Uchanie, Werbkowice
- miasta: Hrubieszów
Historia
Pod okupacją niemiecką powiat hrubieszowski wszedł w skład do dystryktu lubelskiego Generalnego Gubernatorstwa. Przyłączono wówczas do powiatu hrubieszowskiego[2]:
- ze zniesionego powiatu tomaszowskiego (do 1939 woj. lubelskie): gminy Poturzyn i Telatyn
- ze zniesionego powiatu sokalskiego (do 1939 woj. lwowskie): gminy Bełz, Chorobrów, Krystynopol i Waręż
- z powiatu rawskiego (do 1939 woj. lwowskie): gminę Tarnoszyn
Równocześnie pozbawiono praw miejskich Bełz i Dubienkę[3]; Bełz włączono do gminy Bełz, a z Dubienki oraz części gminy Białopole[4] utworzono nową gminę Dubienka, nie istniejącą przed wojną.
Po przyłączeniu dystryktu Galicja do Generalnego Gubernatorstwa w 1941 gmina Tarnoszyn została przyłączona do powiatu rawskiego, a gminy Bełz, Chorobrów, Krystynopol i Waręż do powiatu kamioneckiego.
Na mocy dekretu PKWN z 21 sierpnia 1944 (Art. 12) uchylono podział administracyjny wprowadzony przez okupanta[5]. Tak więc gminy Poturzyn i Telatyn powróciły do powiatu tomaszowskiego. Jednakże, ponieważ przedwojenne powiaty sokalski i rawski przestały istnieć (po przejęciu większej części ich obszarów przez ZSRR, a granicą państwową polsko-radziecką została na tym terenie granica niemiecko-radziecka z lat 1939-1941), gminy tych powiatów powróciły do powiatu hrubieszowskiego. Korekta dotyczyła tylko gminy Tarnoszyn; z powodu dużo bliższego położenia gminy względem Tomaszowa Lubelskiego niż Hrubieszowa, władze polskie przeniosły 9 sierpnia 1945 roku gminę do powiatu tomaszowskiego (woj. lubelskie)[6]; w skład gminy Tarnoszyn wszedł także pas przedzielonej granicą gminy Bruckenthal. Po wojnie nie przywrócono też praw miejskich Bełzowi i Dubience, zachowując równocześnie utworzoną przez Niemców gminę Dubienka.
Na mocy umowy o zmianie granic z 15 lutego 1951, Polska odstąpiła ZSRR fragment województwa lubelskiego z miejscowościami Bełz (obecnie Белз), Uhnów (Угнів), Krystynopol (Червоноград), Waręż (Варяж), Chorobrów (Хоробрів) oraz lewobrzeżną część Sokala – Żwirkę (Жвирка), wraz z linią kolejową Rawa Ruska – Krystynopol. Obecnie miasta te znajdują się na terenie rejonu sokalskiego w obwodzie lwowskim (Сокальський район, Львівська область). Korekta dotyczyła 7 gmin: Bełz, Chorobrów, Dołhobyczów, Krystynopol, Uhnów, Tarnoszyn i Waręż, z których tylko gmina Krystynopol została włączona w całości do ZSRR[7].
Do 1975 r. w skład powiatu wchodziły również gminy: Białopole, Dubienka (obecnie powiat chełmski) oraz Grabowiec i Miączyn (obecnie powiat zamojski).
Demografia
Liczba ludności (dane z 30 czerwca 2005):
Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | ||||
---|---|---|---|---|---|---|
osób | % | osób | % | osób | % | |
Ogółem | 69 240 | 100 | 35 215 | 50,86 | 34 025 | 49,14 |
Miasto | 18 668 | 26,96 | 9775 | 14,12 | 8893 | 12,84 |
Wieś | 50 572 | 73,04 | 25 440 | 36,74 | 25 132 | 36,30 |
- Piramida wieku mieszkańców powiatu hrubieszowskiego w 2014 roku[1].
Sąsiednie powiaty
Zobacz też
Przypisy
- ↑ a b http://www.polskawliczbach.pl/powiat_hrubieszowski, w oparciu o dane GUS.
- ↑ Amtliches Gemeinde- und Dorfverzeichnis fuer das GG
- ↑ Podział administracyjny Rzeczypospolitej Polskiej: Praca zespołowa pod redakcją prof. Stanisława Srokowskiego. Warszawa: Biblioteka Samorządowca Nr 77, 1948, s. 84
- ↑ Janostrów, Jasienica, Józefów, Kajetanówka, Krynica, Mateuszowo, Nowo-Kajetanówka, Rogatka, Skryhiczyn, Stanisławówka, Starosiele, Tursko, Uhańka
- ↑ Dz.U. z 1944 r. nr 2, poz. 8
- ↑ Dz.U. z 1945 r. nr 26, poz. 160
- ↑ Andrzej Gawryszewski: Ludność Polski w XX wieku (rozdział II – Terytorium i podział administracyjny). Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania, 2005.